Thu nhập 300.000 USD mỗi năm từng được xem là mức lương đủ để một gia đình Mỹ có cuộc sống dư dả. Nhưng một khảo sát mới của Goldman Sachs Asset Management cho thấy thực tế phức tạp hơn nhiều.
Khoảng 4/10 người lao động Mỹ có thu nhập trên 300.000 USD/năm cho biết họ vẫn đang sống dựa vào tiền lương tháng này sang tháng khác. Con số này cho thấy ngay cả những người thuộc nhóm thu nhập cao cũng có thể chịu áp lực tài chính đáng kể, đặc biệt khi chi phí sinh hoạt, nhà ở, giáo dục, chăm sóc trẻ em và các khoản nợ ngày càng lớn.
Phát hiện này cũng đặt ra một câu hỏi đáng chú ý: liệu thu nhập cao có thực sự đồng nghĩa với an toàn tài chính?
Theo Chris Ceder, chiến lược gia cao cấp về hưu trí tại Goldman Sachs Asset Management, câu trả lời không đơn giản như nhiều người vẫn nghĩ.
Thu nhập càng cao chưa chắc càng an toàn về tài chính
Theo báo cáo về hưu trí năm 2026 của Goldman Sachs Asset Management, mối quan hệ giữa thu nhập và mức độ an toàn tài chính không tăng theo một đường thẳng.
Về lý thuyết, điều này khá dễ hiểu.
Một người kiếm được 300.000 USD mỗi năm có nhiều khả năng tích lũy tài sản hơn người kiếm 50.000 USD nếu các yếu tố khác tương đương. Thu nhập cao hơn giúp tăng khả năng tiết kiệm, đầu tư, trả nợ và chuẩn bị cho nghỉ hưu.
Nhưng vấn đề xuất hiện khi mức sống cũng tăng theo thu nhập.
Khi lương tăng, nhiều người không chỉ tiết kiệm thêm mà còn nâng cấp nhà ở, xe hơi, kỳ nghỉ, trường học cho con, dịch vụ chăm sóc sức khỏe và nhiều khoản chi tiêu khác.
Chris Ceder cho biết một trong những phát hiện đáng chú ý của nghiên cứu là mức độ an toàn tài chính không cải thiện tuyến tính theo thu nhập.
“Ban đầu thì đúng là như vậy, nhưng sau đó nó tạo thành một hình chữ U”, Ceder nhận định.
Nói cách khác, người có thu nhập trung bình khá có thể cảm thấy ít áp lực hơn một số nhóm thu nhập thấp và thậm chí cả một bộ phận người có thu nhập rất cao.
Vì sao người kiếm 300.000 USD vẫn có thể sống từ lương này sang lương khác?
Khái niệm “sống từ lương này sang lương khác” không nhất thiết có nghĩa một người nghèo hoặc không đủ tiền mua những nhu yếu phẩm cơ bản.
Nó có thể đơn giản có nghĩa rằng phần lớn thu nhập đã được phân bổ cho các khoản chi tiêu và nghĩa vụ tài chính trước khi kỳ lương tiếp theo đến.
Đối với một người kiếm 300.000 USD mỗi năm, các khoản chi có thể lớn hơn rất nhiều so với một hộ gia đình có thu nhập 60.000 USD.
Nhà ở là một ví dụ điển hình.
Một người có thu nhập cao thường có khả năng mua căn nhà đắt hơn. Nhưng khoản thế chấp hàng tháng, thuế bất động sản, bảo hiểm và chi phí bảo trì cũng tăng theo.
Nếu sống tại những thành phố có chi phí đắt đỏ như New York, San Francisco, Los Angeles hoặc một số khu vực có giá nhà cao, một mức thu nhập tưởng như rất lớn có thể nhanh chóng bị hấp thụ bởi chi phí sinh hoạt.
Giáo dục con cái cũng là một yếu tố khác.
Các gia đình thu nhập cao có thể lựa chọn trường tư, hoạt động ngoại khóa, đại học có học phí cao hoặc sống trong những khu vực có hệ thống trường công tốt nhưng giá nhà đắt đỏ.
