OECD cảnh báo lạm phát toàn cầu dai dẳng, Fed có thể tăng lãi suất thêm một lần

Lạm phát toàn cầu có thể dai dẳng hơn dự kiến, buộc nhiều ngân hàng trung ương phải duy trì hoặc tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ. Trong báo cáo Triển vọng Kinh tế tạm thời công bố ngày 23/9, Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) dự báo lạm phát của nhóm G20 sẽ tăng mạnh trong năm 2026 trước khi giảm dần trong năm 2027.

Đáng chú ý, OECD dự báo Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ tăng lãi suất thêm một lần trong quý IV/2026, sau đó duy trì phạm vi lãi suất mục tiêu ở mức 4%-4,25% trong năm 2027. Đây là tín hiệu cho thấy cuộc chiến chống lạm phát có thể kéo dài hơn kỳ vọng của một bộ phận nhà đầu tư.

OECD nâng cảnh báo về lạm phát toàn cầu

Theo OECD, lạm phát tiêu dùng của G20 được dự báo tăng từ 3,4% năm 2025 lên 4,1% năm 2026, trước khi giảm xuống khoảng 3,6% năm 2027.

Tại các nền kinh tế G20 phát triển, lạm phát được dự báo tăng từ 2,5% năm 2025 lên 3,2% năm 2026, sau đó giảm xuống 2,6% năm 2027. Lạm phát lõi tại các nền kinh tế phát triển cũng được dự báo giảm từ 2,7% năm 2026 xuống 2,5% năm 2027.

Như vậy, OECD không cho rằng lạm phát sẽ tăng liên tục trong những năm tới. Vấn đề nằm ở chỗ quá trình giảm lạm phát có thể chậm và không đồng đều, trong khi những cú sốc mới về năng lượng có nguy cơ khiến các ngân hàng trung ương phải thận trọng hơn.

OECD cho rằng các ngân hàng trung ương cần bảo đảm áp lực lạm phát tiềm ẩn được kiểm soát bền vững, đặc biệt trong bối cảnh giá năng lượng tăng và nhu cầu vẫn mạnh hơn dự kiến.

Cú sốc năng lượng trở thành biến số lớn

Một trong những yếu tố quan trọng nhất đối với triển vọng lạm phát hiện nay là giá năng lượng.

OECD cho biết nền kinh tế toàn cầu đã chống chịu tốt hơn dự kiến trước cú sốc nguồn cung năng lượng liên quan đến xung đột tại Trung Đông. Một phần tác động đã được giảm nhẹ nhờ các tuyến cung ứng thay thế, việc giải phóng dự trữ chiến lược, nguồn cung bổ sung từ bên ngoài khu vực Vùng Vịnh và nhu cầu dầu thấp hơn, đặc biệt tại Trung Quốc.

Tuy nhiên, tổ chức này cảnh báo triển vọng vẫn phụ thuộc rất lớn vào diễn biến của thị trường năng lượng.

Nếu nguồn cung dầu khí nhanh chóng bình thường hóa, áp lực lạm phát có thể giảm và hoạt động kinh tế được hỗ trợ. Ngược lại, nếu gián đoạn nguồn cung kéo dài hoặc xuất hiện thêm cú sốc địa chính trị, nền kinh tế thế giới có thể phải đối mặt đồng thời với lạm phát cao hơn và tăng trưởng yếu hơn.

Đây là tình huống đặc biệt khó xử lý đối với các ngân hàng trung ương. Khi giá năng lượng tăng do thiếu nguồn cung, việc tăng lãi suất không thể trực tiếp tạo thêm dầu hoặc khí đốt. Tuy nhiên, chính sách tiền tệ vẫn có thể cần được thắt chặt nếu cú sốc giá năng lượng bắt đầu lan sang tiền lương, dịch vụ và kỳ vọng lạm phát.

Fed có thể tăng lãi suất thêm một lần trong năm 2026

Điểm đáng chú ý nhất trong báo cáo OECD là dự báo về chính sách của Fed.

OECD dự kiến Fed sẽ tăng lãi suất thêm một lần trong quý IV/2026, đưa phạm vi lãi suất quỹ liên bang lên khoảng 4%-4,25%. Sau đó, mức lãi suất này được dự báo duy trì trong suốt năm 2027.

