Chứng khoán châu Âu âm thầm vượt trội: Vì sao thị trường bị lãng quên lại trở thành điểm sáng năm 2026?

Trong nhiều năm, chứng khoán châu Âu thường bị xem là lựa chọn kém hấp dẫn hơn so với thị trường Mỹ và một số nền kinh tế châu Á có tốc độ tăng trưởng nhanh. Tuy nhiên, diễn biến năm 2026 đang đặt dấu hỏi lớn đối với quan điểm này.

Chỉ số Stoxx 600 toàn châu Âu tiếp tục duy trì đà tăng đáng kể, cho thấy khả năng chống chịu tốt bất chấp nhiều thách thức về thương mại, năng lượng, tăng trưởng kinh tế và cạnh tranh quốc tế.

Tính từ đầu năm 2026, Stoxx 600 đã tăng khoảng 10%, thấp hơn mức tăng 13,5% của chỉ số tương ứng tại Bắc Mỹ nhưng vẫn là một mức tăng đáng kể đối với một thị trường thường bị nhà đầu tư quốc tế xem nhẹ.

Đáng chú ý hơn, Goldman Sachs gần đây đã cố gắng bác bỏ một số “quan niệm sai lầm” phổ biến về chứng khoán châu Âu. Theo các chiến lược gia của ngân hàng, hiệu suất thực tế của thị trường này có thể khác xa hình ảnh mà nhiều nhà đầu tư vẫn đang hình dung.

Điều đó đặt ra một câu hỏi quan trọng: Liệu chứng khoán châu Âu có đang trở thành một kẻ vượt trội thầm lặng trong năm 2026?

Stoxx 600 – “S&P 500 của châu Âu”

Stoxx 600 là một trong những chỉ số chứng khoán quan trọng nhất của châu Âu, theo dõi khoảng 600 doanh nghiệp có vốn hóa lớn, vừa và nhỏ tại 17 quốc gia.

Về vai trò trên thị trường, chỉ số này thường được xem như một phiên bản tương đương S&P 500 của châu Âu, dù cấu trúc ngành và phạm vi doanh nghiệp có những khác biệt đáng kể.

Điểm đáng chú ý là Stoxx 600 không chỉ bao gồm các tập đoàn khổng lồ mà còn có nhiều doanh nghiệp quy mô vừa, hoạt động trong những lĩnh vực rất đa dạng như tài chính, dược phẩm, công nghệ, năng lượng, tiện ích, viễn thông, hàng không vũ trụ và quốc phòng.

Chính sự đa dạng này giúp thị trường châu Âu không hoàn toàn phụ thuộc vào câu chuyện tăng trưởng của một nhóm nhỏ cổ phiếu công nghệ như thị trường Mỹ.

Tính từ đầu năm, Stoxx 600 tăng khoảng 10%, trong khi thị trường Bắc Mỹ tăng khoảng 13,5%. Khoảng cách này cho thấy Mỹ vẫn duy trì lợi thế về hiệu suất, nhưng cũng đồng thời cho thấy châu Âu không hề bị bỏ lại quá xa như những định kiến lâu nay.

Vì sao chứng khoán châu Âu từng bị nhà đầu tư “ghẻ lạnh”?

Có nhiều lý do khiến cổ phiếu châu Âu thường ít được chú ý.

Thứ nhất, châu Âu có ít doanh nghiệp tăng trưởng cực nhanh hơn Mỹ. Thị trường Mỹ sở hữu nhiều tập đoàn công nghệ có khả năng mở rộng quy mô toàn cầu, tạo ra lợi nhuận lớn và duy trì mức tăng trưởng cao trong nhiều năm.

Thứ hai, thị trường vốn châu Âu được xem là phân mảnh và có độ sâu thấp hơn Mỹ.

Thứ ba, triển vọng tăng trưởng lợi nhuận dài hạn của nhiều doanh nghiệp châu Âu thường được đánh giá thấp hơn so với các tập đoàn Mỹ.

Bên cạnh đó, nền kinh tế châu Âu phải đối mặt với nhiều vấn đề mang tính cấu trúc như dân số già, năng suất tăng chậm, chi phí năng lượng cao và môi trường pháp lý tương đối phức tạp.