Khi đó, mức lương cao không nhất thiết chuyển thành lượng tiền mặt dư thừa.
Nhóm thu nhập 100.000 – 300.000 USD lại có tình hình khác
Một trong những điểm đáng chú ý của khảo sát Goldman Sachs là nhóm người có thu nhập từ 100.000 đến 300.000 USD không cho thấy mức độ khó khăn tài chính cao như nhóm trên 300.000 USD trong một số chỉ số.
Đây là điều có vẻ trái ngược với trực giác.
Nếu thu nhập càng cao thì tài chính càng tốt, nhóm trên 300.000 USD đáng lẽ phải đứng đầu về khả năng tiết kiệm và kiểm soát nợ.
Nhưng dữ liệu cho thấy một số chỉ số tài chính lại tạo thành hình chữ U.
Áp lực giảm xuống khi thu nhập tăng từ mức thấp lên nhóm trung bình và sau đó tăng trở lại ở nhóm thu nhập cao nhất.
Điều này có thể liên quan đến lifestyle inflation, tức hiện tượng chi tiêu tăng lên cùng với thu nhập.
Một người kiếm 80.000 USD có thể cảm thấy mình cần một chiếc xe 25.000 USD.
Khi thu nhập tăng lên 200.000 USD, họ có thể chuyển sang một chiếc xe 50.000 USD.
Khi thu nhập đạt 500.000 USD, khoản chi cho nhà ở, phương tiện, du lịch, dịch vụ và các tiêu chuẩn sống khác có thể tiếp tục tăng.
Kết quả là mức thu nhập cao hơn không tự động tạo ra một khoảng cách tài chính lớn hơn.
Thẻ tín dụng cho thấy một nghịch lý khác
Một trong những dữ liệu đáng chú ý nhất trong khảo sát liên quan đến việc thanh toán thẻ tín dụng.
Những người chỉ trả khoản thanh toán tối thiểu hoặc thấp hơn tập trung ở cả hai đầu của thang thu nhập.
Khoảng 4/10 người lao động có thu nhập dưới 100.000 USD cho biết họ chỉ thanh toán mức tối thiểu trên thẻ tín dụng.
Tỷ lệ này giảm xuống khoảng 35% ở nhóm thu nhập từ 100.000 đến 300.000 USD.
Nhưng sau đó tỷ lệ lại tăng lên khoảng 42% ở nhóm có thu nhập trên 300.000 USD.
Đặc biệt, gần một nửa số người có thu nhập khoảng 500.000 USD cho biết họ đã thực hiện thanh toán tối thiểu trong năm nay, tăng so với khoảng 39% một năm trước.
Đây là một chỉ dấu đáng chú ý.
Thông thường, người có thu nhập cao được kỳ vọng có khả năng thanh toán toàn bộ số dư thẻ tín dụng mỗi tháng. Nhưng nếu mức chi tiêu cũng tăng nhanh, một phần trong nhóm này vẫn có thể lựa chọn trả số tiền tối thiểu để duy trì dòng tiền.
Nếu số dư được chuyển sang tháng sau, lãi suất thẻ tín dụng có thể khiến chi phí tài chính tăng đáng kể.
Thu nhập cao nhưng mục tiêu tài chính vẫn bị trì hoãn
Áp lực tài chính không chỉ thể hiện qua thẻ tín dụng.
Theo Ceder, nghiên cứu còn cho thấy mô hình tương tự xuất hiện ở việc trì hoãn các mục tiêu tài chính, bao gồm tiết kiệm cho nghỉ hưu.
Điều này đặc biệt quan trọng vì thu nhập cao thường gắn với kỳ vọng rằng một người sẽ có khả năng chuẩn bị rất tốt cho giai đoạn hậu lao động.
Nhưng nếu phần lớn thu nhập được dùng để duy trì mức sống hiện tại, số tiền dành cho tương lai có thể không tăng tương ứng.
Một người kiếm 500.000 USD nhưng tiết kiệm 5% thu nhập có thể tích lũy ít hơn một người kiếm 150.000 USD nhưng duy trì tỷ lệ tiết kiệm 20% trong nhiều năm.
