SEC mở đường cho cổ phiếu được mã hóa, đưa thị trường Mỹ tiến gần hơn đến giao dịch 24/7

Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) vừa có động thái quan trọng đối với quá trình đưa chứng khoán truyền thống lên blockchain, khi thiết lập một Innovation Exemption có thời hạn 5 năm dành cho một số nền tảng giao dịch và nhà cung cấp thanh khoản muốn hỗ trợ giao dịch chứng khoán được mã hóa.

Quyết định được công bố ngày 17/9/2026 được xem là một bước tiến đáng chú ý trong quá trình kết nối thị trường tài chính truyền thống với cơ sở hạ tầng blockchain. Theo cơ chế mới, một số nền tảng có thể giao dịch chứng khoán Mỹ dưới dạng token mà không phải tuân thủ toàn bộ các yêu cầu vốn được áp dụng cho các sàn giao dịch chứng khoán truyền thống, với điều kiện đáp ứng những tiêu chuẩn cụ thể về quyền của nhà đầu tư, thông báo cho doanh nghiệp phát hành và giới hạn rủi ro.

Động thái này có thể mở đường cho một mô hình thị trường trong đó cổ phiếu được giao dịch trên blockchain, có khả năng hoạt động ngoài khung giờ giao dịch truyền thống và tiến gần hơn tới thị trường 24/7. Tuy nhiên, đây vẫn là một cơ chế thử nghiệm có điều kiện, không phải việc SEC chính thức chuyển toàn bộ thị trường chứng khoán Mỹ sang blockchain.

SEC tạo “lối đi” pháp lý cho cổ phiếu token hóa

Innovation Exemption là một trong những động thái được thị trường tiền điện tử và tài chính truyền thống chờ đợi trong thời gian dài.

Theo Reuters, SEC đã đưa ra cơ chế miễn trừ kéo dài 5 năm cho phép một số nền tảng blockchain và các bên cung cấp thanh khoản giao dịch chứng khoán token hóa mà không phải đăng ký theo một số yêu cầu vốn áp dụng đối với các sàn giao dịch và nhà môi giới truyền thống. Cơ chế này đi kèm nhiều điều kiện nhằm duy trì quyền lợi nhà đầu tư và tính toàn vẹn của thị trường.

Điểm quan trọng nằm ở cách SEC tiếp cận vấn đề.

Thay vì chờ một bộ luật hoàn chỉnh dành riêng cho thị trường tài sản kỹ thuật số, cơ quan quản lý đang sử dụng thẩm quyền hiện có để tạo ra một không gian thử nghiệm. Dữ liệu và kinh nghiệm thu được trong thời gian miễn trừ có thể giúp SEC xây dựng các quy định lâu dài hơn trong tương lai.

Chủ tịch SEC Paul Atkins cho rằng Innovation Exemption nhằm giải quyết những rào cản đã khiến đổi mới trong lĩnh vực tài chính khó phát triển tại Mỹ, đồng thời vẫn duy trì các yêu cầu về bảo vệ nhà đầu tư và tính toàn vẹn của thị trường.

Theo định hướng của SEC, công nghệ hiện tại không nhất thiết phải trở thành khuôn mẫu cố định cho tương lai. Thay vào đó, cơ quan quản lý muốn cho thị trường phát triển, theo dõi kết quả và sử dụng những dữ liệu đó để xây dựng khung pháp lý phù hợp hơn.

Vì sao cổ phiếu token hóa đang trở thành xu hướng?

Tokenization, hay mã hóa tài sản, là quá trình biểu diễn quyền sở hữu hoặc quyền lợi kinh tế đối với một tài sản dưới dạng token trên blockchain.

Với chứng khoán, token có thể đại diện cho một cổ phiếu hoặc quyền lợi gắn với cổ phiếu. SEC trước đó đã xác định rằng chứng khoán token hóa vẫn là chứng khoán theo luật liên bang, đồng thời phân biệt giữa các mô hình token hóa do chính tổ chức phát hành thực hiện và các mô hình do bên thứ ba thực hiện.

