Nvidia tạm dừng thỏa thuận chia sẻ doanh thu với các công ty điện toán đám mây AI

Nvidia được cho là đã tạm dừng một số thỏa thuận trong một sáng kiến tài chính mới nhằm hỗ trợ các công ty điện toán đám mây AI tiếp cận nguồn vốn để mua chip xử lý đắt tiền của hãng. Động thái này diễn ra chưa đầy hai tháng sau khi Nvidia công bố chương trình và được cho là liên quan đến những lo ngại về cạnh tranh cũng như mức độ kiểm soát mà nhà sản xuất chip có thể áp dụng đối với khách hàng.

Theo Wall Street Journal, Nvidia đã rút khỏi chương trình vào tuần trước. Báo cáo dẫn lời những nguồn tin thân cận với vấn đề cho biết một số nhân viên của Nvidia từng bày tỏ lo ngại với các khách hàng hiện tại cũng như khách hàng tiềm năng rằng mô hình kinh doanh mới có thể thu hút sự chú ý của các cơ quan chống độc quyền.

Tuy nhiên, việc tạm dừng được cho là chưa đồng nghĩa Nvidia từ bỏ hoàn toàn sáng kiến này. Công ty có thể cải tổ chương trình hoặc tích hợp nó vào một chương trình tài chính khác trong tương lai.

Một phát ngôn viên Nvidia cho biết mô hình kinh doanh mới mà công ty giới thiệu vào tháng 7, nhằm mở rộng khả năng tiếp cận năng lực điện toán cho hệ sinh thái AI đang phát triển nhanh chóng, vẫn được duy trì và tiếp tục phát triển do nhu cầu trên thị trường rất lớn.

Vì sao Nvidia cần một mô hình tài chính mới cho AI cloud?

Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo tạo sinh đang khiến nhu cầu về năng lực tính toán tăng mạnh. Các công ty phát triển mô hình AI, startup AI và nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây đều cần lượng lớn GPU hiệu năng cao để huấn luyện cũng như vận hành các mô hình trí tuệ nhân tạo.

Trong hệ sinh thái này, Nvidia đang giữ vị trí đặc biệt quan trọng nhờ dòng GPU dành cho trung tâm dữ liệu và AI. Tuy nhiên, một vấn đề lớn đối với các công ty điện toán đám mây AI là chi phí đầu tư ban đầu.

Để xây dựng một trung tâm dữ liệu phục vụ AI, doanh nghiệp không chỉ phải mua GPU mà còn cần đầu tư vào hệ thống máy chủ, mạng tốc độ cao, lưu trữ, điện năng, làm mát và cơ sở hạ tầng trung tâm dữ liệu.

Chính vì vậy, mô hình mà Nvidia đưa ra được xem như một cách để giải quyết bài toán vốn cho các nhà cung cấp điện toán đám mây AI.

Theo nội dung được báo cáo, Nvidia có thể cung cấp hỗ trợ tín dụng cho những công ty này để họ mua chip. Đổi lại, Nvidia sẽ nhận được một phần doanh thu mà khách hàng tạo ra từ việc cung cấp dịch vụ điện toán đám mây dựa trên năng lực tính toán sử dụng GPU của Nvidia.

Điều này tạo ra một mô hình khác biệt so với cách bán chip truyền thống.

Thay vì chỉ bán GPU và ghi nhận doanh thu một lần, Nvidia có thể tiếp tục hưởng lợi từ hoạt động kinh doanh điện toán của khách hàng trong thời gian dài hơn.

Nvidia có thể kiếm tiền theo nhiều tầng từ một hệ sinh thái AI

Điểm đáng chú ý trong mô hình mới nằm ở cách Nvidia có thể tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị AI.

Thông thường, Nvidia bán chip cho các nhà cung cấp điện toán đám mây. Sau đó, các công ty này sử dụng GPU để cung cấp năng lực tính toán cho các doanh nghiệp AI, startup hoặc khách hàng doanh nghiệp.

Với mô hình tài chính mới, Nvidia có thể vừa nhận doanh thu từ việc bán chip, vừa có khả năng nhận thêm một phần doanh thu phát sinh từ dịch vụ điện toán đám mây.

