Tình hình tài chính của các hộ gia đình Mỹ đang xuất hiện những dấu hiệu đáng lo ngại. Theo Khảo sát Tài chính Người tiêu dùng do Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) công bố, khả năng thanh toán các khoản vay đúng hạn đã suy giảm đáng kể trong ba năm kết thúc vào năm 2025. Tỷ lệ hộ gia đình chậm trả nợ tăng từ khoảng 12% trong khảo sát trước lên gần 20%, mức cao nhất kể từ năm 2010.
Gần 20% hộ gia đình Mỹ chậm trả nợ
Báo cáo của Fed cho thấy áp lực nợ đang gia tăng trong bối cảnh người dân phải thích nghi với chi phí sinh hoạt cao và những thay đổi về thu nhập. Tỷ lệ hộ gia đình chậm thanh toán khoản vay từ hai tháng trở lên cũng tăng từ 5% năm 2022 lên hơn 8% vào cuối giai đoạn khảo sát.
Đáng chú ý, tỷ lệ hộ gia đình có nghĩa vụ trả nợ vượt 40% thu nhập đã tăng lên 8,6%, cao hơn mức 6,5% năm 2022 và là mức cao nhất kể từ năm 2013.
Những số liệu này cho thấy một bộ phận người dân đang gặp khó khăn trong việc cân đối ngân sách. Khi phần lớn thu nhập phải dành cho các khoản vay, khả năng ứng phó với chi phí phát sinh hoặc biến động việc làm cũng giảm đi.
Dù vậy, tỷ lệ chậm trả nợ tăng không đồng nghĩa toàn bộ nền kinh tế Mỹ đang bước vào khủng hoảng. Đây là dấu hiệu cần theo dõi cùng với dữ liệu việc làm, tiêu dùng, thu nhập và chất lượng tín dụng.
Gợi nhớ giai đoạn hậu Đại suy thoái
Mức chậm trả nợ hiện nay khiến nhiều người liên tưởng đến năm 2010, khi Mỹ đang phục hồi sau cuộc Đại suy thoái kéo dài từ tháng 12/2007 đến tháng 6/2009.
Cuộc khủng hoảng khi đó bắt nguồn từ sự sụp đổ của thị trường thế chấp dưới chuẩn, gây tác động lan rộng đến hệ thống tài chính và đẩy tỷ lệ thất nghiệp lên tới 10% tại một thời điểm.
Bối cảnh hiện nay có những điểm khác biệt, nhưng xu hướng người dân gặp khó khăn trong thanh toán nghĩa vụ tài chính vẫn là tín hiệu cảnh báo. Một khảo sát khác của Fed chi nhánh New York cũng cho thấy các hộ gia đình đánh giá tình hình tài chính của mình xấu đi so với một năm trước và lo ngại triển vọng năm tới.
Tài sản tăng nhưng lợi ích phân bổ không đồng đều
Báo cáo cho thấy giá trị tài sản ròng thực tế trung bình của các gia đình Mỹ tăng 7%, lên khoảng 1,24 triệu USD. Tuy nhiên, giá trị tài sản ròng trung vị chỉ tăng 2%, lên 215.900 USD.
Khoảng cách giữa hai con số phản ánh thực tế rằng tài sản tập trung lớn hơn ở nhóm giàu có. Trong giai đoạn khảo sát, nhóm thu nhập cao nhất ghi nhận mức tăng 31% về giá trị tài sản ròng trung bình.
Ngược lại, các gia đình thuộc nhóm 25% thu nhập thấp nhất chứng kiến giá trị tài sản ròng trung bình giảm 6%, trong khi mức trung vị giảm 4%.
Về thu nhập, thu nhập trung vị thực tế của hộ gia đình tăng 7%, nhưng thu nhập bình quân giảm 6%. Sự khác biệt này cho thấy việc đánh giá sức khỏe tài chính không thể chỉ dựa vào một chỉ số duy nhất.
Fed cũng ghi nhận khác biệt theo độ tuổi và trình độ học vấn. Nhóm từ 75 tuổi trở lên có mức tăng thu nhập nổi bật, trong khi thu nhập của nhóm 35–44 tuổi giảm 25%, phần nào liên quan đến thu nhập từ lãi vốn suy giảm. Những người có bằng đại học có thu nhập trung vị cao gấp 1,9 lần và tài sản ròng trung vị gần gấp ba lần nhóm chỉ học đại học một phần.
Điều gì có thể xảy ra tiếp theo?
Nợ hộ gia đình gia tăng có thể khiến người tiêu dùng thận trọng hơn với các khoản mua sắm lớn, từ đó ảnh hưởng đến sức cầu và hoạt động kinh doanh. Nếu nhiều gia đình phải dành phần lớn thu nhập để trả nợ, mức chi tiêu tùy ý có thể giảm.
Đối với thị trường tài chính, diễn biến này cũng là dữ liệu cần theo dõi khi đánh giá triển vọng tiêu dùng, chất lượng tín dụng và chính sách lãi suất của Fed. Tuy nhiên, không thể kết luận xu hướng chậm trả nợ sẽ trực tiếp dẫn đến suy thoái nếu chưa có thêm bằng chứng về thị trường lao động, tăng trưởng kinh tế và hệ thống ngân hàng.
Kết luận: Khảo sát của Fed cho thấy sức khỏe tài chính của các hộ gia đình Mỹ đang phân hóa rõ rệt. Trong khi tài sản của nhóm giàu tiếp tục tăng, áp lực trả nợ và nguy cơ suy giảm khả năng thanh toán đang trở thành vấn đề đáng quan tâm đối với nền kinh tế lớn nhất thế giới.
Nguồn tham khảo: Khảo sát Tài chính Người tiêu dùng của Fed và khảo sát kỳ vọng người tiêu dùng của Fed chi nhánh New York, theo nội dung được cung cấp.
Câu hỏi về vấn đề nợ nần của người Mỹ hiện nay
1. Bao nhiêu hộ gia đình Mỹ đang chậm trả nợ?
Theo khảo sát của Fed, tỷ lệ này gần 20% vào cuối năm 2025, tăng từ khoảng 12% trong khảo sát trước đó.
2. Vì sao tài sản tăng nhưng nhiều gia đình vẫn khó trả nợ?
Tài sản tăng không đồng đều giữa các nhóm dân cư. Các gia đình thu nhập thấp có thể không được hưởng lợi tương xứng, trong khi chi phí sinh hoạt và nghĩa vụ trả nợ vẫn gây áp lực.
3. Đây có phải dấu hiệu Mỹ sắp suy thoái?
Chưa đủ cơ sở để kết luận. Tỷ lệ chậm trả nợ tăng là tín hiệu cảnh báo, nhưng cần đánh giá cùng dữ liệu việc làm, tiêu dùng, tăng trưởng và tín dụng.
Cập nhật những diễn biến mới nhất về kinh tế Mỹ, lãi suất, thị trường tài chính và xu hướng kinh tế toàn cầu. Theo dõi Điểm Tin Nhanh để hiểu rõ hơn các dữ liệu có thể ảnh hưởng đến thị trường và đời sống.
Đọc tin mới tại Điểm Tin Nhanh →Thông tin chỉ nhằm mục đích tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.