Điều này tạo ra một thay đổi quan trọng về cách thị trường có thể vận hành.

Thay vì giao dịch và lưu ký hoàn toàn thông qua hệ thống tài chính truyền thống, quyền sở hữu có thể được ghi nhận một phần hoặc toàn bộ trên mạng blockchain.

Về lý thuyết, mô hình này có thể đem lại một số lợi ích:

• Giao dịch có thể diễn ra ngoài giờ giao dịch chứng khoán truyền thống.
• Thời gian thanh toán có thể được rút ngắn.
• Tài sản có thể tích hợp với các ứng dụng tài chính trên blockchain.
• Nhà đầu tư ở nhiều khu vực có thể tiếp cận một số sản phẩm dễ dàng hơn.
• Hạ tầng blockchain có thể hỗ trợ giao dịch và thanh toán gần như liên tục.

Reuters cho biết SEC đặc biệt nhấn mạnh các khả năng như giao dịch 24/7, thanh toán nhanh hơn, tăng thanh khoản và giảm chi phí giao dịch khi thị trường chứng khoán được đưa lên blockchain.

Giao dịch 24/7 có thực sự trở thành hiện thực?

Đây là một trong những điểm hấp dẫn nhất của cổ phiếu token hóa.

Thị trường chứng khoán Mỹ truyền thống hoạt động theo khung giờ nhất định và nghỉ vào cuối tuần cũng như các ngày lễ. Trong khi đó, blockchain về bản chất có thể vận hành liên tục.

Nếu cổ phiếu được token hóa và có đủ thanh khoản, nhà đầu tư có thể giao dịch các tài sản này vào buổi tối, cuối tuần hoặc những thời điểm mà thị trường chứng khoán truyền thống đóng cửa.

Tuy nhiên, cần phân biệt giữa khả năng kỹ thuật và khả năng vận hành của toàn bộ thị trường.

Blockchain có thể hoạt động 24/7 nhưng điều đó không đồng nghĩa mọi cổ phiếu đều ngay lập tức có thanh khoản liên tục. Thị trường vẫn cần nhà tạo lập thị trường, người mua và người bán, hệ thống giám sát, cơ chế định giá và quy trình xử lý các sự kiện doanh nghiệp.

Do đó, giao dịch 24/7 là một khả năng mà tokenization mở ra, chứ chưa phải trạng thái mà toàn bộ thị trường chứng khoán Mỹ lập tức chuyển sang.

Nhà đầu tư token hóa vẫn phải được hưởng quyền như cổ đông truyền thống

Một trong những điểm gây chú ý nhất trong Innovation Exemption là yêu cầu liên quan đến quyền của người nắm giữ token.

SEC yêu cầu các token chứng khoán thuộc phạm vi miễn trừ phải cung cấp cho người sở hữu những quyền và lợi ích tương ứng với chứng khoán truyền thống.

Điều này đặc biệt quan trọng đối với cổ phiếu doanh nghiệp.

Một cổ đông truyền thống không chỉ sở hữu quyền hưởng lợi từ biến động giá. Trong nhiều trường hợp, họ còn có quyền nhận cổ tức và quyền biểu quyết đối với một số vấn đề của doanh nghiệp.

Nếu token chỉ phản ánh giá cổ phiếu nhưng không mang lại những quyền cơ bản tương ứng, câu hỏi đặt ra là liệu nhà đầu tư có thực sự đang sở hữu một dạng cổ phiếu mới hay chỉ đang sở hữu một công cụ mô phỏng giá.

Đây là vấn đề đã tạo ra nhiều tranh luận trong cộng đồng tài chính và tiền điện tử.

Doanh nghiệp phát hành có quyền phản đối việc cổ phiếu bị token hóa

Một điều kiện đáng chú ý khác là doanh nghiệp phát hành có thể phản đối việc chứng khoán của mình được token hóa.