Dự báo này xuất hiện trong bối cảnh Fed đã nâng lãi suất 0,25 điểm phần trăm vào tháng 9, đưa phạm vi mục tiêu lên 3,75%-4%. Các dự báo chính sách của Fed cũng cho thấy một lần tăng nữa trong năm 2026 đang nằm trong kịch bản của các nhà hoạch định chính sách.

Một số quan chức Fed tiếp tục nhấn mạnh rủi ro lạm phát.

Chủ tịch Fed St. Louis Alberto Musalem cho rằng có thể cần thêm các đợt tăng lãi suất để kiểm soát lạm phát dai dẳng. Trong khi đó, Chủ tịch Fed Chicago Austan Goolsbee cho rằng áp lực giá hiện không chỉ đến từ các cú sốc nguồn cung mà còn có sự đóng góp của nhu cầu mạnh và đầu tư liên quan đến AI.

Điều này cho thấy bài toán của Fed phức tạp hơn một cú sốc giá dầu đơn thuần.

Mỹ: lạm phát được dự báo giảm nhưng vẫn cao

Theo OECD, lạm phát tại Mỹ được dự báo giảm từ 3,6% năm 2026 xuống 2,6% năm 2027.

Dù vậy, mức 2,6% vẫn cao hơn mục tiêu lạm phát 2% của Fed. Đây là một trong những lý do OECD dự báo ngân hàng trung ương Mỹ sẽ duy trì chính sách tiền tệ tương đối chặt chẽ thay vì nhanh chóng chuyển sang chu kỳ giảm lãi suất.

Báo cáo của OECD đồng thời cho rằng tăng trưởng GDP Mỹ vẫn tương đối vững, tạo thêm dư địa để Fed ưu tiên kiểm soát lạm phát.

Trong tháng 9, Fed đã nâng lãi suất lên 3,75%-4% và các dự báo của quan chức Fed cho thấy khả năng có thêm một lần tăng trước cuối năm.

ECB, Australia, Hàn Quốc và Nhật Bản cũng đối mặt áp lực

Không chỉ Mỹ, nhiều ngân hàng trung ương khác cũng được OECD dự báo tiếp tục thắt chặt.

OECD dự kiến khu vực đồng euro, Australia và Hàn Quốc sẽ có thêm những đợt tăng lãi suất tương đối nhẹ trong thời gian tới. Nhật Bản cũng được dự báo tiếp tục tăng lãi suất khi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản từng bước rút lại chính sách tiền tệ nới lỏng.

Ngược lại, OECD cho rằng lãi suất tại Anh và Canada có thể được giữ ổn định trong thời điểm hiện tại, trước khi có những thay đổi vào giai đoạn sau.

Sự khác biệt giữa các nền kinh tế phản ánh mức độ khác nhau của áp lực lạm phát, tăng trưởng, thị trường lao động và tỷ giá.

Dự báo của OECD khác với một phần kỳ vọng trên thị trường

Quan điểm của OECD cũng đáng chú ý bởi thị trường tài chính không hoàn toàn đồng thuận về mức độ thắt chặt cần thiết.

Trong những ngày gần đây, kỳ vọng về chính sách tiền tệ đã thay đổi nhanh chóng khi nhà đầu tư đánh giá tác động của giá năng lượng và các dữ liệu kinh tế mới.

Reuters trước đó đưa tin một số tổ chức tài chính đã nâng kỳ vọng về khả năng Fed tiếp tục tăng lãi suất trong năm nay khi quá trình giảm lạm phát được đánh giá là chưa đủ thuyết phục.

Trong khi đó, thị trường cũng phải cân nhắc một yếu tố quan trọng: tăng lãi suất quá mạnh có thể làm giảm nhu cầu và tăng trưởng, trong khi tăng quá ít hoặc quá chậm có thể khiến lạm phát trở nên dai dẳng.

Đây chính là thế khó mà các ngân hàng trung ương đang phải xử lý.

Tăng trưởng toàn cầu vẫn tương đối ổn định

Dù cảnh báo về lạm phát và những rủi ro địa chính trị, OECD không đưa ra một bức tranh hoàn toàn bi quan về kinh tế thế giới.

