Fed trước ngã rẽ lịch sử: Chủ tịch mới Kevin Warsh đối mặt áp lực lạm phát, nguy cơ tăng lãi suất trở lại

Thị trường tài chính toàn cầu đang hướng sự chú ý vào cuộc họp chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), khi ông Kevin Warsh lần đầu tiên chủ trì cuộc họp với tư cách Chủ tịch Fed.

Dù phần lớn chuyên gia dự báo Fed sẽ giữ nguyên lãi suất trong tuần này, nhưng những tín hiệu từ nền kinh tế Mỹ cho thấy ngân hàng trung ương đang đối mặt với một trong những bài toán khó nhất trong nhiều năm trở lại đây.

Áp lực lạm phát gia tăng, giá năng lượng biến động mạnh, các chính sách thuế quan mới của chính quyền Mỹ và những hệ lụy từ căng thẳng tại Trung Đông đang khiến triển vọng chính sách tiền tệ trở nên khó đoán hơn bao giờ hết.

Trong bối cảnh đó, mọi phát biểu của ông Kevin Warsh đều được giới đầu tư theo dõi sát sao nhằm đánh giá định hướng tương lai của Fed.

Kevin Warsh đối mặt thử thách đầu tiên trên cương vị Chủ tịch Fed

Ông Kevin Warsh từ lâu được xem là một nhà hoạch định chính sách có xu hướng ôn hòa. Tuy nhiên, vị Chủ tịch Fed mới đang tiếp quản một Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) với quan điểm ngày càng cứng rắn trước áp lực lạm phát.

Theo Greg Daco, chuyên gia kinh tế trưởng của EY-Parthenon, thách thức lớn nhất đối với Warsh không nằm ở việc cắt giảm hay tăng lãi suất, mà là chứng minh sự độc lập của Fed trong bối cảnh áp lực chính trị ngày càng gia tăng.

Nhiều nhà phân tích nhận định uy tín cá nhân của ông Warsh sẽ được kiểm chứng ngay trong cuộc họp đầu tiên, đặc biệt khi Fed đang phải cân bằng giữa mục tiêu kiểm soát lạm phát và duy trì tăng trưởng kinh tế.

Lạm phát Mỹ tiếp tục là nỗi lo hàng đầu

Một trong những nguyên nhân khiến Fed khó có thể nới lỏng chính sách tiền tệ là tình trạng lạm phát vẫn chưa được kiểm soát hoàn toàn.

Theo số liệu mới nhất, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Mỹ trong tháng 5 đã vượt ngưỡng 4%, mức cao nhất trong vòng ba năm qua. Trong khi đó, giá sản xuất tăng tới 6,5%, phản ánh áp lực chi phí vẫn đang lan rộng trong nền kinh tế.

Đáng chú ý, lạm phát lõi – thước đo loại bỏ các yếu tố biến động mạnh như năng lượng và thực phẩm – vẫn duy trì gần 3%, cao hơn đáng kể so với mục tiêu 2% mà Fed đặt ra.

Nhiều chuyên gia cảnh báo rằng lạm phát tại Mỹ đã duy trì trên ngưỡng mục tiêu trong hơn 5 năm liên tiếp, cho thấy quá trình đưa lạm phát trở về mức mong muốn sẽ không hề dễ dàng.

Thỏa thuận Mỹ – Iran có thể thay đổi triển vọng kinh tế

Một diễn biến đáng chú ý khác là việc Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận hòa bình tạm thời, mở đường cho việc khôi phục hoạt động tại eo biển Hormuz – tuyến vận tải dầu mỏ quan trọng bậc nhất thế giới.

Nhà Trắng cho biết hai bên sẽ bước vào giai đoạn đàm phán kéo dài 60 ngày liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran.

Nếu thỏa thuận được duy trì, nguồn cung dầu toàn cầu có thể dần ổn định trở lại, giúp giảm bớt áp lực giá năng lượng trong trung hạn.

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng thị trường dầu mỏ sẽ cần nhiều tuần, thậm chí nhiều tháng để trở lại trạng thái bình thường. Do đó, tác động tích cực đến lạm phát sẽ không xuất hiện ngay lập tức.

Fed có thể từ bỏ tín hiệu cắt giảm lãi suất

Một trong những nội dung được quan tâm nhất trong cuộc họp lần này là biểu đồ dự báo lãi suất (Dot Plot).

Đây là công cụ phản ánh quan điểm của các thành viên Fed về lộ trình lãi suất trong tương lai.

