Khoảng 250 phi công của Korean Air đã xuống đường biểu tình trước trụ sở hãng tại quận Gangseo, Seoul, trong bối cảnh thương vụ sáp nhập Asiana Airlines đang bước vào giai đoạn quyết định. Điều khiến cuộc biểu tình trở nên đáng chú ý là tranh chấp không bắt nguồn trực tiếp từ tiền lương hay thời gian làm việc, mà xoay quanh một khái niệm có ý nghĩa đặc biệt trong nghề phi công: thâm niên và thứ tự xếp hạng phi công.
Ngày 17/9, những người biểu tình mặc đồng phục trắng tập trung trước trụ sở Korean Air, chiếm một làn đường và hô vang các khẩu hiệu liên quan đến hệ thống thâm niên và an toàn bay. Công đoàn phi công Korean Air cho biết các hoạt động biểu tình được tổ chức trong khoảng thời gian từ ngày 14 đến 20/9 tại nhiều địa điểm ở Seoul.
Tranh chấp diễn ra chỉ khoảng ba tháng trước thời điểm Korean Air và Asiana Airlines dự kiến chính thức hợp nhất thành một hãng hàng không vào ngày 17/12/2026. Bộ Giao thông Đất đai, Cơ sở hạ tầng và Giao thông Hàn Quốc đã cấp phép có điều kiện cho thương vụ sáp nhập hồi tháng 6, với yêu cầu tiếp tục giám sát các vấn đề liên quan đến an toàn và quyền lợi người tiêu dùng.
Hàng trăm phi công Korean Air xuống đường
Vào khoảng 12h30 ngày 17/9, trước trụ sở Korean Air ở quận Gangseo, Seoul, khoảng 250 phi công mặc đồng phục trắng tập trung biểu tình.
Theo nội dung được công bố, chương trình bắt đầu bằng nghi thức chào quốc kỳ và hát “Hành khúc vì Tổ quốc”. Sau đó, các phi công đồng loạt hô những khẩu hiệu như “Thống nhất thứ bậc để đảm bảo an toàn bay”.
Đây không phải một cuộc phản đối đơn lẻ.
Công đoàn phi công Korean Air đã tổ chức các hoạt động từ ngày 14 đến 20/9, bao gồm biểu tình và diễu hành quanh khu vực Gwanghwamun, ga Jonggak và trụ sở chính của Korean Air.
Theo công đoàn, khoảng 1.900 trong tổng số 2.650 thành viên đã tham gia các hoạt động này.
Trước đó, ngày 7/9, công đoàn đã nộp đơn yêu cầu hòa giải tranh chấp lao động lên Ủy ban Quan hệ Lao động khu vực Seoul. Đây là bước thủ tục quan trọng trước khi công đoàn có thể tiến tới các hành động đình công nếu quá trình thương lượng không đạt kết quả.
“Thâm niên” vì sao quan trọng với phi công?
Đối với nhiều ngành nghề, thâm niên chủ yếu liên quan đến tiền lương hoặc quyền lợi. Nhưng trong ngành hàng không, đặc biệt với phi công, thứ tự thâm niên có thể ảnh hưởng trực tiếp đến con đường nghề nghiệp.
Trong hệ thống phi công, việc được bổ nhiệm làm cơ trưởng không đơn giản chỉ là nhận thêm một chức danh.
Cơ trưởng là người có thẩm quyền cuối cùng đối với nhiều quyết định vận hành chuyến bay. Theo quy định an toàn hàng không, cơ trưởng có quyền đưa ra những quyết định quan trọng như cất cánh hoặc thay đổi kế hoạch bay, bao gồm cả quyết định chuyển hướng trong những tình huống cần thiết.
Sau khi trở thành cơ trưởng, loại máy bay mà phi công được phân công, tuyến bay và các vị trí khai thác cũng có thể tiếp tục chịu ảnh hưởng của hệ thống thâm niên.
Quan trọng hơn, việc trở thành cơ trưởng còn tác động đáng kể đến thu nhập và các khoản phụ cấp.
Vì vậy, khi hai hãng hàng không hợp nhất và hàng nghìn phi công phải được đưa vào cùng một hệ thống xếp hạng, câu hỏi “ai đứng trước ai” trở thành vấn đề có tác động dài hạn đến sự nghiệp của từng người.
Hơn 4.100 phi công phải được xếp vào một hệ thống
Đây chính là điểm phức tạp nhất của quá trình hợp nhất Korean Air và Asiana Airlines.
