Cổ phiếu Venezuela bùng nổ 130% sau biến động chính trị: Lạc quan phục hồi hay cơn sốt đầu cơ ngắn hạn?

Cổ phiếu Venezuela tăng vọt sau cú sốc chính trị

Thị trường chứng khoán Venezuela đang chứng kiến một trong những đợt tăng giá mạnh nhất thế giới, bất chấp – hoặc đúng hơn là nhờ – biến động chính trị mang tính bước ngoặt. Việc cựu Tổng thống Nicolás Maduro bị lực lượng Mỹ bắt giữ không khiến thị trường tài chính của quốc gia Nam Mỹ này chao đảo, mà ngược lại còn thổi bùng làn sóng lạc quan hiếm thấy sau nhiều năm khủng hoảng kinh tế.

Chỉ số chuẩn Indice Bursatil de Capitalizacion (IBC) đã tăng hơn 130% kể từ ngày 3/1, thời điểm các diễn biến liên quan đến ông Maduro trở thành tâm điểm quốc tế. Đà tăng này đưa thị trường chứng khoán Venezuela lên mức cao kỷ lục, nối dài chuỗi phục hồi ấn tượng sau khi chỉ số IBC từng tăng tới 1.644% trong năm 2025.

Niềm tin vào khả năng ổn định kinh tế hậu Maduro

Theo các nhà phân tích, đợt tăng giá mạnh phản ánh kỳ vọng rằng Venezuela – nền kinh tế từng bị tàn phá bởi quản lý yếu kém, trừng phạt quốc tế và vỡ nợ – có thể bước vào giai đoạn ổn định hơn. Kịch bản được giới đầu tư nhắc đến nhiều nhất là sự hình thành của một chính phủ được cải tổ, có khả năng thu hút dòng vốn nước ngoài, khôi phục sản lượng dầu mỏ và bình thường hóa quan hệ với Hoa Kỳ.

BMI nhận định Venezuela nhiều khả năng sẽ duy trì một chế độ “dễ bảo hơn” với sự điều chỉnh về hành vi, thay vì một cuộc chuyển đổi dân chủ toàn diện hay sự sụp đổ hệ thống. Theo đánh giá này, một Venezuela ổn định hơn sẽ cho phép Mỹ củng cố ảnh hưởng khu vực và tiếp cận ngành dầu mỏ của quốc gia này với những điều kiện thuận lợi.

Anthony Simond, giám đốc đầu tư tại Aberdeen (Anh), cho biết nhiều nhà đầu tư đang coi việc ông Maduro bị lật đổ là điều kiện tiên quyết để các lệnh trừng phạt được dỡ bỏ và tiến trình tái cấu trúc nợ được khởi động – yếu tố có thể “giải phóng” giá trị tài sản bị đóng băng suốt nhiều năm.

Dòng tiền đầu cơ và động thái từ các tổ chức quốc tế

Sự lạc quan không chỉ giới hạn trong nước. Tuần qua, Teucrium – một công ty phát hành ETF tại Mỹ – đã nộp hồ sơ lên Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) để thành lập quỹ ETF đầu tiên tập trung vào các công ty có liên quan đến Venezuela. Động thái này cho thấy thị trường quốc tế đang tìm cách tiếp cận câu chuyện phục hồi tiềm năng của quốc gia Nam Mỹ, dù rủi ro vẫn rất lớn.

Simond cho biết nhu cầu đầu tư đến từ nhiều nhóm khác nhau, bao gồm các nhà quản lý tài sản thị trường mới nổi truyền thống, các quỹ phòng hộ và các chuyên gia đầu tư nợ xấu – những đối tượng thường tìm kiếm lợi nhuận bất đối xứng trong các tình huống đặc biệt.

Thị trường nhỏ, thanh khoản thấp và rủi ro biến động lớn

Dù vậy, giới chiến lược cảnh báo rằng thị trường chứng khoán Venezuela có quy mô nhỏ, thanh khoản thấp và khó tiếp cận với phần lớn nhà đầu tư toàn cầu. Điều này khiến giá cổ phiếu dễ biến động mạnh trước những thay đổi nhỏ về kỳ vọng.

Theo phân tích của Alice Blue trên nền tảng TradingView, chỉ cần một cú hích về tâm lý cũng đủ tạo ra biến động giá lớn trong bối cảnh khối lượng giao dịch hạn chế. Bà nhấn mạnh rằng đợt tăng hiện tại phản ánh nhiều yếu tố đầu cơ và kỳ vọng hơn là các kết quả kinh tế đã được xác nhận.

Trái phiếu Venezuela “ấm lại” nhờ kỳ vọng tái cấu trúc nợ

Không chỉ cổ phiếu, trái phiếu chính phủ và trái phiếu của các công ty dầu khí nhà nước Venezuela cũng thu hút sự quan tâm trở lại. Jeff Grills, phụ trách mảng nợ thị trường mới nổi tại Aegon Asset Management, cho rằng làn sóng mua vào chủ yếu xuất phát từ kỳ vọng tái cấu trúc nợ – một bước đi được xem là chìa khóa để khôi phục giá trị kể từ khi Venezuela vỡ nợ vào năm 2017.

Tuy nhiên, ông Grills cảnh báo phần lớn đà tăng hiện nay mang tính chiến thuật, được thúc đẩy bởi tin tức giật gân hơn là thay đổi mang tính cấu trúc. Theo ông, chỉ riêng sự thay đổi lãnh đạo vẫn chưa đủ để đảm bảo một quá trình chuyển đổi chế độ toàn diện hay phục hồi kinh tế bền vững.

Gánh nặng nợ và con đường phục hồi còn nhiều chông gai

Theo Eric Fine của VanEck, triển vọng phục hồi của Venezuela vẫn bị phủ bóng bởi khối nợ nước ngoài khổng lồ, bao gồm các khoản yêu cầu trọng tài và nợ song phương, với tổng giá trị ước tính từ 150 đến 170 tỷ USD. Quy mô nghĩa vụ này khiến bất kỳ lộ trình phục hồi nào cũng trở nên phức tạp và phụ thuộc lớn vào ổn định chính trị cũng như thiện chí của các bên liên quan.

“Mọi thứ phụ thuộc vào việc kế hoạch phục hồi có đi đúng hướng hay không,” Fine nhận định. “Nếu thành công, đây sẽ là một tình huống tái định giá hoàn toàn. Nhưng rủi ro thất bại vẫn rất lớn.”