Tổ chức này dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu đạt 2,9% trong năm 2026 và 3,0% trong năm 2027. Dự báo tăng trưởng năm 2026 đã được nâng từ mức 2,8% trong tháng 6, trong khi dự báo năm 2027 được điều chỉnh giảm từ 3,1% xuống 3,0%.

Một trong những động lực đáng chú ý là đầu tư vào trí tuệ nhân tạo.

OECD nhận định đầu tư liên quan đến AI đang tiếp tục hỗ trợ thương mại và tăng trưởng kinh tế, giúp bù đắp một phần tác động tiêu cực từ cú sốc năng lượng.

Điều này tạo ra một bức tranh khá đặc biệt: nền kinh tế thế giới vẫn tăng trưởng trong khi lạm phát và chi phí năng lượng gây sức ép lên chính sách tiền tệ.

Canada và Pháp đối mặt những thách thức riêng

Trong những điều chỉnh đối với triển vọng tăng trưởng, OECD hạ dự báo đối với một số nền kinh tế, đáng chú ý là Canada và Pháp.

Canada chịu ảnh hưởng từ căng thẳng thương mại với Mỹ, trong khi Pháp đang đối mặt với bất ổn chính trị.

OECD cảnh báo triển vọng kinh tế toàn cầu vẫn phụ thuộc đáng kể vào việc liệu có đạt được giải pháp lâu dài cho xung đột tại Trung Đông hay không.

Ngoài ra, những thay đổi liên tục trong chính sách thương mại, bao gồm thuế quan và hạn chế xuất khẩu, có thể làm gia tăng bất ổn chính sách và gây gián đoạn chuỗi cung ứng.

Nợ công và lợi suất trái phiếu cũng là rủi ro

Lạm phát và lãi suất cao không chỉ ảnh hưởng đến người tiêu dùng và doanh nghiệp. Chính phủ các nước cũng chịu tác động thông qua chi phí vay nợ.

OECD tiếp tục kêu gọi các quốc gia cải thiện tình hình tài chính công. Lợi suất trái phiếu tăng làm chi phí trả lãi của chính phủ cao hơn, từ đó thu hẹp dư địa ngân sách dành cho các chương trình khác.

Nếu lãi suất duy trì ở mức cao trong thời gian dài, áp lực đối với ngân sách có thể trở nên rõ rệt hơn, đặc biệt tại những quốc gia có tỷ lệ nợ công lớn.

Điều này tạo ra một vòng áp lực phức tạp: lạm phát cao buộc ngân hàng trung ương duy trì lãi suất cao, trong khi lãi suất cao lại làm chi phí tài chính của chính phủ tăng lên.

AI vừa là động lực tăng trưởng vừa là rủi ro

OECD cũng dành sự chú ý đáng kể cho trí tuệ nhân tạo.

Công nghệ AI có thể thúc đẩy năng suất và tăng trưởng, đồng thời đang tạo ra làn sóng đầu tư lớn. Tuy nhiên, OECD cảnh báo lợi nhuận từ các khoản đầu tư AI có thể thấp hơn kỳ vọng hoặc mất nhiều thời gian hơn để hiện thực hóa.

Những lo ngại liên quan đến an ninh AI cũng có thể làm chậm tốc độ phát triển và ứng dụng công nghệ.

Nếu dòng vốn đổ vào AI tạo ra lợi nhuận thấp hơn dự kiến, một số định giá tài sản có thể chịu áp lực. Đây là rủi ro đáng chú ý trong bối cảnh thị trường đang đặt nhiều kỳ vọng vào khả năng AI thúc đẩy năng suất và tăng trưởng.

Đòn bẩy tài chính là một rủi ro khác

OECD cũng cảnh báo về việc sử dụng đòn bẩy và những cấu trúc tài chính phức tạp.

Trong môi trường lãi suất cao, các khoản vay có chi phí lớn hơn và những doanh nghiệp hoặc nhà đầu tư sử dụng đòn bẩy cao có thể dễ bị tổn thương nếu lợi nhuận thực tế không đạt kỳ vọng.

Đặc biệt, nếu lãi suất duy trì cao lâu hơn dự kiến, việc tái cấp vốn có thể trở nên đắt đỏ hơn.

Vì vậy, câu chuyện lạm phát không chỉ liên quan đến giá hàng hóa và chính sách tiền tệ. Nó còn liên quan đến định giá tài sản, trái phiếu, nợ doanh nghiệp và khả năng chống chịu của hệ thống tài chính.