Nhiều nhà kinh tế dự báo biểu đồ mới sẽ cho thấy xu hướng thắt chặt hơn so với các dự báo hồi tháng 3.

Trước đây, đa số thành viên Fed kỳ vọng sẽ có ít nhất một lần cắt giảm lãi suất trong năm. Tuy nhiên, diễn biến lạm phát gần đây khiến khả năng này ngày càng giảm.

Một số chuyên gia thậm chí cho rằng Fed có thể cân nhắc tăng lãi suất nếu lạm phát tiếp tục leo thang hoặc duy trì ở mức cao trong thời gian dài.

Theo Patricia Zobel, Trưởng bộ phận Nghiên cứu Kinh tế vĩ mô của Guggenheim Investments, ngày càng nhiều nhà hoạch định chính sách xem việc tăng lãi suất là kịch bản có thể xảy ra trong năm nay.

Tính độc lập của Fed sẽ được kiểm chứng

Một vấn đề khác được giới đầu tư đặc biệt quan tâm là mức độ độc lập của Fed dưới thời Kevin Warsh.

Các chuyên gia nhận định nếu ông Warsh phát đi tín hiệu quá ôn hòa hoặc quá gần với các mục tiêu chính trị của Nhà Trắng, thị trường trái phiếu có thể phản ứng tiêu cực.

Stephen Brown, chuyên gia kinh tế trưởng khu vực Bắc Mỹ tại Capital Economics, cảnh báo rằng một lập trường quá mềm mỏng có thể khiến nhà đầu tư nghi ngờ khả năng kiểm soát lạm phát của Fed.

Điều này có thể đẩy lợi suất trái phiếu dài hạn tăng mạnh, gây thêm áp lực lên nền kinh tế.

Hai luồng quan điểm trái chiều về lãi suất

Hiện tại, giới chuyên gia đang chia thành hai nhóm quan điểm.

Nhóm thứ nhất cho rằng Fed cần duy trì chính sách tiền tệ cứng rắn và sẵn sàng tăng lãi suất nếu lạm phát tiếp tục dai dẳng.

Theo cựu Chủ tịch Fed Kansas City Esther George, lịch sử cho thấy việc chần chừ trước lạm phát thường dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng hơn trong tương lai.

Ở chiều ngược lại, một số chuyên gia tin rằng áp lực lạm phát sẽ giảm dần trong những tháng tới.

Luke Tilley, Kinh tế trưởng của Wilmington Trust, dự báo giá năng lượng sẽ hạ nhiệt khi tình hình Trung Đông ổn định hơn. Đồng thời, chi tiêu tiêu dùng yếu và thị trường nhà ở chững lại cũng sẽ góp phần kéo lạm phát xuống.

Theo ông, Fed có thể quay trở lại lộ trình cắt giảm lãi suất vào cuối năm hoặc đầu năm sau nếu xu hướng giảm lạm phát được xác nhận.

Triển vọng kinh tế Mỹ vẫn còn nhiều bất định

Dù chiến sự tại Trung Đông có dấu hiệu hạ nhiệt, các chuyên gia cảnh báo rằng những nguyên nhân cốt lõi gây ra lạm phát vẫn chưa được giải quyết hoàn toàn.

Patrick Harker, cựu Chủ tịch Fed Philadelphia, cho rằng ngay cả khi giá năng lượng giảm trở lại, lạm phát tại Mỹ vẫn có thể duy trì trên mục tiêu 2%.

Các yếu tố như thị trường lao động, chi tiêu chính phủ, chính sách thuế quan và chi phí dịch vụ vẫn đang tạo áp lực đáng kể lên mặt bằng giá cả.

Điều này đồng nghĩa Fed sẽ phải duy trì trạng thái thận trọng trong thời gian dài hơn so với kỳ vọng của nhiều nhà đầu tư.

Cuộc họp chính sách lần này không chỉ là bài kiểm tra đầu tiên đối với Chủ tịch Fed Kevin Warsh mà còn là thời điểm quan trọng định hình kỳ vọng của thị trường tài chính toàn cầu. Trong bối cảnh lạm phát vẫn ở mức cao, giá năng lượng biến động và kinh tế Mỹ đối mặt nhiều bất ổn, Fed nhiều khả năng sẽ duy trì lập trường thận trọng. Tuy nhiên, câu hỏi lớn nhất hiện nay không còn là khi nào Fed cắt giảm lãi suất, mà là liệu ngân hàng trung ương Mỹ có buộc phải quay trở lại chu kỳ tăng lãi suất để bảo vệ mục tiêu kiểm soát lạm phát hay không.