Lợi suất trái phiếu Mỹ tăng vọt khi giá dầu leo thang, nhà đầu tư lo Fed sẽ tiếp tục “diều hâu”

Thị trường tài chính toàn cầu đang chứng kiến những biến động đáng chú ý khi lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ đồng loạt tăng mạnh trong bối cảnh giá dầu Brent vượt mốc 80 USD/thùng. Nguyên nhân xuất phát từ những diễn biến căng thẳng mới tại Trung Đông, đặc biệt sau khi Tổng thống Donald Trump phát tín hiệu rằng thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran đã “kết thúc”.

Sự kết hợp giữa giá năng lượng tăng cao và bất ổn địa chính trị đang làm dấy lên lo ngại về một vòng xoáy lạm phát mới. Điều này khiến giới đầu tư đánh giá lại kỳ vọng về chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), đồng thời tạo áp lực lên thị trường chứng khoán và các tài sản rủi ro.

Lợi suất trái phiếu dài hạn tăng lên các mốc quan trọng

Trong phiên giao dịch ngày thứ Tư, lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm tăng khoảng 6 điểm cơ bản, lên mức 4,59%.

Đồng thời, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 30 năm cũng vượt ngưỡng 5,08%, đánh dấu một trong những mức cao đáng chú ý trong thời gian gần đây.

Đây là hai loại trái phiếu được giới đầu tư theo dõi sát sao bởi chúng có ảnh hưởng trực tiếp đến:

• Lãi suất vay mua nhà.
• Lãi suất cho vay doanh nghiệp.
• Chi phí huy động vốn của nền kinh tế.
• Định giá cổ phiếu và các tài sản tài chính.

Khi lợi suất trái phiếu tăng, chi phí vốn cũng tăng theo, qua đó tạo áp lực lên tăng trưởng kinh tế và hoạt động đầu tư.

Giá dầu vượt 80 USD làm dấy lên lo ngại lạm phát

Động lực chính khiến lợi suất tăng đến từ sự leo thang của giá dầu.

Trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ và Iran có dấu hiệu gia tăng, giá dầu Brent đã vượt mốc 80 USD/thùng, làm dấy lên lo ngại chi phí năng lượng sẽ tiếp tục tăng trong thời gian tới.

Giá dầu luôn là một trong những yếu tố có tác động mạnh đến lạm phát bởi đây là đầu vào quan trọng của:

• Vận tải.
• Sản xuất công nghiệp.
• Hóa chất.
• Điện năng.
• Chuỗi cung ứng toàn cầu.

Nếu giá dầu duy trì ở mức cao trong thời gian dài, áp lực tăng giá hàng hóa và dịch vụ có thể quay trở lại, khiến tiến trình kiểm soát lạm phát của nhiều nền kinh tế trở nên khó khăn hơn.

Fed có thể phải duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt lâu hơn

Một trong những lý do khiến thị trường phản ứng mạnh là kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ sẽ chưa thể sớm nới lỏng chính sách tiền tệ.

Khi lạm phát có nguy cơ tăng trở lại, Fed nhiều khả năng sẽ tiếp tục giữ lãi suất ở mức cao hoặc trì hoãn các đợt cắt giảm lãi suất đã được thị trường kỳ vọng trước đó.

Điều này tác động trực tiếp đến:

• Thị trường cổ phiếu.
• Trái phiếu.
• Bất động sản.
• Tiền điện tử.
• Đồng USD.

Chi phí vay vốn cao hơn cũng khiến doanh nghiệp và người tiêu dùng thận trọng hơn trong các quyết định đầu tư và chi tiêu.

Thị trường vẫn khá bình tĩnh so với các cú sốc trước đây

Theo ông Robert Edwards, Giám đốc đầu tư của Edwards Asset Management, phản ứng của thị trường lần này chưa quá mạnh như giai đoạn xung đột mới bùng phát.

Tuy nhiên, ông cho rằng đây là lời nhắc nhở rõ ràng rằng yếu tố địa chính trị vẫn có khả năng tác động mạnh tới tâm lý nhà đầu tư toàn cầu.