Theo số liệu được nêu trong nội dung tranh chấp, Korean Air có khoảng 3.019 phi công và Asiana Airlines có khoảng 1.098 phi công tính đến tháng 5 năm trước.
Nếu hai hãng hoàn tất sáp nhập, hơn 4.100 phi công sẽ phải hoạt động trong cùng một hệ thống.
Một hệ thống thứ bậc vốn tồn tại riêng biệt ở hai doanh nghiệp sẽ phải được kết nối.
Vấn đề đặt ra là:
Ai có quyền quyết định thứ tự này?
Và quan trọng hơn:
Thứ tự sẽ được xác định dựa trên tiêu chí nào?
Đây là hai điểm đang khiến công đoàn phi công Korean Air và ban quản lý chưa thể tìm được tiếng nói chung.
Công đoàn: Thâm niên phải được quyết định cùng người lao động
Công đoàn phi công Korean Air cho rằng hệ thống xếp hạng phi công không nên được doanh nghiệp quyết định một chiều.
Công đoàn viện dẫn Điều 24 của thỏa ước lao động tập thể ký năm 2000, trong đó quy định công ty phải tuân thủ hệ thống xếp hạng thâm niên phi hành đoàn được thiết lập trên cơ sở thỏa thuận giữa người lao động và ban quản lý.
Chủ tịch công đoàn Moon Hyung-cheol cho rằng nếu điều khoản này đã được ghi trong thỏa ước lao động tập thể thì hệ thống thâm niên phải được xử lý thông qua thương lượng giữa hai bên.
Theo lập luận của công đoàn, đây không phải vấn đề nhân sự thông thường mà là vấn đề có ảnh hưởng trực tiếp tới quá trình thăng chức, thu nhập và điều kiện làm việc của hàng nghìn phi công sau sáp nhập.
Ngược lại, Korean Air cho rằng việc xác định thứ tự thâm niên thuộc quyền quản lý nhân sự của doanh nghiệp và không nhất thiết phải là nội dung phải được công đoàn đồng ý.
Đây chính là điểm khác biệt cơ bản về cách nhìn giữa hai bên.
Tiêu chí nào để xếp hơn 4.100 phi công?
Bên cạnh quyền quyết định, hai bên còn bất đồng về chính tiêu chí dùng để xếp hạng.
Theo nội dung tranh chấp, phương án mà ban quản lý Korean Air đưa ra dựa trên thời điểm phi công được cấp số hiệu nhân viên chính thức.
Trong phương án này, thứ tự được đề xuất theo nhóm:
- Phi công Korean Air có kinh nghiệm quân sự.
- Phi công Asiana Airlines có kinh nghiệm quân sự.
- Phi công Korean Air có kinh nghiệm dân sự.
- Phi công Asiana Airlines có kinh nghiệm dân sự.
Cách tiếp cận này nhằm tạo ra một tiêu chuẩn thống nhất cho hai doanh nghiệp sau sáp nhập.
Tuy nhiên, công đoàn Korean Air cho rằng tiêu chí này có thể tạo ra bất lợi cho một bộ phận phi công Korean Air.
Vì sao số hiệu nhân viên lại gây tranh cãi?
Điểm gây tranh cãi nằm ở sự khác biệt trong quá trình tuyển dụng và đào tạo giữa hai hãng.
Theo công đoàn, Korean Air yêu cầu phi công có kinh nghiệm bay dân sự phải có khoảng 1.000 giờ bay khi tuyển dụng. Sau khi được tuyển, phi công còn phải trải qua quá trình đào tạo kéo dài khoảng 8-27 tháng trước khi nhận số hiệu nhân viên chính thức.
Trong khi đó, Asiana Airlines được cho là yêu cầu phi công có kinh nghiệm dân sự từ khoảng 250-300 giờ bay và cấp số hiệu nhân viên chính thức ngay khi bắt đầu làm việc.
Như vậy, nếu lấy ngày cấp số hiệu nhân viên làm tiêu chuẩn xếp hạng, một phi công Korean Air có thể đã trải qua yêu cầu tuyển dụng cao hơn và thời gian đào tạo dài hơn nhưng vẫn đứng sau một phi công Asiana Airlines có thời điểm nhận số hiệu nhân viên sớm hơn.
Đây chính là điều công đoàn lo ngại.
Chủ tịch công đoàn Moon Hyung-cheol cho rằng cách tính này có thể không phản ánh đúng thời gian một phi công thực tế gia nhập hệ thống và quá trình mà họ đã trải qua để trở thành phi công của Korean Air.