Theo báo cáo, Nvidia thậm chí từng tìm cách thuê lại năng lực tính toán nếu khách hàng điện toán đám mây không thể bán được công suất của mình.

Về mặt kinh tế, đây là một cách để giảm rủi ro cho khoản đầu tư GPU rất lớn. Nếu một nhà cung cấp cloud mua lượng lớn GPU nhưng không tìm đủ khách hàng, một phần năng lực tính toán có thể được Nvidia sử dụng hoặc thuê lại.

Mô hình này có thể tạo thành một vòng tuần hoàn:

Nvidia cung cấp chip → công ty cloud mua GPU → công ty cloud bán năng lực tính toán → Nvidia có thể nhận một phần doanh thu → nguồn lực tiếp tục được tái đầu tư vào hệ sinh thái AI.

Nếu vận hành hiệu quả, Nvidia không chỉ là nhà cung cấp phần cứng mà còn trở thành một bên tham gia sâu hơn vào nền kinh tế điện toán AI.

Vấn đề chống độc quyền bắt đầu xuất hiện

Tuy nhiên, chính mức độ tham gia sâu hơn này lại đặt ra những câu hỏi về cạnh tranh.

Theo Wall Street Journal, một số nhân viên Nvidia lo ngại chương trình có thể thu hút sự chú ý của các cơ quan chống độc quyền.

Một trong những vấn đề nhạy cảm là Nvidia có thể có ảnh hưởng đến cách các khách hàng của mình vận hành hoạt động kinh doanh.

Nếu Nvidia vừa cung cấp GPU, vừa hỗ trợ tài chính, vừa nhận một phần doanh thu từ dịch vụ cloud và đồng thời có tiếng nói trong việc phân bổ năng lực tính toán, vai trò của công ty sẽ vượt xa một nhà cung cấp chip thông thường.

Điều này đặc biệt đáng chú ý trong bối cảnh Nvidia đang sở hữu vị thế rất mạnh trên thị trường GPU dành cho AI.

Các cơ quan quản lý cạnh tranh có thể quan tâm đến câu hỏi liệu một doanh nghiệp có vị thế lớn trong một thị trường quan trọng có đang sử dụng vị thế đó để tạo lợi thế ở những thị trường liên quan hay không.

Đây là lý do chương trình tài chính dù được thiết kế nhằm thúc đẩy hệ sinh thái AI vẫn có thể trở thành vấn đề pháp lý nếu cấu trúc và cách triển khai không phù hợp.

Đối tác khó chịu vì Nvidia muốn kiểm soát cách phân bổ GPU

Một điểm khác được đề cập trong báo cáo là một số đối tác tiềm năng đã không hài lòng với mức độ kiểm soát mà Nvidia tìm kiếm trong những tuần đầu tiên triển khai chương trình.

Theo báo cáo, Nvidia thông báo với một số khách hàng rằng họ chỉ có thể cho thuê chip cho những khách hàng đã được Nvidia phê duyệt.

Nếu thông tin này chính xác, đây là một yêu cầu có ý nghĩa rất lớn đối với các công ty điện toán đám mây.

Thông thường, một nhà cung cấp cloud muốn có quyền quyết định khách hàng nào được sử dụng năng lực máy chủ mà họ đã đầu tư. Nhưng khi Nvidia tham gia sâu vào mô hình tài chính, hãng có thể muốn bảo đảm rằng lượng GPU được sử dụng theo cách phù hợp với mục tiêu của mình.

Nvidia cũng được cho là muốn phân bổ năng lực điện toán cho nhiều công ty AI nhỏ hơn thay vì để một khách hàng lớn chiếm phần lớn công suất.

Về mặt chiến lược, điều này có thể giúp thúc đẩy một hệ sinh thái AI rộng hơn. Thay vì tập trung GPU vào một số ít khách hàng khổng lồ, nhiều startup và doanh nghiệp AI nhỏ có thể tiếp cận nguồn lực tính toán.

Tuy nhiên, từ góc độ của nhà cung cấp cloud, những yêu cầu như vậy có thể làm giảm tính linh hoạt trong kinh doanh.

Vì sao Nvidia muốn ưu tiên các công ty AI nhỏ?

