Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Todd Blanche cho biết Bộ Tư pháp không có kế hoạch mở lại cuộc điều tra hình sự nhằm vào cựu Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell liên quan đến những khoản chi phí tăng mạnh trong dự án cải tạo trụ sở ngân hàng trung ương tại Washington, D.C.
Tuyên bố được đưa ra sau khi Văn phòng Tổng thanh tra của Fed công bố báo cáo đánh giá dự án Eccles-1951, trong đó không tìm thấy căn cứ cho một vụ chuyển hồ sơ vì vi phạm luật hình sự liên bang. Tuy nhiên, báo cáo đồng thời chỉ ra nhiều thiếu sót trong quản lý, kiểm soát chi phí và cơ chế giám sát một dự án có quy mô và mức độ phức tạp lớn.
Theo ông Blanche, việc một cá nhân có thể phải chịu trách nhiệm về cách quản lý một dự án không đồng nghĩa với việc người đó đã phạm tội hình sự.
Bộ Tư pháp đóng cuộc điều tra hình sự đối với Powell
Trong cuộc phỏng vấn với Bloomberg được Reuters dẫn lại ngày 2/10, Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche cho biết cuộc điều tra hình sự trước đây đối với Jerome Powell đã được khép lại và Bộ Tư pháp không có ý định mở lại cuộc điều tra đó.
Ông Blanche phân biệt giữa ba vấn đề: liệu có hành vi sai phạm hay không, liệu một cá nhân có cần phải chịu trách nhiệm về cách quản lý hay không và liệu có đủ căn cứ để xác định hành vi phạm tội hình sự hay không.
Theo ông, báo cáo của Tổng thanh tra đã cung cấp một bức tranh khá rõ về những gì Hội đồng Thống đốc Fed đã làm và chưa làm trong quá trình triển khai dự án. Vì vậy, vấn đề trọng tâm hiện nay là trách nhiệm giải trình đối với công tác quản lý thay vì tiếp tục theo đuổi một cuộc điều tra hình sự.
Dù vậy, diễn biến này không đồng nghĩa mọi khả năng xem xét trong tương lai hoàn toàn bị loại bỏ. Reuters cho biết Bộ Tư pháp vẫn có thể cân nhắc hành động nếu một cuộc kiểm toán độc lập trong tương lai phát hiện bằng chứng mới liên quan đến hành vi phạm tội.
Báo cáo của Tổng thanh tra Fed phát hiện nhiều vấn đề quản lý
Văn phòng Tổng thanh tra của Fed công bố báo cáo ngày 29/9/2026 với tiêu đề đánh giá hoạt động quản lý dự án và chi phí xây dựng của dự án cải tạo Eccles-1951. Đây là dự án liên quan đến tòa nhà Marriner S. Eccles và tòa nhà 1951 Constitution Avenue tại Washington, D.C.
Theo báo cáo, ngân sách cải tạo đã tăng đáng kể so với dự toán ban đầu.
Ngân sách tháng 2/2020 được Hội đồng Thống đốc Fed xác định ở mức khoảng 921 triệu USD cho phần cải tạo, trong khi ngân sách năm 2024 cho phần xây dựng đã lên khoảng 2,018 tỷ USD. Tổng quy mô dự án được các nguồn tin gần đây mô tả ở mức khoảng 2,4-2,5 tỷ USD tùy cách tính và thời điểm cập nhật.
Điểm đáng chú ý là Tổng thanh tra không chỉ xem xét con số vượt ngân sách mà tập trung vào cách Fed tổ chức và quản lý dự án.
Báo cáo kết luận Hội đồng Thống đốc Fed đã không quản lý và thực hiện hiệu quả hợp đồng theo mô hình Construction Manager at Risk (CMAR). Đây vốn là phương thức được lựa chọn nhằm rút kinh nghiệm từ những vấn đề từng xảy ra trong một dự án cải tạo trước đó của Fed.
