Sinh viên Mỹ lội ngược dòng thị trường việc làm: Dấu hiệu phục hồi hay chỉ là tạm thời?

Bức tranh việc làm sinh viên Mỹ: Từ suy giảm sang phục hồi nhẹ

Sau nhiều năm liên tục suy yếu, thị trường việc làm dành cho sinh viên đại học mới tốt nghiệp tại Mỹ đang cho thấy những tín hiệu tích cực đầu tiên. Theo khảo sát mới nhất của Hiệp hội các trường đại học và nhà tuyển dụng quốc gia (NACE) công bố hôm thứ Hai, các doanh nghiệp dự kiến tăng tuyển dụng sinh viên mới ra trường 5,6% trong mùa xuân năm nay so với cùng kỳ năm trước.

Đây là một sự đảo chiều đáng chú ý, đặc biệt khi vào mùa thu năm ngoái, các dự báo vẫn mang màu sắc ảm đạm hơn nhiều.

Song song đó, khảo sát của ZipRecruiter với khoảng 1.500 sinh viên mới tốt nghiệp cho thấy 77% tìm được việc trong vòng 3 tháng sau khi ra trường, tăng mạnh so với mức 63% của năm trước.

Doanh nghiệp “mở cửa” trở lại nhưng vẫn chọn lọc hơn

Dù tín hiệu phục hồi rõ rệt, thị trường việc làm không còn dễ dàng như giai đoạn trước đại dịch. Các tập đoàn lớn như McKinsey và IBM đều xác nhận đã tăng tuyển dụng nhân sự trẻ trong năm nay, đặc biệt ở các vị trí liên quan đến công nghệ và vận hành.

Tuy nhiên, các doanh nghiệp hiện nay không còn tuyển dụng ồ ạt mà chuyển sang chiến lược “chọn lọc kỹ hơn”.

Chủ tịch NACE Shawn VanDerziel nhận định:

“Đây là tin tốt, nhưng phải đặt trong bối cảnh hai năm qua tuyển dụng đã giảm rất mạnh.”

Điều đó cho thấy sự phục hồi hiện tại mang tính điều chỉnh sau giai đoạn cắt giảm, hơn là một chu kỳ tăng trưởng mạnh mẽ mới.

AI đang định hình lại thị trường việc làm đầu vào

Một trong những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến tuyển dụng sinh viên mới ra trường là trí tuệ nhân tạo (AI).

Theo nhiều chuyên gia, AI tạo sinh có khả năng thay thế một phần các công việc cơ bản ở cấp độ đầu vào, khiến doanh nghiệp cân nhắc kỹ hơn khi tuyển nhân sự mới.

Báo cáo của NACE cho thấy hơn 50% nhà tuyển dụng đang xem xét việc dùng AI thay thế một phần nhiệm vụ của nhân viên mới.

Nhà kinh tế học Jerry Goldstein (Đại học Fordham) cho rằng:

“Doanh nghiệp đang tìm kiếm ứng viên hoàn hảo, nhưng lại không muốn đào tạo họ từ đầu.”

Điều này khiến quá trình tuyển dụng trở nên khắt khe hơn, đặc biệt với sinh viên mới ra trường chưa có nhiều kinh nghiệm thực tế.

Tỷ lệ thất nghiệp giảm, nhưng áp lực vẫn còn

Theo phân tích của BofA Global Research, tỷ lệ thất nghiệp của nhóm từ 20–24 tuổi có bằng đại học đã giảm xuống 5,3% vào tháng 3, thấp hơn đáng kể so với mức đỉnh 8,9% vào mùa thu năm ngoái.

Tuy nhiên, mức cải thiện này vẫn chưa đủ để tạo ra một thị trường việc làm “dễ thở”.

Một phần nguyên nhân là do các doanh nghiệp sau giai đoạn tuyển dụng quá mức trong đại dịch đang tái cấu trúc lực lượng lao động, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ.

Sinh viên phải “linh hoạt hơn” để tìm việc

Nhiều sinh viên tốt nghiệp 2026 chia sẻ rằng họ phải chủ động hơn rất nhiều so với thế hệ trước.

Karsen MacDougall, sinh viên Đại học High Point, đã gửi hơn 30 hồ sơ và tham gia 10 buổi phỏng vấn trước khi nhận được công việc tại Charlotte Hornets.

Cô cho biết:

“Việc xây dựng mạng lưới quan hệ đã tạo ra khác biệt rất lớn.”

Báo cáo của ZipRecruiter cũng cho thấy một xu hướng đáng chú ý:

• Sinh viên vừa học vừa làm có tỷ lệ có việc làm lên đến 82%
• Trong khi nhóm không làm thêm chỉ đạt 41%

Điều này phản ánh rõ ràng giá trị của kinh nghiệm thực tế trong quá trình tuyển dụng hiện nay.

Ngành nghề nào đang “mở cửa” nhiều nhất?

Theo các chuyên gia nghề nghiệp, một số lĩnh vực đang tăng tuyển dụng rõ rệt gồm:

• Chăm sóc sức khỏe
• Công nghệ liên quan đến AI
• Chuỗi cung ứng và vận hành

Trong khi đó, một số ngành như:

• Nhân sự
• Marketing truyền thống

lại ghi nhận xu hướng giảm tuyển dụng.

Góc nhìn doanh nghiệp: “Công việc đang thay đổi bản chất”

Theo McKinsey, nhu cầu tuyển dụng nhân sự trẻ vẫn tăng nhưng tính chất công việc đã thay đổi.

Đại diện công ty chia sẻ:

“Công việc đầu vào sẽ quan trọng hơn, nhưng ít lặp lại hơn và tập trung vào giải quyết vấn đề.”

Tương tự, IBM cho biết họ sẽ tăng gấp ba lần tuyển dụng sinh viên mới tại Mỹ trong năm 2026, đồng thời nhấn mạnh rằng:

“AI đang thay thế nhiều tác vụ cũ, nhưng mở ra các công việc mới có giá trị cao hơn.”

Thị trường việc làm cho sinh viên Mỹ đang bước vào giai đoạn phục hồi nhẹ, nhưng không còn “dễ dàng như trước”. Doanh nghiệp tuyển dụng thận trọng hơn, AI thay đổi cấu trúc công việc, và cạnh tranh giữa ứng viên ngày càng gay gắt.

Tuy nhiên, cơ hội vẫn mở ra cho những người biết thích ứng, chủ động và xây dựng kỹ năng thực tế ngay từ khi còn trên ghế nhà trường.