Điều gì có thể xảy ra với thị trường nếu Fed tăng lãi suất?

Một lần tăng lãi suất nữa của Fed không nhất thiết tạo ra cùng một phản ứng trên tất cả các thị trường.

Về nguyên tắc, lãi suất Mỹ cao hơn có thể hỗ trợ đồng USD, làm tăng chi phí vốn và tạo sức ép lên các tài sản nhạy cảm với lãi suất. Trái phiếu cũng có thể chịu ảnh hưởng khi lợi suất điều chỉnh theo kỳ vọng chính sách.

Đối với các nền kinh tế mới nổi, lãi suất Mỹ cao còn có thể tạo áp lực lên tỷ giá và dòng vốn.

Tuy nhiên, phản ứng thực tế sẽ phụ thuộc vào việc thị trường đã định giá động thái đó đến đâu. Nếu một lần tăng lãi suất đã được dự đoán rộng rãi, tác động có thể khác đáng kể so với một quyết định bất ngờ.

Lạm phát chưa biến mất, bài toán của Fed ngày càng khó

Báo cáo mới của OECD cho thấy câu chuyện lạm phát toàn cầu chưa kết thúc, dù tốc độ tăng giá được dự báo sẽ giảm trong năm 2027.

Điểm đáng chú ý là áp lực lần này đến từ sự kết hợp giữa giá năng lượng, bất ổn địa chính trị, nhu cầu tương đối mạnh, thương mại toàn cầu và những thay đổi trong chuỗi cung ứng.

Đối với Fed, việc OECD dự báo thêm một lần tăng lãi suất trong quý IV/2026 cho thấy cuộc chiến chống lạm phát có thể vẫn còn kéo dài. Đồng thời, việc duy trì lãi suất ở mức 4%-4,25% trong năm 2027 theo kịch bản của OECD cũng hàm ý rằng chính sách tiền tệ có thể tiếp tục hạn chế trong thời gian đáng kể.

Trong thời gian tới, thị trường sẽ đặc biệt quan tâm đến giá dầu, lạm phát lõi, nhu cầu tiêu dùng, thị trường lao động và các tín hiệu mới từ Fed. Đây sẽ là những yếu tố quyết định liệu áp lực giá có thực sự hạ nhiệt hay buộc các ngân hàng trung ương phải duy trì lập trường cứng rắn lâu hơn.

Một số câu về lãi suất của FED trong thời gian tới

OECD dự báo lạm phát G20 năm 2027 ở mức nào?
OECD dự báo lạm phát toàn phần của G20 giảm xuống khoảng 3,6% trong năm 2027, sau khi tăng lên 4,1% trong năm 2026.

Fed có được OECD dự báo tăng lãi suất thêm không?
Có. OECD dự báo Fed sẽ tăng lãi suất thêm một lần trong quý IV/2026, sau đó duy trì phạm vi 4%-4,25% trong năm 2027.

Tại sao lạm phát vẫn có thể cao dù chính sách tiền tệ thắt chặt?
Một phần áp lực hiện nay đến từ các yếu tố phía cung như năng lượng và hàng hóa. Ngoài ra, nhu cầu tương đối mạnh có thể khiến áp lực giá lan rộng sang nhiều lĩnh vực khác.

Giá năng lượng có phải rủi ro lớn nhất đối với lạm phát?
Đây là một trong những rủi ro quan trọng nhất. OECD cho rằng diễn biến giá dầu khí phụ thuộc vào thời gian gián đoạn nguồn cung, phản ứng của nhà sản xuất và người tiêu dùng cũng như tình hình địa chính trị.

Kinh tế toàn cầu có nguy cơ suy thoái không?
OECD hiện vẫn dự báo tăng trưởng toàn cầu 2,9% năm 2026 và 3,0% năm 2027. Tuy nhiên, tổ chức này cảnh báo các cú sốc năng lượng kéo dài, thời tiết cực đoan, bất ổn thương mại và những rủi ro tài chính có thể làm suy yếu triển vọng.

Nguồn tham khảo: OECD Economic Outlook, Interim Report September 2026; các thông tin thị trường và chính sách tiền tệ được đối chiếu với các báo cáo cập nhật ngày 23/9/2026