Tuy nhiên, theo Tổng thanh tra, Fed đã nhiều lần không tuân thủ các cơ chế kiểm soát chi phí được quy định trong mô hình này.
Các nhà điều tra cho rằng Hội đồng Thống đốc đã không thực hiện nhiều biện pháp có sẵn để kiểm soát chi phí và hạn chế mức tăng đáng kể của chi phí xây dựng. Đồng thời, cơ chế quản trị nội bộ cũng không đủ mạnh để giám sát một dự án có quy mô và cấu trúc phức tạp như Eccles-1951.
Tổng thanh tra đã đưa ra 7 khuyến nghị nhằm cải thiện công tác quản lý, và Hội đồng Thống đốc Fed cho biết đã đồng ý với các khuyến nghị này.
Không tìm thấy căn cứ xác định vi phạm hình sự
Một trong những điểm quan trọng nhất của báo cáo là Tổng thanh tra không tìm thấy căn cứ hợp lý để kết luận đã xảy ra hành vi vi phạm luật hình sự liên bang cần phải chuyển vụ việc tới Bộ trưởng Tư pháp.
Báo cáo cũng không xác định hành vi sai phạm hành chính trong quá trình đánh giá.
Điều này tạo ra sự khác biệt đáng kể giữa những thiếu sót về quản lý dự án và trách nhiệm hình sự. Nói cách khác, việc dự án gặp vấn đề về kiểm soát ngân sách, quản trị và giám sát không tự động đồng nghĩa với việc có hành vi phạm tội.
Reuters cho biết báo cáo của Tổng thanh tra phát hiện những vấn đề quản lý đáng kể góp phần khiến chi phí dự án tăng khoảng 1 tỷ USD, nhưng không tìm thấy cơ sở để chuyển vụ việc theo hướng truy cứu hình sự hoặc xác định sai phạm hành chính.
Đây cũng là lý do Bộ Tư pháp hiện không tiếp tục theo đuổi cuộc điều tra hình sự nhằm vào Powell.
Vì sao dự án cải tạo Fed tăng chi phí mạnh?
Báo cáo của Tổng thanh tra cho thấy nguyên nhân của mức tăng chi phí không thể chỉ được giải thích bằng một yếu tố duy nhất.
Fed đã gặp nhiều vấn đề liên quan đến thiết kế, điều kiện thực tế của công trình, lạm phát chi phí xây dựng và phương thức quản lý hợp đồng. Đáng chú ý, cơ quan này cho rằng việc không tận dụng đầy đủ các cơ chế kiểm soát chi phí đã làm tăng rủi ro tài chính của dự án.
Một số hạng mục kiến trúc từng bị chỉ trích vì được cho là quá đắt đỏ cũng được xem xét trong quá trình đánh giá. Tuy nhiên, Axios dẫn báo cáo cho biết những đặc điểm thiết kế gây tranh cãi như đá cẩm thạch, các hạng mục nước và sân vườn không phải nguyên nhân chính làm chi phí dự án tăng mạnh.
Điều này cho thấy câu chuyện về dự án không đơn giản chỉ là vấn đề lựa chọn vật liệu hoặc thiết kế xa hoa, mà còn liên quan đến cách thức lập ngân sách, quản lý hợp đồng và giám sát một dự án xây dựng quy mô lớn.
Cuộc điều tra hình sự trước đó diễn biến thế nào?
Bộ Tư pháp Mỹ từng mở cuộc điều tra hình sự liên quan đến những phát biểu của Powell về dự án cải tạo trụ sở Fed.
Powell khi đó đã công khai phản bác, cho rằng cuộc điều tra có liên quan đến những bất đồng giữa chính quyền Tổng thống Donald Trump và Fed về chính sách tiền tệ, đặc biệt là vấn đề lãi suất.