Việc phân bổ năng lực tính toán cho nhiều công ty AI nhỏ có thể mang lại lợi ích chiến lược cho Nvidia.

Thị trường AI không chỉ được xây dựng bởi những công ty công nghệ lớn. Hàng nghìn startup đang phát triển mô hình ngôn ngữ lớn, công cụ AI chuyên ngành, hệ thống AI cho doanh nghiệp, phần mềm tự động hóa và nhiều ứng dụng khác.

Nếu các startup này có thể tiếp cận GPU dễ dàng hơn, nhu cầu đối với chip Nvidia có thể tiếp tục tăng.

Mặt khác, việc không để một khách hàng duy nhất chiếm quá nhiều năng lực điện toán cũng giúp giảm sự phụ thuộc vào một số doanh nghiệp lớn.

Tuy nhiên, vấn đề nằm ở quyền quyết định.

Nếu Nvidia có quyền lựa chọn khách hàng cuối cùng sử dụng GPU do chính Nvidia tài trợ, câu hỏi về cạnh tranh và quyền kiểm soát thị trường có thể trở nên phức tạp hơn.

Nvidia đang đứng trước bài toán cân bằng giữa tăng trưởng và quản lý cạnh tranh

Sự việc cho thấy Nvidia đang đứng trước một bài toán lớn hơn nhiều so với việc bán GPU.

AI đang phát triển với tốc độ rất nhanh, kéo theo nhu cầu đầu tư trung tâm dữ liệu và năng lực tính toán khổng lồ. Nvidia có động lực để tìm kiếm những mô hình kinh doanh mới nhằm mở rộng thị trường và giúp khách hàng có đủ nguồn lực mua GPU.

Nhưng khi nhà sản xuất chip tham gia ngày càng sâu vào hoạt động tài chính và kinh doanh của khách hàng, ranh giới giữa “nhà cung cấp” và “đối tác kinh doanh” trở nên mờ hơn.

Đây chính là điểm có thể khiến các cơ quan quản lý cạnh tranh quan tâm.

Việc Nvidia tạm dừng một số thỏa thuận vì thế có thể được nhìn nhận như một bước điều chỉnh chiến lược, thay vì dấu hiệu cho thấy nhu cầu AI đang suy yếu.

Nvidia và cuộc chơi mới phía sau cơn sốt AI

Điểm đáng chú ý nhất từ sự việc không chỉ nằm ở việc Nvidia tạm dừng một số thỏa thuận chia sẻ doanh thu.

Nó cho thấy ngành AI đang bước sang một giai đoạn mới, trong đó lợi thế không còn chỉ thuộc về công ty có chip mạnh nhất. Nguồn vốn, trung tâm dữ liệu, năng lực điện toán, khách hàng AI và khả năng phân bổ GPU đều trở thành những yếu tố chiến lược.

Nvidia đang ở vị trí đặc biệt khi vừa là nhà cung cấp công nghệ nền tảng, vừa có khả năng tham gia vào các mô hình kinh doanh mới xoay quanh AI cloud.

Tuy nhiên, khi quy mô của hệ sinh thái AI ngày càng lớn, áp lực từ các cơ quan quản lý cạnh tranh cũng có thể tăng lên.

Việc tạm dừng hoặc điều chỉnh chương trình vì thế có thể là bước đi nhằm tìm kiếm sự cân bằng: vừa mở rộng khả năng tiếp cận điện toán AI, vừa tránh để mô hình kinh doanh mới tạo ra những rủi ro pháp lý không cần thiết.

Đối với thị trường, điều đáng theo dõi trong thời gian tới sẽ là cách Nvidia thiết kế lại chương trình tài chính, mức độ kiểm soát đối với các đối tác và liệu công ty có tiếp tục tiến sâu hơn vào lĩnh vực dịch vụ điện toán AI hay không.

Nếu Nvidia thành công, hãng có thể chuyển từ vị trí nhà cung cấp chip thành một trong những trung tâm quyền lực quan trọng nhất của toàn bộ chuỗi giá trị AI. Ngược lại, nếu các vấn đề cạnh tranh trở thành rào cản lớn, Nvidia có thể phải điều chỉnh đáng kể cách thức mở rộng hệ sinh thái của mình.