Những yếu tố này góp phần tạo nên một hình ảnh không mấy hấp dẫn trong mắt một bộ phận nhà đầu tư quốc tế.

Tuy nhiên, chính những định kiến đó có thể đang tạo ra cơ hội.

Goldman Sachs: Nhiều “lầm tưởng” về châu Âu cần được xem xét lại

Trong một báo cáo ngày 10/8, Goldman Sachs cho rằng hiệu suất của thị trường châu Âu biến động mạnh hơn đáng kể so với nhận định phổ biến của thị trường và phần lớn nhà đầu tư.

Theo ngân hàng này, kể từ năm 2022, các ngân hàng châu Âu đã có hiệu suất tốt hơn đáng kể so với nhóm ngân hàng lớn tại Mỹ.

Đáng chú ý hơn, kể từ đầu năm 2025, thị trường chứng khoán châu Âu vẫn thể hiện khả năng chống chịu tốt bất chấp những cú sốc về thuế quan và khủng hoảng nguồn cung năng lượng.

Điều này cho thấy bức tranh chứng khoán châu Âu có thể phức tạp hơn nhiều so với quan điểm đơn giản rằng khu vực này đang tụt hậu so với Mỹ.

Một thị trường có tốc độ tăng trưởng kinh tế thấp không nhất thiết đồng nghĩa với việc tất cả doanh nghiệp niêm yết tại đó đều có hiệu suất kém.

Đây là một trong những điểm quan trọng nhất mà nhà đầu tư cần phân biệt.

Trung Quốc có thực sự là mối đe dọa lớn với chứng khoán châu Âu?

Một quan niệm khác được Goldman Sachs đề cập là sự cạnh tranh từ Trung Quốc sẽ trở thành lực cản lớn đối với toàn bộ thị trường chứng khoán châu Âu.

Thực tế, tác động không đồng đều giữa các ngành.

Goldman Sachs lưu ý rằng những lĩnh vực chiếm tỷ trọng lớn trong vốn hóa thị trường châu Âu như tài chính, dược phẩm, công nghệ, năng lượng, tiện ích, viễn thông, hàng không vũ trụ và quốc phòng không đặc biệt dễ bị tổn thương trước hàng nhập khẩu giá rẻ từ Trung Quốc.

Trong khi đó, ngành ô tô – một trong những lĩnh vực chịu áp lực mạnh nhất từ cạnh tranh Trung Quốc – chỉ chiếm khoảng 1% vốn hóa thị trường châu Âu theo lập luận được đưa ra.

Điều này có ý nghĩa rất lớn.

Nếu một ngành chịu ảnh hưởng mạnh từ cạnh tranh Trung Quốc nhưng chỉ chiếm tỷ trọng tương đối nhỏ trong tổng vốn hóa thị trường, tác động lên toàn bộ chỉ số có thể thấp hơn nhiều so với những gì nhà đầu tư tưởng tượng.

Ngành ô tô châu Âu vẫn đang trong khủng hoảng

Dù vậy, không thể phủ nhận ngành ô tô châu Âu đang trải qua một cuộc khủng hoảng mang tính cấu trúc.

Nhu cầu xe điện không tăng như kỳ vọng ở một số thị trường, các hãng xe Trung Quốc ngày càng mở rộng thị phần và chi phí vốn cao đã tạo ra áp lực kép đối với các nhà sản xuất châu Âu.

Trong khoảng 5 năm qua, doanh số xe tại nhiều thị trường vẫn chưa quay trở lại mức trước đại dịch.

Kết quả thể hiện rõ trên thị trường chứng khoán.

Chỉ số Stoxx Autos đã giảm khoảng 16% từ đầu năm.

Volkswagen AG và Stellantis nằm trong nhóm cổ phiếu hoạt động kém nhất, với mức giảm lần lượt khoảng 27,6% và 51,9%.

Đây là một bức tranh hoàn toàn khác so với hiệu suất chung của Stoxx 600.

Điều này cũng cho thấy một điểm quan trọng: sự suy yếu của ngành ô tô không đồng nghĩa với việc toàn bộ chứng khoán châu Âu đang suy yếu.