Theo thông tin được công bố, nền tảng muốn token hóa cổ phiếu phải thông báo cho doanh nghiệp phát hành. Sau khi doanh nghiệp nhận được thông báo, nền tảng phải chờ 30 ngày trước khi bắt đầu giao dịch token.

Nếu doanh nghiệp phản đối trong khoảng thời gian này, nền tảng không thể cung cấp cổ phiếu đó dưới dạng token theo cơ chế miễn trừ.

Điều này tạo ra một lớp kiểm soát quan trọng đối với quá trình tokenization.

Nói cách khác, Innovation Exemption không biến tokenization thành một quy trình hoàn toàn tự do mà vẫn duy trì vai trò nhất định của chính doanh nghiệp phát hành.

Tranh luận Robinhood – AMC cho thấy vấn đề quyền cổ đông

Vấn đề quyền của người sở hữu token từng trở nên nổi bật sau cuộc tranh luận công khai liên quan đến mô hình cổ phiếu token hóa của Robinhood và AMC.

CEO AMC Adam Aron từng đặt câu hỏi về việc các nền tảng có thể tạo ra sản phẩm phản ánh cổ phiếu AMC mà không có sự tham gia trực tiếp của doanh nghiệp phát hành.

Đây là một trong những lý do quyền cổ đông trở thành vấn đề trung tâm trong cuộc tranh luận về tokenization.

Nếu một token đại diện cho cổ phiếu nhưng không mang lại quyền biểu quyết, quyền nhận cổ tức hoặc các quyền tương đương, cấu trúc kinh tế của sản phẩm có thể khác đáng kể so với cổ phiếu truyền thống.

Innovation Exemption của SEC đang cố gắng giải quyết vấn đề này bằng cách yêu cầu các sản phẩm thuộc phạm vi miễn trừ duy trì những quyền quan trọng gắn với chứng khoán cơ sở.

Robinhood, Coinbase và Kraken đang tham gia cuộc đua

Các công ty tiền điện tử và nền tảng giao dịch lớn đã sớm thử nghiệm mô hình cổ phiếu token hóa ở ngoài Mỹ.

Robinhood và Kraken đã triển khai một số sản phẩm token hóa tại thị trường quốc tế, trong khi Coinbase cũng đang chuẩn bị tham gia sâu hơn vào lĩnh vực này. Reuters cho biết các công ty lớn trong ngành đang chuẩn bị đưa cổ phiếu token hóa vào thị trường Mỹ sau khi SEC công bố cơ chế miễn trừ mới.

Robinhood cũng cho biết họ đang tìm cách giải quyết những lo ngại liên quan đến quyền của người sở hữu token.

Theo mô hình được đề cập, người nắm giữ token cổ phiếu có thể đổi token lấy cổ phiếu cơ sở theo tỷ lệ 1:1 và được bổ sung quyền biểu quyết.

Nếu mô hình này được triển khai rộng rãi, khoảng cách giữa một cổ phiếu truyền thống và một cổ phiếu được biểu diễn trên blockchain có thể ngày càng thu hẹp.

Động thái của SEC diễn ra sau thất bại của CLARITY Act

Thời điểm SEC công bố Innovation Exemption cũng đặc biệt đáng chú ý.

Động thái này diễn ra chỉ vài ngày sau khi dự luật CLARITY Act, một nỗ lực quan trọng nhằm tạo ra cấu trúc pháp lý rõ ràng hơn cho thị trường tài sản kỹ thuật số Mỹ, không tiến triển tại Thượng viện.

CLARITY Act được kỳ vọng sẽ phân định rõ hơn phạm vi quản lý đối với nhiều loại tài sản kỹ thuật số và xác định vai trò của các cơ quan quản lý trong hệ sinh thái tiền điện tử.

Trong khi quá trình lập pháp vẫn chưa hoàn tất, SEC đang sử dụng các công cụ pháp lý thuộc thẩm quyền của mình để tạo ra một số hành lang thử nghiệm.