Công đoàn đề xuất lấy ngày bắt đầu làm việc
Để giải quyết vấn đề trên, công đoàn đưa ra phương án sử dụng ngày bắt đầu làm việc làm tiêu chuẩn thay vì ngày cấp số hiệu nhân viên.
Nếu áp dụng phương án này, thứ tự dự kiến sẽ là:
- Korean Air – phi công có kinh nghiệm quân sự.
- Korean Air – phi công có kinh nghiệm dân sự.
- Asiana Airlines – phi công có kinh nghiệm quân sự.
- Asiana Airlines – phi công có kinh nghiệm dân sự.
Theo công đoàn, cách tính này sẽ phản ánh sát hơn thời gian một phi công thực sự gia nhập doanh nghiệp.
Tuy nhiên, phía Korean Air lại cho rằng việc sáp nhập sẽ làm tăng đáng kể quy mô đội bay và nhu cầu về cơ trưởng. Do đó, công ty cho rằng không nhất thiết xảy ra tình trạng các phi công Korean Air bị trì hoãn thăng chức chỉ vì việc hợp nhất hệ thống thâm niên.
Korean Air cũng cho biết công ty sẽ duy trì hệ thống thâm niên nội bộ hiện có của phi công hai hãng sau sáp nhập và có biện pháp nhằm tránh bất lợi cho phi công Korean Air trong quá trình thăng chức.
Korean Air nói gì về nguy cơ chậm thăng chức?
Korean Air cho rằng mối lo ngại về việc các phi công hiện tại bị chậm thăng chức cần được xem xét trong bối cảnh quy mô hãng sau sáp nhập.
Theo doanh nghiệp, việc hợp nhất sẽ làm tăng số lượng máy bay cũng như nhu cầu đối với cơ trưởng.
Korean Air cũng cho biết hãng đang xây dựng một hệ thống thăng chức được cho là trung lập và khách quan, đồng thời khẳng định không muốn tạo bất lợi cho phi công của bất kỳ bên nào.
Trong một tuyên bố được truyền thông Hàn Quốc dẫn lại, Korean Air cho biết công ty hiểu những lo ngại của các phi công và tiếp tục trao đổi với họ.
Điều này cho thấy tranh chấp hiện tại không đơn thuần là cuộc đối đầu giữa “phi công Korean Air” và “phi công Asiana Airlines”, mà còn liên quan tới cách xây dựng một hệ thống nhân sự chung sau một thương vụ sáp nhập có quy mô rất lớn.
Sáp nhập Korean Air – Asiana đã đến đâu?
Korean Air và Asiana Airlines dự kiến chính thức hợp nhất vào ngày 17/12/2026.
Ngày 25/6, Bộ Đất đai, Cơ sở hạ tầng và Giao thông vận tải Hàn Quốc thông báo đã hoàn tất quá trình xem xét và cấp phép có điều kiện cho thương vụ. Bộ cho biết việc giám sát sẽ tiếp tục được thực hiện nhằm bảo đảm các yêu cầu về an toàn hàng không và quyền lợi người tiêu dùng.
Đến tháng 9, quá trình chuẩn bị cho ngày hợp nhất đã bước sang giai đoạn cụ thể hơn. Korean Air bắt đầu chuyển dữ liệu đặt chỗ của Asiana Airlines và lên kế hoạch đổi số hiệu các chuyến bay Asiana sang số hiệu Korean Air trong giai đoạn từ ngày 2/11 đến 3/12 đối với những chuyến bay khởi hành sau ngày hợp nhất.
Điều đó đồng nghĩa với việc thời gian để giải quyết vấn đề nhân sự phi công ngày càng ngắn.
Nguy cơ đình công sau 10 năm
Nếu tranh chấp không được giải quyết, Korean Air có thể đối mặt với nguy cơ đình công của phi công lần đầu tiên sau khoảng một thập niên.
Ngày 7/9, công đoàn đã chính thức nộp đơn yêu cầu hòa giải tranh chấp lao động lên Ủy ban Quan hệ Lao động khu vực Seoul. Theo thông tin được công bố, đây là lần đầu tiên sau cuộc đình công năm 2016 công đoàn thực hiện bước thủ tục này.
Vòng hòa giải đầu tiên được tổ chức ngày 18/9, trong khi vòng tiếp theo dự kiến diễn ra ngày 22/9.
Nếu hòa giải không thành và các điều kiện pháp lý được đáp ứng, công đoàn có thể tiến tới các hành động tranh chấp lao động mạnh hơn.