Châu Âu có thể là người hưởng lợi từ AI thay vì người dẫn đầu AI?

Một trong những câu chuyện thú vị nhất hiện nay là trí tuệ nhân tạo.

Mỹ đang dẫn đầu cuộc đua AI với hàng loạt công ty công nghệ khổng lồ, trung tâm dữ liệu quy mô lớn và hệ sinh thái bán dẫn, phần mềm phát triển mạnh.

Châu Âu rõ ràng đang tụt hậu ở một số khía cạnh.

Goldman Sachs thừa nhận khu vực này đang chậm hơn trong việc triển khai trung tâm dữ liệu và các mô hình AI tiên tiến. Nếu khoảng cách này kéo dài, nó có thể ảnh hưởng tiêu cực tới năng suất, tăng trưởng dài hạn và thậm chí cả an ninh công nghệ.

Nhưng BNP Paribas lại nhìn thấy một góc độ khác.

Theo Sophie Huynh, nhà quản lý danh mục đầu tư và chiến lược gia tại BNP Paribas Asset Management, châu Âu có thể hưởng lợi từ AI nhiều hơn là trở thành nơi phát triển AI hàng đầu.

Đây là một quan điểm đáng chú ý.

Không nhất thiết phải sở hữu những công ty AI lớn nhất để hưởng lợi từ AI.

Các doanh nghiệp châu Âu có thể sử dụng AI để nâng cao năng suất, tối ưu sản xuất, giảm chi phí và cải thiện hiệu quả hoạt động.

Trong trường hợp đó, AI trở thành một công cụ thúc đẩy lợi nhuận cho doanh nghiệp châu Âu thay vì chỉ là một ngành công nghệ độc lập.

Cổ phiếu ô tô có thể trở thành “giá trị bị bỏ quên”

Sophie Huynh cho rằng một số lĩnh vực đang được định giá thấp đến mức thị trường gần như không còn kỳ vọng nhiều vào tiềm năng tăng trưởng.

Ngành ô tô là một ví dụ.

Sau nhiều năm chịu áp lực, định giá của một số doanh nghiệp đã giảm đáng kể. Điều này khiến nhà đầu tư có thể phải chờ một hoặc hai năm trước khi thị trường thực sự nhận ra sự cải thiện trong triển vọng lợi nhuận.

Đây là chiến lược đầu tư theo hướng giá trị thay vì chạy theo tăng trưởng.

Nhà đầu tư không nhất thiết mua một cổ phiếu vì nó đang tăng mạnh. Họ có thể mua khi thị trường đang định giá doanh nghiệp thấp hơn đáng kể so với giá trị dài hạn.

Tất nhiên, chiến lược này đi kèm rủi ro.

Một cổ phiếu bị định giá thấp không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với việc nó sẽ phục hồi. Nếu vấn đề của doanh nghiệp mang tính cấu trúc và không thể giải quyết, cổ phiếu có thể tiếp tục giảm.

Do đó, việc phân biệt giữa “rẻ” và “đáng mua” vẫn rất quan trọng.

Châu Âu có thể hưởng lợi khi tăng trưởng Mỹ chậm lại

Một yếu tố khác đang được các nhà quản lý quỹ quan tâm là chu kỳ tăng trưởng tương đối giữa Mỹ và châu Âu.

Theo Sophie Huynh, nhiều thông tin tích cực về tiêu dùng Mỹ đã được phản ánh vào giá tài sản.

Trong khi đó, nền kinh tế Mỹ có dấu hiệu giảm tốc, châu Âu mới bắt đầu bước vào giai đoạn phục hồi.

Nếu khoảng cách chu kỳ tiếp tục thu hẹp, dòng tiền có thể tìm kiếm những thị trường có định giá hấp dẫn hơn.

Điều này không có nghĩa châu Âu chắc chắn sẽ vượt Mỹ.

Tuy nhiên, khi định giá đã phản ánh nhiều kỳ vọng tích cực tại Mỹ, trong khi châu Âu vẫn bị chiết khấu, chỉ cần triển vọng kinh tế khu vực này cải thiện hơn dự kiến cũng có thể tạo ra sự thay đổi trong phân bổ tài sản.