Điều này phù hợp với định hướng rộng hơn mà Chủ tịch Paul Atkins đã công bố trong năm 2026, trong đó SEC muốn cập nhật khung pháp lý để phù hợp hơn với tài sản kỹ thuật số, blockchain và hoạt động giao dịch trên chuỗi.

Tuy nhiên, chính Atkins cũng từng nhấn mạnh rằng luật của Quốc hội vẫn cần thiết để tạo ra một khung pháp lý lâu dài và ổn định cho ngành tài sản kỹ thuật số.

Tokenization có thể thay đổi cấu trúc thị trường chứng khoán

Nếu được áp dụng rộng rãi, tokenization không chỉ đơn giản là đưa một cổ phiếu lên blockchain.

Nó có thể tác động tới cả quá trình phát hành, giao dịch, lưu ký, thanh toán và quản lý quyền sở hữu.

Trong hệ thống hiện tại, một giao dịch chứng khoán có thể phải đi qua nhiều lớp trung gian. Blockchain có khả năng rút ngắn một số quy trình bằng cách đưa việc ghi nhận quyền sở hữu và thanh toán lên cùng một hạ tầng kỹ thuật.

Điều này đặc biệt đáng chú ý khi kết hợp với các ứng dụng tài chính phi tập trung.

Một cổ phiếu token hóa trong tương lai có thể được sử dụng như tài sản thế chấp, tích hợp vào các sản phẩm tài chính hoặc giao dịch với những tài sản kỹ thuật số khác.

Tuy nhiên, để điều này trở thành hiện thực trên quy mô lớn, thị trường vẫn cần giải quyết các vấn đề về pháp lý, thanh khoản, lưu ký, quyền cổ đông, bảo mật và khả năng tương tác giữa các blockchain.

Rủi ro: giao dịch 24/7 cũng có mặt trái

Giao dịch liên tục không chỉ đem lại lợi ích.

Một trong những rủi ro lớn là biến động giá trong thời điểm thanh khoản thấp.

Thị trường chứng khoán truyền thống có giờ giao dịch và các cơ chế quản lý biến động nhất định. Khi thị trường hoạt động 24/7, những thời điểm cuối tuần hoặc ngoài giờ Mỹ có thể có ít người tham gia hơn.

Nếu một thông tin quan trọng xuất hiện trong thời điểm thanh khoản thấp, giá token có thể biến động mạnh.

SEC vì vậy đã đưa vào cơ chế Innovation Exemption những giới hạn nhất định về khối lượng nhằm giảm thiểu nguy cơ biến động quá lớn và các rủi ro phát sinh trong giai đoạn thị trường còn mới.

Ngoài ra còn có những câu hỏi về việc giá token có thực sự bám sát cổ phiếu cơ sở hay không, cách xử lý cổ tức, chia tách cổ phiếu, phát hành thêm và các sự kiện doanh nghiệp khác.

SEC đang thử nghiệm trước khi xây dựng quy định lâu dài

Có thể xem Innovation Exemption như một dạng khung thử nghiệm quy mô lớn cho thị trường chứng khoán trên blockchain.

Thời hạn 5 năm cho phép các nền tảng, nhà cung cấp thanh khoản và nhà phát hành thử nghiệm mô hình mới trong một hành lang pháp lý được xác định trước.

Trong thời gian đó, cơ quan quản lý có thể quan sát:

• Mức độ tham gia của nhà đầu tư.
• Thanh khoản của cổ phiếu token hóa.
• Khả năng duy trì giá bám sát tài sản cơ sở.
• Các vấn đề về quyền cổ đông.
• Rủi ro thao túng giá.
• Hiệu quả của thanh toán trên blockchain.
• Cách các nền tảng xử lý sự cố và tranh chấp.
• Tác động của giao dịch ngoài giờ truyền thống.

