Lạm phát Mỹ tiếp tục nóng lên: Fed có thể giữ lãi suất cao lâu hơn dự kiến?

Nền kinh tế Mỹ tiếp tục phát đi những tín hiệu trái chiều khi dữ liệu mới công bố cho thấy lạm phát vẫn ở mức cao, trong khi tăng trưởng kinh tế đang có dấu hiệu chậm lại rõ rệt.

Theo báo cáo của Bộ Thương mại Mỹ công bố hôm thứ Năm, chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) — thước đo lạm phát ưa thích của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) — tiếp tục tăng trong tháng 4, cho thấy áp lực giá cả vẫn chưa hoàn toàn được kiểm soát.

Đáng chú ý, lạm phát lõi PCE, không bao gồm thực phẩm và năng lượng, tăng 0,2% trong tháng và tăng 3,3% so với cùng kỳ năm ngoái. Con số này phù hợp với dự báo của thị trường nhưng vẫn cao hơn đáng kể so với mục tiêu lạm phát 2% mà Fed theo đuổi.

Chỉ số PCE tiếp tục là “nỗi đau đầu” của Fed

Báo cáo cho thấy chỉ số PCE tổng thể đã tăng 0,4% trong tháng 4 sau điều chỉnh theo mùa, đưa mức lạm phát hàng năm lên 3,8%.

Các nhà kinh tế trước đó dự đoán mức tăng lần lượt là 0,5% theo tháng và 3,8% theo năm. Dù dữ liệu thực tế thấp hơn đôi chút so với kỳ vọng hàng tháng, mức lạm phát hiện tại vẫn đang tạo ra áp lực lớn đối với chính sách tiền tệ của Fed.

Trong nhiều năm qua, Fed xem PCE là chỉ báo lạm phát quan trọng nhất để hoạch định chính sách lãi suất, bởi chỉ số này phản ánh sát hơn hành vi tiêu dùng thực tế của người dân Mỹ so với CPI truyền thống.

Đặc biệt, Fed thường chú trọng vào lạm phát lõi vì nó loại bỏ các yếu tố biến động mạnh như giá năng lượng và thực phẩm.

Tín hiệu tích cực: Đà tăng giá có thể đang chậm lại

Mặc dù lạm phát vẫn ở mức cao, dữ liệu tháng 4 cũng mang lại một số tín hiệu tích cực cho thị trường.

Mức tăng 0,2% của lạm phát lõi theo tháng thấp hơn dự báo 0,3%, cho thấy áp lực giá cả có thể đang bắt đầu giảm nhiệt sau giai đoạn tăng mạnh trước đó.

Các chuyên gia nhận định điều này có thể giúp Fed có thêm dư địa để tránh các đợt tăng lãi suất quá mạnh trong thời gian tới.

Tuy nhiên, giới đầu tư vẫn tỏ ra thận trọng khi lạm phát hàng năm hiện vẫn ở vùng cao nhất kể từ cuối năm 2023.

GDP Mỹ giảm mạnh xuống còn 1,6%

Song song với áp lực lạm phát, nền kinh tế Mỹ cũng đang cho thấy dấu hiệu suy yếu.

Theo số liệu điều chỉnh mới nhất từ Bộ Thương mại Mỹ, GDP quý I chỉ tăng trưởng 1,6% theo năm, thấp hơn đáng kể so với ước tính ban đầu là 2%.

Nguyên nhân chủ yếu đến từ:

• Chi tiêu tiêu dùng suy yếu
• Đầu tư doanh nghiệp giảm
• Thu nhập người dân gần như không tăng

Bộ Thương mại cho biết dữ liệu đã bị điều chỉnh giảm do mức chi tiêu tiêu dùng thực tế thấp hơn dự kiến ban đầu.

Điều này làm dấy lên lo ngại rằng nền kinh tế Mỹ đang rơi vào trạng thái “stagflation” — tăng trưởng chậm nhưng lạm phát vẫn cao.

Người tiêu dùng Mỹ đang phải chi tiêu bằng tiền tiết kiệm

Một chi tiết đáng chú ý trong báo cáo là thu nhập cá nhân trong tháng 4 gần như không thay đổi, trái ngược với kỳ vọng tăng 0,4% của thị trường.