Đến tháng 3/2026, một thẩm phán liên bang đã bác bỏ hai trát triệu tập mà Bộ Tư pháp gửi tới Fed, qua đó làm suy yếu đáng kể cơ sở của cuộc điều tra. Đến tháng 4, cuộc điều tra hình sự được thông báo đã khép lại trong khi cuộc đánh giá của Tổng thanh tra Fed tiếp tục được tiến hành.
Sau khi báo cáo của Tổng thanh tra được công bố vào cuối tháng 9, vấn đề lại trở thành tâm điểm tranh luận chính trị tại Washington.
Trump tiếp tục yêu cầu Powell từ chức
Sau khi báo cáo được công bố, Tổng thống Donald Trump tiếp tục chỉ trích Jerome Powell liên quan đến dự án cải tạo.
Trong bài đăng trên Truth Social ngày 30/9, Trump cho rằng những vấn đề của dự án là trách nhiệm của Powell và yêu cầu ông rời khỏi Hội đồng Thống đốc Fed. Trump cũng đề cập khả năng chính phủ Mỹ khởi kiện Powell với những cáo buộc liên quan đến tham nhũng hoặc năng lực quản lý.
Tuy nhiên, các cáo buộc và yêu cầu chính trị của Trump cần được phân biệt với kết luận chính thức trong báo cáo của Tổng thanh tra. Báo cáo không xác định hành vi vi phạm luật hình sự hoặc sai phạm hành chính của Fed trong quá trình đánh giá.
Powell chưa đưa ra bình luận công khai mới về báo cáo này, theo các nguồn tin được công bố.
Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche tuyên bố không mở lại cuộc điều tra hình sự đối với Jerome Powell đánh dấu một bước mới trong tranh cãi kéo dài quanh dự án cải tạo trụ sở Fed.
Báo cáo của Tổng thanh tra cho thấy dự án đã tồn tại những vấn đề đáng kể về quản lý, kiểm soát chi phí và quản trị nội bộ. Tuy nhiên, báo cáo không tìm thấy căn cứ cho một vụ chuyển hồ sơ hình sự hoặc sai phạm hành chính.
Điểm đáng chú ý trong giai đoạn tiếp theo sẽ là cách Fed xử lý các khuyến nghị của Tổng thanh tra, kết quả của hoạt động kiểm toán độc lập và liệu có xuất hiện bằng chứng mới làm thay đổi đánh giá pháp lý hiện tại hay không.
Đối với thị trường tài chính, câu chuyện này chủ yếu có ý nghĩa ở khía cạnh thể chế và quản trị. Các yếu tố quyết định trực tiếp đến lãi suất và diễn biến của USD, trái phiếu, vàng hay chứng khoán Mỹ vẫn nằm ở dữ liệu kinh tế và định hướng chính sách tiền tệ của Fed.
Nguồn tham khảo: Văn phòng Tổng thanh tra Cục Dự trữ Liên bang Mỹ; Reuters; Bloomberg; AP.
Fed sẽ làm gì sau báo cáo?
Sau khi báo cáo được công bố, Chủ tịch Fed hiện tại Kevin Warsh cho biết Fed sẽ thực hiện các khuyến nghị của Tổng thanh tra nhằm cải thiện việc quản lý dự án.
Reuters cho biết Fed cũng dự kiến sử dụng một đơn vị kiểm toán độc lập để kiểm tra vấn đề chi phí và tính minh bạch của dự án. General Services Administration (GSA), cơ quan liên bang có kinh nghiệm trong quản lý tài sản và công trình chính phủ, cũng được đưa vào vai trò hỗ trợ giám sát phần công việc còn lại.
Đây có thể là bước quan trọng để tách vấn đề quản lý dự án khỏi tranh cãi chính trị xung quanh Powell.
Về mặt thể chế, điều đáng chú ý là cuộc tranh luận không chỉ xoay quanh cá nhân cựu Chủ tịch Fed mà còn đặt ra câu hỏi về khả năng quản lý các dự án xây dựng quy mô hàng tỷ USD của chính ngân hàng trung ương Mỹ.