Điều quyết định cuối cùng không chỉ là kiếm được bao nhiêu, mà còn là giữ lại bao nhiêu và sử dụng số tiền đó như thế nào.
“Giàu thu nhập” không đồng nghĩa “giàu tài sản”
Đây có thể là điểm quan trọng nhất được rút ra từ khảo sát.
Có sự khác biệt rất lớn giữa thu nhập cao và tài sản ròng cao.
Thu nhập là dòng tiền đi vào trong một khoảng thời gian.
Tài sản ròng là giá trị tài sản một người sở hữu sau khi trừ đi các khoản nợ.
Một hộ gia đình có thu nhập 400.000 USD nhưng khoản thế chấp lớn, nợ xe, nợ thẻ tín dụng và chi phí nuôi con cao vẫn có thể có mức tài sản ròng thấp hơn kỳ vọng.
Ngược lại, một người có thu nhập 150.000 USD nhưng đã trả hết nhà, không có nợ tiêu dùng và đầu tư đều đặn trong nhiều năm có thể có nền tảng tài chính vững chắc hơn.
Đó là lý do mức lương không phải thước đo duy nhất để đánh giá sức khỏe tài chính.
Chi phí sống tăng đang làm thay đổi khái niệm “thu nhập cao”
Trong những năm gần đây, lạm phát và chi phí sinh hoạt cao đã khiến người Mỹ phải điều chỉnh lại cách nhìn về mức thu nhập cần thiết để có một cuộc sống thoải mái.
Một mức lương từng được coi là rất cao có thể không còn mang lại cảm giác dư dả nếu người lao động sống tại khu vực có chi phí nhà ở, bảo hiểm và dịch vụ cao.
Điều này đặc biệt rõ với các hộ gia đình có con.
Chi phí chăm sóc trẻ em, giáo dục, bảo hiểm y tế và các hoạt động dành cho trẻ có thể chiếm một phần lớn ngân sách.
Vì vậy, thu nhập 300.000 USD tại một thành phố có chi phí sống cao có thể tạo ra cảm giác hoàn toàn khác so với cùng mức thu nhập tại một khu vực có chi phí thấp hơn.
Tại sao nhóm thu nhập thấp cũng gặp khó khăn?
Việc nhóm thu nhập trên 300.000 USD gặp áp lực tài chính không có nghĩa nhóm thu nhập thấp đang có tình hình tốt hơn.
Ngược lại, những người kiếm dưới 100.000 USD vẫn là nhóm dễ bị tổn thương nhất trước các cú sốc tài chính.
Khoảng 4/10 người trong nhóm này cho biết họ sống dựa vào tiền lương và tỷ lệ thanh toán tối thiểu thẻ tín dụng cũng ở mức cao.
Sự khác biệt nằm ở khả năng hấp thụ cú sốc.
Một người có thu nhập 50.000 USD và gần như không có tiền tiết kiệm có thể gặp khó khăn nghiêm trọng nếu xe hỏng hoặc mất việc.
Một người có thu nhập 500.000 USD nhưng đang chi tiêu rất cao vẫn có nhiều công cụ tài chính hơn để điều chỉnh nếu cần.
Do đó, dù biểu hiện “sống từ lương này sang lương khác” có thể giống nhau, mức độ rủi ro thực tế giữa hai nhóm vẫn rất khác biệt.
Nghịch lý hình chữ U về an toàn tài chính
Khái niệm hình chữ U được Ceder đề cập có thể giúp giải thích toàn bộ câu chuyện.
Ở nhóm thu nhập thấp, áp lực tài chính cao vì thu nhập không đủ tạo ra khoảng cách lớn giữa tiền vào và tiền ra.
Khi thu nhập tăng lên mức trung bình và khá, khả năng tài chính được cải thiện.
Nhưng ở nhóm thu nhập rất cao, chi tiêu và tiêu chuẩn sống có thể tăng mạnh, khiến áp lực tài chính quay trở lại.
Đây là một trong những lý do tại sao việc tăng lương không phải lúc nào cũng giải quyết được các vấn đề tài chính.