Thực tế, mỗi khi xảy ra căng thẳng tại Trung Đông, dòng tiền thường dịch chuyển sang các tài sản được xem là an toàn như trái phiếu, vàng hoặc đồng USD.

Tuy nhiên, nếu giá dầu tăng quá mạnh, lợi suất trái phiếu cũng có thể tăng do thị trường lo ngại lạm phát, tạo nên những phản ứng khá phức tạp giữa các nhóm tài sản.

UBS vẫn kỳ vọng lợi suất sẽ giảm trong nửa cuối năm

Mặc dù lợi suất trái phiếu tăng mạnh trong ngắn hạn, các chuyên gia của UBS vẫn giữ quan điểm tương đối lạc quan.

Theo báo cáo mới công bố, UBS cho rằng những lo ngại về lạm phát hiện vẫn là yếu tố khiến lợi suất trái phiếu toàn cầu duy trì ở mức cao.

Tuy nhiên, ngân hàng này dự báo áp lực sẽ dần hạ nhiệt trong những tháng cuối năm nếu:

• Giá năng lượng ổn định.
• Lạm phát tiếp tục giảm.
• Tăng trưởng kinh tế chậm lại.
• Fed có thêm cơ sở để điều chỉnh chính sách.

UBS cũng nhận định các nhà hoạch định chính sách có thể sẽ tiếp tục duy trì lập trường cứng rắn trong ngắn hạn cho đến khi chắc chắn rằng các tác động lan tỏa của lạm phát đã được kiểm soát.

Tác động đến thị trường chứng khoán và tiền điện tử

Lợi suất trái phiếu tăng thường không phải là tín hiệu tích cực đối với các tài sản có mức độ rủi ro cao.

Khi trái phiếu mang lại mức sinh lời hấp dẫn hơn, một phần dòng tiền có xu hướng rời khỏi:

• Cổ phiếu tăng trưởng.
• Công nghệ.
• Tiền điện tử.
• Startup.
• Các quỹ đầu tư mạo hiểm.

Đặc biệt, nhóm cổ phiếu công nghệ thường chịu áp lực lớn vì giá trị doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào dòng tiền trong tương lai.

Trong khi đó, thị trường tiền số như Bitcoin và các altcoin cũng thường phản ứng khá nhạy cảm trước những thay đổi trong kỳ vọng về chính sách lãi suất của Fed.

Nếu lãi suất duy trì ở mức cao lâu hơn dự kiến, dòng vốn đầu cơ có thể tiếp tục bị hạn chế.

Nhà đầu tư cần theo dõi những yếu tố nào?

Trong thời gian tới, thị trường sẽ đặc biệt quan tâm đến một số yếu tố quan trọng gồm:

• Diễn biến giá dầu Brent và dầu WTI.
• Tình hình căng thẳng giữa Mỹ và Iran.
• Các dữ liệu lạm phát mới của Mỹ.
• Báo cáo việc làm và tăng trưởng kinh tế.
• Những phát biểu từ các quan chức Fed.
• Diễn biến lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm và 30 năm.

Đây sẽ là các yếu tố quyết định kỳ vọng của thị trường về thời điểm Fed có thể bắt đầu chu kỳ nới lỏng chính sách tiền tệ.

Triển vọng trong những tháng cuối năm

Giới phân tích cho rằng thị trường tài chính đang bước vào giai đoạn nhạy cảm khi nhiều yếu tố cùng tác động đến tâm lý nhà đầu tư.

Một mặt, căng thẳng địa chính trị có thể tiếp tục đẩy giá năng lượng lên cao.

Mặt khác, nếu lạm phát không tăng mạnh như lo ngại, Fed vẫn có khả năng cắt giảm lãi suất trong những tháng cuối năm, qua đó giúp lợi suất trái phiếu hạ nhiệt.

Trong kịch bản tích cực, chi phí vốn giảm sẽ hỗ trợ thị trường chứng khoán, bất động sản và tiền điện tử phục hồi.

Ngược lại, nếu giá dầu tiếp tục leo thang và lạm phát tăng trở lại, thị trường có thể phải đối mặt với giai đoạn biến động kéo dài hơn dự kiến.