Kevin Warsh Khởi Động Cuộc Cải Tổ Lớn Nhất Trong Nhiều Thập Kỷ Tại FED: Kỷ Nguyên Mới Của Chính Sách Tiền Tệ Mỹ?

Chỉ ít tuần sau khi chính thức đảm nhiệm vai trò Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED), Kevin Warsh đã nhanh chóng công bố kế hoạch cải tổ được đánh giá là tham vọng nhất trong nhiều thập kỷ qua.

Không lựa chọn những thay đổi mang tính đột phá tức thời, Warsh đang theo đuổi một chiến lược được nhiều chuyên gia gọi là “cuộc cách mạng thầm lặng”, thông qua việc thành lập 5 nhóm đặc nhiệm chuyên trách nhằm rà soát gần như toàn bộ hệ thống hoạch định chính sách tiền tệ của FED.

Động thái này được xem là tín hiệu cho thấy ngân hàng trung ương quyền lực nhất thế giới đang chuẩn bị bước vào một giai đoạn chuyển đổi sâu sắc trong bối cảnh kinh tế toàn cầu ngày càng phức tạp, lạm phát vẫn là thách thức lớn và công nghệ trí tuệ nhân tạo đang thay đổi cách vận hành của các nền kinh tế.

5 nhóm đặc nhiệm và cuộc rà soát toàn diện chưa từng có

Sau cuộc họp chính sách đầu tiên trên cương vị Chủ tịch FED, Kevin Warsh đã công bố kế hoạch thành lập các nhóm công tác với nhiệm vụ đánh giá lại toàn bộ các yếu tố đang định hình chính sách tiền tệ hiện đại.

Theo ông Warsh, các nhóm này sẽ bắt đầu từ những nguyên tắc nền tảng nhất, đặt ra những câu hỏi khó, xem xét lại các thông lệ hiện hành, đánh giá những phương án thay thế và cuối cùng đề xuất các hướng đi mới cho các nhà hoạch định chính sách.

Các lĩnh vực được đưa vào diện xem xét bao gồm:

• Chiến lược truyền thông của FED.
• Các bộ dữ liệu kinh tế đang được sử dụng.
• Cách tiếp cận đối với lạm phát.
• Tác động của trí tuệ nhân tạo.
• Quy mô và cơ cấu bảng cân đối kế toán.
• Chiến lược thu hẹp tài sản của FED.
• Khung hoạch định chính sách tiền tệ trong tương lai.

Nhiều nhà quan sát cho rằng chưa có Chủ tịch FED nào trong lịch sử gần đây khởi động một chương trình đánh giá toàn diện với phạm vi rộng như vậy.

Từ “thay đổi chế độ” đến cách tiếp cận mềm mỏng hơn

Điều đáng chú ý là Kevin Warsh hiện đang thể hiện một phong cách lãnh đạo khác biệt so với giai đoạn tranh cử.

Trước đây, ông từng chỉ trích FED vì những sai lầm trong việc dự báo lạm phát và cho rằng tổ chức này cần một sự thay đổi mang tính hệ thống.

Tuy nhiên, trong những phát biểu gần đây, Warsh đã có cách tiếp cận ôn hòa hơn.

Ông cho biết bản thân “vô cùng ấn tượng” với đội ngũ hiện tại của FED và đánh giá cao những truyền thống tốt đẹp mà tổ chức này đã xây dựng trong nhiều thập kỷ.

Theo các chuyên gia, đây là cách thức khôn ngoan để tạo sự đồng thuận nội bộ trước khi triển khai các cải cách sâu rộng.

Ông Scott Clemons, chiến lược gia đầu tư tại Brown Brothers Harriman, nhận định:

“Chúng ta đang chứng kiến một sự thay đổi chế độ, nhưng được thực hiện một cách rất khéo léo.”

Cải tổ truyền thông – thay đổi đầu tiên được triển khai

Một trong những dấu ấn đầu tiên của Kevin Warsh là cải cách cách thức FED giao tiếp với thị trường.

Bản tuyên bố sau cuộc họp chính sách mới đây đã được rút gọn đáng kể so với các phiên bản trước.

Nhiều cụm từ quen thuộc tồn tại nhiều năm trong các thông cáo của FED đã bị loại bỏ nhằm giúp thông tin trở nên rõ ràng, trực tiếp và dễ hiểu hơn.