Việc châu Âu tụt hậu về AI có thể trở thành lợi thế?

Đây là một trong những lập luận gây bất ngờ nhất của Goldman Sachs.

Thông thường, việc một khu vực tụt hậu trong công nghệ AI được xem là điểm yếu.

Nhưng từ góc nhìn phân bổ tài sản, điều đó có thể trở thành một dạng phòng ngừa rủi ro cho những nhà đầu tư lo ngại rằng cuộc đua AI đang tạo ra mức định giá quá cao hoặc những rủi ro khó lường.

Nếu thị trường AI toàn cầu xuất hiện cú điều chỉnh mạnh, các thị trường ít phụ thuộc vào AI hơn có thể chịu ảnh hưởng thấp hơn.

Châu Âu với cơ cấu ngành thiên về ngân hàng, dược phẩm, công nghiệp, năng lượng, quốc phòng và các dịch vụ truyền thống có thể mang đến mức độ đa dạng hóa cao hơn.

Nói cách khác, việc không đứng đầu cuộc đua AI không nhất thiết là một bất lợi tuyệt đối.

Nhà đầu tư nên nhìn nhận chứng khoán châu Âu như thế nào?

Bức tranh hiện tại cho thấy châu Âu không còn đơn giản là “thị trường bị bỏ quên”.

Stoxx 600 đã tăng khoảng 10% từ đầu năm, trong khi nhiều ngành có mức tăng trưởng đáng kể.

Nhưng điều đó không có nghĩa mọi cổ phiếu châu Âu đều hấp dẫn.

Ngành ô tô vẫn chịu áp lực lớn. Một số doanh nghiệp tăng trưởng thấp có thể tiếp tục gặp khó khăn. Và những vấn đề cấu trúc như năng suất, dân số và chi phí năng lượng vẫn chưa biến mất.

Điểm quan trọng là nhà đầu tư cần chuyển từ cách nhìn “châu Âu tốt hay xấu” sang câu hỏi “ngành nào, doanh nghiệp nào và mức định giá nào đang hấp dẫn?”

Đây có thể là sự thay đổi quan trọng nhất trong cách tiếp cận thị trường châu Âu.

“Kẻ vượt trội thầm lặng” đang dần được chú ý

Thị trường chứng khoán châu Âu đang đứng trước một thời điểm đáng chú ý.

Trong nhiều năm, nhà đầu tư thường dành phần lớn sự quan tâm cho Mỹ và các thị trường châu Á tăng trưởng nhanh. Nhưng diễn biến của Stoxx 600 trong năm 2026 đang cho thấy một câu chuyện khác.

Chỉ số này đã tăng 10%, tiếp tục thể hiện khả năng chống chịu trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều bất ổn.

Quan trọng hơn, những lập luận từ Goldman Sachs và BNP Paribas cho thấy một số quan niệm phổ biến về châu Âu có thể cần được xem xét lại.

Châu Âu không nhất thiết phải sở hữu những công ty AI lớn nhất để hưởng lợi từ AI. Không phải toàn bộ thị trường đều chịu tác động mạnh từ hàng hóa Trung Quốc. Và việc một số ngành như ô tô gặp khủng hoảng không đồng nghĩa toàn bộ thị trường chứng khoán châu Âu mất sức hấp dẫn.

Ngược lại, sự đa dạng về ngành nghề, mức định giá ở một số phân khúc và khả năng phục hồi của nền kinh tế có thể khiến châu Âu trở thành một lựa chọn đáng chú ý trong chiến lược phân bổ tài sản.

Nếu chu kỳ tăng trưởng của Mỹ chậm lại trong khi châu Âu bước vào giai đoạn phục hồi, khoảng cách hiệu suất giữa hai khu vực có thể tiếp tục thu hẹp.

Tất nhiên, đây không phải là câu chuyện chắc chắn và thị trường châu Âu vẫn đối mặt với nhiều rủi ro. Nhưng sau một thời gian dài bị xem là “thị trường không được yêu thích”, châu Âu đang cho thấy mình có thể là một trong những kẻ vượt trội thầm lặng đáng chú ý nhất trên bản đồ đầu tư toàn cầu năm 2026.