Điều gì đáng chú ý với thị trường tài chính?
Thông tin về việc Bộ Tư pháp không mở lại cuộc điều tra hình sự đối với Powell có thể giúp giảm bớt một yếu tố bất định pháp lý xung quanh cựu Chủ tịch Fed. Tuy nhiên, vấn đề này vẫn có thể tiếp tục được thị trường theo dõi vì Powell vẫn là thành viên Hội đồng Thống đốc Fed và những tranh luận về vai trò của ông có liên quan đến bối cảnh rộng hơn của chính sách tiền tệ Mỹ.
Đối với nhà đầu tư, cần phân biệt rõ giữa thông tin pháp lý, tranh luận chính trị và quyết định chính sách tiền tệ.
Báo cáo về dự án xây dựng không phải là một quyết định về lãi suất. Những yếu tố trực tiếp hơn đối với thị trường trái phiếu, USD, vàng và chứng khoán Mỹ vẫn là lạm phát, thị trường lao động, tăng trưởng kinh tế và định hướng chính sách của Fed.
Do đó, việc Bộ Tư pháp khép lại cuộc điều tra không nên được diễn giải đơn giản thành một tín hiệu về hướng đi của lãi suất Mỹ.
Câu hỏi về việc điều tra hình sự Jerome Powell
1. Bộ Tư pháp Mỹ có mở lại điều tra hình sự Jerome Powell không?
Theo tuyên bố mới nhất của Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche, Bộ Tư pháp không có ý định mở lại cuộc điều tra hình sự trước đây đối với Powell liên quan đến dự án cải tạo trụ sở Fed. Tuy nhiên, các nguồn tin cho biết khả năng xem xét lại có thể được đặt ra nếu một cuộc kiểm toán hoặc bằng chứng mới trong tương lai cho thấy dấu hiệu của hành vi phạm tội.
2. Tổng thanh tra Fed có kết luận Powell phạm tội không?
Không. Báo cáo của Tổng thanh tra không tìm thấy căn cứ hợp lý để xác định có vi phạm luật hình sự liên bang cần chuyển hồ sơ tới Bộ trưởng Tư pháp. Báo cáo chủ yếu chỉ ra những thiếu sót trong quản lý, kiểm soát chi phí và quản trị dự án.
3. Chi phí dự án cải tạo trụ sở Fed tăng lên bao nhiêu?
Theo Tổng thanh tra, ngân sách cải tạo đã tăng từ khoảng 921 triệu USD vào tháng 2/2020 lên 2,018 tỷ USD trong ngân sách xây dựng năm 2024. Tổng chi phí dự án hiện được các nguồn tin mô tả ở khoảng 2,4-2,5 tỷ USD tùy thời điểm và phạm vi tính toán.
4. Vì sao chi phí cải tạo Fed tăng mạnh?
Tổng thanh tra cho rằng nhiều yếu tố cùng tác động, trong đó có việc quản lý hợp đồng và kiểm soát chi phí không hiệu quả, những thay đổi trong quá trình thực hiện dự án, điều kiện công trình và chi phí xây dựng. Báo cáo đặc biệt nhấn mạnh việc Fed không tận dụng đầy đủ các biện pháp kiểm soát chi phí có sẵn.
5. Vụ việc có ảnh hưởng trực tiếp đến chính sách lãi suất của Fed không?
Không có căn cứ để xem báo cáo về dự án xây dựng là một quyết định chính sách tiền tệ. Nhà đầu tư cần theo dõi riêng các dữ liệu về lạm phát, việc làm, tăng trưởng và các tín hiệu từ Fed khi đánh giá triển vọng lãi suất.
Đừng bỏ lỡ những tin tức mới nhất về kinh tế, tài chính và thị trường Mỹ
Đọc các phân tích và tin tức mới nhất trên Điểm Tin Nhanh để cập nhật nhanh những diễn biến quan trọng của thị trường trong nước và quốc tế.