Tuy nhiên, điều này không có nghĩa toàn bộ chuyến bay Korean Air sẽ lập tức bị đình chỉ.
Đình công có khiến toàn bộ chuyến bay bị hủy?
Không nhất thiết.
Hàng không thuộc nhóm dịch vụ có tính chất thiết yếu và trong trường hợp đình công, pháp luật Hàn Quốc có các quy định về mức hoạt động tối thiểu.
Tiền lệ gần nhất được nhắc đến là cuộc đình công của phi công Korean Air vào tháng 12/2016.
Khi đó, khoảng 189 trong tổng số khoảng 2.700 phi công tham gia đình công. Trong ngày đầu tiên, 18 chuyến bay bị hủy, gồm 4 chuyến bay quốc tế và 14 chuyến bay nội địa, tương đương tỷ lệ hủy khoảng 7% theo số liệu được dẫn lại trong các báo cáo về tranh chấp khi đó.
Tuy nhiên, công đoàn hiện nay cho rằng mức độ tham gia lần này có thể khác do vấn đề tranh chấp tác động trực tiếp đến cơ hội thăng chức của các cơ phó.
Đây là một yếu tố khiến cuộc đối đầu giữa hai bên được theo dõi sát khi ngày sáp nhập 17/12 đang đến gần.
Vì sao tranh chấp thâm niên có liên quan đến an toàn bay?
Một trong những khẩu hiệu đáng chú ý tại cuộc biểu tình là yêu cầu thống nhất hệ thống thứ bậc để bảo đảm an toàn bay.
Theo giáo sư Kim Kyu-wang, chuyên ngành nghiệp vụ hàng không tại Đại học Hanseo, dù hệ thống nhân sự có thể thuộc quyền quản lý của doanh nghiệp, thâm niên vẫn là vấn đề đặc biệt nhạy cảm đối với phi công.
Lý do nằm ở chỗ thứ tự thâm niên không chỉ quyết định vị trí trong tổ chức.
Nó có thể liên quan đến:
- Thời điểm được bổ nhiệm cơ trưởng.
- Loại máy bay được phân công.
- Tuyến bay.
- Các vị trí khai thác.
- Phụ cấp và thu nhập.
- Cơ hội thăng tiến trong những năm tiếp theo.
Do đó, nếu một phi công cảm thấy hệ thống xếp hạng không phản ánh đúng kinh nghiệm hoặc thời gian làm việc, sự bất đồng có thể kéo dài trong nhiều năm.
Giáo sư Kim cho rằng cần có quá trình đối thoại đầy đủ giữa phi công của cả hai hãng để xây dựng một kế hoạch giảm thiểu xung đột.
Bài toán lớn hơn của Korean Air sau sáp nhập
Cuộc tranh chấp về thâm niên phi công cho thấy một trong những thách thức khó nhất của thương vụ Korean Air – Asiana không nằm ở máy bay, đường bay hay hệ thống đặt chỗ, mà nằm ở con người.
Korean Air đang tiến tới một hãng hàng không có quy mô lớn hơn đáng kể sau khi hợp nhất Asiana. Theo kế hoạch được công bố, hãng mới hướng tới quy mô khoảng 230 máy bay và doanh thu khoảng 23.000 tỷ won, với mục tiêu trở thành hãng hàng không thuộc nhóm 10 hãng lớn trên thế giới.
Để vận hành một hệ thống như vậy, việc tích hợp đội ngũ phi công, kỹ thuật viên, tiếp viên và nhân sự mặt đất là nhiệm vụ rất phức tạp.
Đối với phi công, việc xây dựng một hệ thống thâm niên chung càng nhạy cảm bởi những quyết định được đưa ra hôm nay có thể ảnh hưởng đến con đường nghề nghiệp của họ trong nhiều năm.
Vì vậy, câu hỏi hiện tại không chỉ là ai được xếp trước ai, mà còn là liệu hai bên có thể xây dựng một tiêu chuẩn mà đội ngũ phi công của cả Korean Air và Asiana Airlines đều có thể chấp nhận hay không.
Cuộc biểu tình của các phi công Korean Air trước trụ sở hãng không đơn thuần là tranh chấp về một bảng xếp hạng nhân sự. Đằng sau vấn đề “thâm niên” là hàng loạt quyền lợi nghề nghiệp có thể kéo dài trong suốt sự nghiệp của một phi công.
Khi hơn 4.000 phi công của Korean Air và Asiana Airlines phải được đưa vào một hệ thống chung, việc xác định ai đứng trước ai trở thành một bài toán đặc biệt nhạy cảm.