Những dữ liệu này có thể trở thành cơ sở để SEC xây dựng những quy định lâu dài hơn.

Cánh cửa mới cho thị trường tài chính trên blockchain

Quyết định mới của SEC đánh dấu một bước đáng chú ý trong quá trình hội tụ giữa tài chính truyền thống và thị trường tài sản kỹ thuật số.

Nếu mô hình cổ phiếu token hóa được áp dụng rộng rãi, khái niệm về giờ giao dịch chứng khoán có thể thay đổi đáng kể. Thay vì chỉ giao dịch trong những khung giờ cố định, một số tài sản có thể được mua bán liên tục trên blockchain.

Quan trọng hơn, tokenization có thể đưa cổ phiếu vào một hệ sinh thái tài chính hoàn toàn mới, nơi giao dịch, thanh toán, lưu ký và các ứng dụng tài chính được kết nối trên cùng một hạ tầng.

Tuy nhiên, con đường phía trước vẫn còn nhiều vấn đề cần giải quyết. Quyền cổ đông, thanh khoản, biến động giá, giám sát thị trường, bảo vệ nhà đầu tư và mối quan hệ giữa doanh nghiệp phát hành với nền tảng token hóa sẽ tiếp tục là những vấn đề quan trọng.

Innovation Exemption vì vậy không phải là điểm kết thúc của quá trình tokenization. Đây có thể được xem là một giai đoạn thử nghiệm quan trọng, cho phép thị trường chứng minh công nghệ blockchain có thể vận hành cùng các nguyên tắc cốt lõi của thị trường chứng khoán như thế nào.

Nếu mô hình chứng minh được hiệu quả và kiểm soát được rủi ro, thị trường tài chính Mỹ có thể tiến thêm một bước tới một hệ thống giao dịch linh hoạt hơn, kết nối blockchain với thị trường vốn truyền thống và từng bước hiện thực hóa khả năng giao dịch chứng khoán gần như 24/7.

Câu hỏi thường gặp về cổ phiếu token hóa

Cổ phiếu token hóa là gì?

Cổ phiếu token hóa là hình thức biểu diễn một chứng khoán hoặc quyền lợi gắn với chứng khoán dưới dạng token trên blockchain. SEC xác định tokenized securities vẫn thuộc phạm vi chứng khoán và các mô hình token hóa có thể khác nhau về cấu trúc cũng như quyền dành cho người sở hữu.

SEC đã cho phép mọi cổ phiếu Mỹ giao dịch 24/7 chưa?

Chưa. Innovation Exemption chỉ tạo ra một cơ chế miễn trừ có điều kiện cho một số nền tảng và sản phẩm đáp ứng yêu cầu cụ thể. Việc cổ phiếu được giao dịch liên tục còn phụ thuộc vào thanh khoản, cấu trúc sản phẩm, quyền của nhà đầu tư và các điều kiện khác.

Doanh nghiệp có thể ngăn cổ phiếu của mình bị token hóa không?

Có. Theo cơ chế được công bố, nền tảng phải thông báo cho doanh nghiệp phát hành và chờ 30 ngày. Nếu doanh nghiệp phản đối trong khoảng thời gian này, cổ phiếu đó không thể được cung cấp dưới dạng token theo cơ chế miễn trừ.

Người sở hữu token có được quyền biểu quyết không?

Các token thuộc phạm vi cơ chế mới phải duy trì những quyền tương ứng với chứng khoán truyền thống, trong đó có các quyền liên quan đến cổ tức và biểu quyết theo cấu trúc áp dụng. Đây là một trong những điều kiện quan trọng nhằm tránh việc token chỉ đơn thuần mô phỏng giá cổ phiếu.

Innovation Exemption có thời hạn bao lâu?

Cơ chế miễn trừ mới có thời hạn 5 năm. Đây là một trong những điểm cho thấy SEC đang sử dụng giai đoạn thử nghiệm để thu thập dữ liệu trước khi hướng tới một khung pháp lý lâu dài hơn.