Tuy nhiên, chi tiêu tiêu dùng vẫn tăng 0,5%.

Điều này cho thấy người dân Mỹ đang phải sử dụng khoản tiết kiệm để duy trì mức sống trong bối cảnh giá cả leo thang.

Tỷ lệ tiết kiệm cá nhân đã giảm xuống chỉ còn 2,6% — mức thấp nhất kể từ tháng 6/2022.

Đây được xem là dấu hiệu cho thấy áp lực tài chính đối với hộ gia đình Mỹ đang ngày càng lớn hơn.

Giá xăng và nhà ở tiếp tục đẩy lạm phát tăng cao

Trong tháng 4, giá hàng hóa tăng 0,7%, chủ yếu do giá xăng tăng mạnh tới 5,5%.

Bên cạnh đó:

• Giá dịch vụ tăng 0,3%
• Chi phí nhà ở và tiện ích tăng 0,6%
• Dịch vụ ăn uống và lưu trú tăng 0,5%

Đáng chú ý, chi phí nhà ở tăng 0,5% — mức tăng hàng tháng lớn nhất kể từ đầu năm 2025.

Đây tiếp tục là yếu tố quan trọng khiến Fed gặp khó khăn trong việc kéo lạm phát về mục tiêu 2%.

Thị trường lao động vẫn ổn định nhưng bắt đầu có dấu hiệu chậm lại

Theo Bộ Lao động Mỹ, số đơn xin trợ cấp thất nghiệp lần đầu trong tuần kết thúc ngày 23/5 đạt 215.000 đơn, tăng 5.000 đơn so với tuần trước đó.

Con số này cao hơn nhẹ so với dự báo 213.000 đơn của giới phân tích.

Dù thị trường lao động vẫn tương đối ổn định, các chuyên gia cho rằng xu hướng gia tăng số đơn trợ cấp thất nghiệp có thể là dấu hiệu ban đầu của sự suy yếu kinh tế.

Fed có thể giữ lãi suất cao đến hết năm 2026

Sau dữ liệu mới nhất, thị trường hiện dự đoán Fed sẽ tiếp tục duy trì mặt bằng lãi suất cao trong thời gian dài hơn dự kiến.

Nhiều nhà giao dịch thậm chí đang định giá khả năng động thái tiếp theo của Fed có thể là tăng lãi suất thay vì cắt giảm.

Một số yếu tố đang khiến Fed thận trọng gồm:

• Áp lực lạm phát kéo dài
• Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông
• Tác động từ chính sách thuế quan
• Giá năng lượng tăng mạnh

Trong khi đó, Chủ tịch mới của Fed Kevin Warsh cho biết ông tin rằng lãi suất cuối cùng có thể được hạ xuống nếu lạm phát tiếp tục giảm dần.

Tuy nhiên, ông được cho là sẽ gặp nhiều phản đối từ các thành viên khác của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC).

Phố Wall phản ứng ra sao?

Sau khi dữ liệu kinh tế được công bố:

• Hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ vẫn giảm
• Lợi suất trái phiếu kho bạc hạ nhẹ
• Nhà đầu tư tiếp tục thận trọng với triển vọng lãi suất

Giới phân tích cho rằng thị trường hiện đang trong trạng thái “chờ đợi”, khi mọi quyết định lớn tiếp theo sẽ phụ thuộc vào dữ liệu lạm phát trong vài tháng tới.

Dữ liệu kinh tế mới nhất cho thấy nền kinh tế Mỹ đang rơi vào trạng thái khá nhạy cảm: lạm phát vẫn dai dẳng trong khi tăng trưởng kinh tế chậm lại.

Điều này đặt Cục Dự trữ Liên bang Mỹ vào tình thế khó khăn khi phải cân bằng giữa kiểm soát lạm phát và tránh làm suy yếu nền kinh tế.

Trong thời gian tới, mọi sự chú ý của thị trường sẽ tiếp tục đổ dồn vào các báo cáo lạm phát và phát biểu từ Fed để xác định hướng đi tiếp theo của chính sách tiền tệ Mỹ.