Công đoàn muốn tiêu chí được thống nhất thông qua thương lượng giữa người lao động và doanh nghiệp, trong khi Korean Air cho rằng đây thuộc quyền quản lý nhân sự và công ty đang xây dựng phương án nhằm hạn chế bất lợi cho các phi công sau sáp nhập.
Trong khi đó, đồng hồ đang đếm ngược tới ngày 17/12/2026, thời điểm hãng hàng không hợp nhất dự kiến chính thức hoạt động. Việc hòa giải tranh chấp thành công hay nguy cơ đình công tiếp diễn sẽ là một trong những vấn đề đáng chú ý đối với quá trình tích hợp Korean Air và Asiana Airlines trong những tháng cuối năm.
Quan trọng hơn, tranh chấp này cho thấy một thương vụ sáp nhập hàng không quy mô lớn không chỉ cần giải quyết vấn đề tài chính, đội bay và mạng đường bay. Việc xây dựng một hệ thống nhân sự được các phi công của cả hai bên chấp nhận cũng là điều kiện quan trọng để quá trình hợp nhất diễn ra ổn định.
Câu hỏi thường gặp
1. Vì sao phi công Korean Air biểu tình?
Nguyên nhân chính là tranh chấp về hệ thống thâm niên và thứ tự xếp hạng phi công sau khi Korean Air sáp nhập Asiana Airlines. Công đoàn muốn vấn đề này được quyết định thông qua thỏa thuận giữa người lao động và ban quản lý, trong khi Korean Air cho rằng đây thuộc quyền quản lý nhân sự của doanh nghiệp.
2. Khi nào Korean Air và Asiana Airlines chính thức hợp nhất?
Hai hãng dự kiến chính thức hợp nhất vào ngày 17/12/2026. Bộ Đất đai, Cơ sở hạ tầng và Giao thông vận tải Hàn Quốc đã cấp phép có điều kiện cho thương vụ vào tháng 6/2026.
3. Thâm niên ảnh hưởng thế nào đến phi công?
Thâm niên có thể liên quan đến thứ tự được bổ nhiệm cơ trưởng, loại máy bay, tuyến bay, phụ cấp và cơ hội thăng tiến. Vì vậy, cách xếp hạng sau sáp nhập có thể ảnh hưởng đáng kể đến sự nghiệp của từng phi công.
4. Vì sao công đoàn phản đối việc dùng số hiệu nhân viên?
Công đoàn cho rằng quá trình tuyển dụng và đào tạo của Korean Air và Asiana Airlines khác nhau đáng kể. Nếu chỉ căn cứ vào thời điểm cấp số hiệu nhân viên, một số phi công Korean Air có thể bị xếp sau dù đã trải qua yêu cầu tuyển dụng và đào tạo dài hơn.
5. Korean Air có cho rằng phi công sẽ bị chậm thăng chức không?
Không. Korean Air cho rằng sau sáp nhập, quy mô đội bay và nhu cầu cơ trưởng cũng tăng lên, đồng thời công ty đang xây dựng phương án thăng chức nhằm hạn chế bất lợi cho phi công hai bên.
6. Nếu phi công đình công, toàn bộ chuyến bay có bị hủy không?
Không nhất thiết. Hàng không là lĩnh vực có yêu cầu duy trì hoạt động tối thiểu trong trường hợp đình công. Tiền lệ năm 2016 cho thấy một phần chuyến bay vẫn được duy trì, dù một số chuyến bị hủy.
7. Đây có phải lần đầu phi công Korean Air đứng trước nguy cơ đình công kể từ năm 2016?
Theo các báo cáo tháng 9/2026, đây là lần đầu sau cuộc đình công năm 2016 công đoàn phi công Korean Air tiến hành thủ tục yêu cầu hòa giải tranh chấp lao động tại cơ quan có thẩm quyền.
Nguồn tham khảo: Bộ Đất đai, Cơ sở hạ tầng và Giao thông vận tải Hàn Quốc; thông tin công bố của Korean Air; các báo cáo truyền thông Hàn Quốc về tranh chấp thâm niên phi công và quá trình sáp nhập Korean Air – Asiana Airlines.
Đừng bỏ lỡ những tin tức mới nhất
Cập nhật nhanh các thông tin nổi bật về hàng không, kinh tế, tài chính, công nghệ, bất động sản và thị trường quốc tế tại Điểm Tin Nhanh.
Đọc tin mới trên Điểm Tin Nhanh