Nếu mức chi tiêu tăng nhanh hơn tốc độ tăng tài sản, một người có thể kiếm nhiều tiền hơn nhưng vẫn cảm thấy thiếu tiền.
Không phải kiếm bao nhiêu, mà giữ lại bao nhiêu
Khảo sát của Goldman Sachs đưa ra một nghịch lý đáng suy ngẫm đối với người lao động Mỹ: một mức lương rất cao không tự động tạo ra cảm giác an toàn tài chính.
Ở một mức độ nhất định, thu nhập cao giúp con người có nhiều lựa chọn hơn. Nhưng nếu mức sống tăng nhanh tương ứng với mức lương, lợi thế đó có thể bị thu hẹp.
Điều này cũng giải thích tại sao một số người có thu nhập hàng trăm nghìn USD vẫn phải trì hoãn tiết kiệm hưu trí, duy trì số dư thẻ tín dụng hoặc sống dựa vào kỳ lương tiếp theo.
Sự khác biệt quan trọng không nằm ở con số trên bảng lương mà ở dòng tiền ròng, tỷ lệ tiết kiệm, nợ và tài sản tích lũy.
Một người có thu nhập 300.000 USD nhưng chi gần như toàn bộ số tiền đó mỗi năm vẫn có thể dễ bị tổn thương trước một cú sốc tài chính.
Ngược lại, một người có thu nhập thấp hơn nhưng duy trì chi tiêu hợp lý, tránh nợ tiêu dùng và đầu tư đều đặn có thể xây dựng nền tảng tài chính vững chắc hơn theo thời gian.
Vì vậy, câu chuyện từ khảo sát Goldman Sachs không đơn giản là “người giàu cũng khó khăn”. Thông điệp sâu hơn là thu nhập chỉ là một phần của an toàn tài chính.
Khi chi phí sống tăng và tiêu chuẩn sống thay đổi, câu hỏi quan trọng không còn chỉ là “Bạn kiếm được bao nhiêu tiền mỗi năm?”, mà là “Sau khi tất cả các hóa đơn được thanh toán, bạn còn giữ lại được bao nhiêu và số tiền đó đang làm gì cho tương lai của bạn?”.
Nguồn tham khảo: Goldman Sachs Asset Management và nội dung phỏng vấn Chris Ceder được dẫn lại trong nội dung gốc; các số liệu trong bài được trình bày theo báo cáo về hưu trí năm 2026 của Goldman Sachs Asset Management.
Câu hỏi mức sống và thu nhập của người Mỹ
Kiếm 300.000 USD/năm ở Mỹ có được xem là thu nhập cao không?
Có. Đây là mức thu nhập rất cao so với mặt bằng chung. Tuy nhiên, thu nhập cao không đồng nghĩa với việc một người chắc chắn có tài sản lớn hoặc không chịu áp lực tài chính.
Vì sao người có thu nhập cao vẫn sống từ lương này sang lương khác?
Một trong những nguyên nhân có thể là chi tiêu tăng theo thu nhập. Nhà ở, xe cộ, giáo dục, chăm sóc trẻ em, du lịch và các dịch vụ cao cấp có thể khiến chi phí hàng tháng tăng đáng kể.
Nhóm thu nhập nào trong khảo sát Goldman Sachs ít gặp áp lực hơn?
Theo nội dung khảo sát, nhóm thu nhập từ 100.000 đến 300.000 USD có một số chỉ số tài chính tốt hơn hai nhóm thu nhập thấp nhất và cao nhất, tạo ra mô hình hình chữ U.
Có phải người kiếm 500.000 USD cũng có thể mắc nợ thẻ tín dụng?
Có. Khảo sát cho thấy gần một nửa số người có thu nhập khoảng 500.000 USD cho biết họ đã chỉ thanh toán khoản tối thiểu trên thẻ tín dụng trong năm nay.
Thu nhập cao có đảm bảo nghỉ hưu thoải mái không?
Không. Khả năng nghỉ hưu còn phụ thuộc vào tỷ lệ tiết kiệm, tài sản tích lũy, nợ, thời gian đầu tư, chi phí sinh hoạt và cách phân bổ tài sản.