Đáng chú ý, FED quay trở lại cách trình bày cũ khi đưa quyết định lãi suất lên đầu thông cáo thay vì mở đầu bằng đánh giá kinh tế như giai đoạn hậu khủng hoảng tài chính năm 2008.

Theo nhiều cựu quan chức FED, việc loại bỏ các ngôn từ mang tính sáo mòn là bước đi cần thiết nhằm nâng cao hiệu quả truyền thông.

Liệu “biểu đồ chấm” nổi tiếng của FED có biến mất?

Một trong những nội dung đang thu hút sự quan tâm của giới đầu tư là khả năng FED xem xét loại bỏ “Dot Plot” (biểu đồ chấm).

Đây là công cụ thể hiện kỳ vọng lãi suất của từng thành viên Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) và đã trở thành tâm điểm chú ý của thị trường trong nhiều năm qua.

Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng công cụ này đôi khi gây hiểu nhầm và khiến nhà đầu tư quá tập trung vào các dự báo ngắn hạn.

Nếu Warsh quyết định thay đổi hoặc loại bỏ Dot Plot, đây sẽ là một trong những thay đổi lớn nhất trong cách FED giao tiếp với thị trường kể từ sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu.

Xem xét lại bảng cân đối kế toán 6,7 nghìn tỷ USD

Một trọng tâm khác trong chương trình cải tổ là bảng cân đối kế toán khổng lồ của FED.

Sau các chương trình nới lỏng định lượng kéo dài từ cuộc khủng hoảng năm 2008 đến đại dịch Covid-19, FED hiện vẫn nắm giữ lượng lớn trái phiếu Chính phủ và chứng khoán bảo đảm bằng thế chấp.

Tổng quy mô bảng cân đối hiện vào khoảng 6,7 nghìn tỷ USD.

Kevin Warsh từ lâu đã thể hiện quan điểm không ủng hộ việc FED duy trì quy mô tài sản quá lớn trong thời gian dài.

Các nhóm đặc nhiệm sẽ nghiên cứu lộ trình tối ưu để tiếp tục thu hẹp bảng cân đối mà không gây xáo trộn cho thị trường tài chính.

Đánh giá lại cách FED nhìn nhận lạm phát

Một trong những nguyên nhân thúc đẩy cải cách là những tranh cãi xoay quanh dự báo lạm phát của FED trong giai đoạn 2021-2022.

Khi đó, nhiều quan chức cho rằng lạm phát chỉ mang tính “tạm thời”, nhưng thực tế giá cả đã tăng mạnh và kéo dài hơn dự kiến.

Điều này khiến FED chịu nhiều chỉ trích và làm suy giảm phần nào uy tín của cơ quan hoạch định chính sách tiền tệ.

Theo đó, nhóm nghiên cứu mới sẽ đánh giá lại toàn bộ cách thức FED đo lường lạm phát, xây dựng dự báo và đưa ra phản ứng chính sách.

Trí tuệ nhân tạo sẽ thay đổi cách FED vận hành?

Một trong những nội dung hiện đại nhất trong chương trình cải cách là việc nghiên cứu tác động của trí tuệ nhân tạo (AI).

FED dự kiến đánh giá khả năng ứng dụng AI trong:

• Phân tích dữ liệu kinh tế.
• Dự báo tăng trưởng.
• Đánh giá thị trường lao động.
• Dự báo lạm phát.
• Hỗ trợ hoạch định chính sách.

Giới chuyên gia nhận định đây có thể là bước ngoặt giúp FED phản ứng nhanh hơn với các biến động kinh tế trong tương lai.

Thị trường tài chính phản ứng tích cực

Ông Rick Rieder, Giám đốc bộ phận trái phiếu của BlackRock, nhận định đây là sự khởi đầu của một kỷ nguyên mới đối với chính sách tiền tệ Mỹ.

Theo ông, việc xem xét toàn diện các công cụ, quy trình và mô hình hoạt động sẽ giúp củng cố niềm tin của thị trường đối với FED trong dài hạn.

Nhiều chuyên gia cũng cho rằng nếu thành công, chương trình cải cách của Kevin Warsh có thể trở thành một trong những di sản quan trọng nhất trong lịch sử hiện đại của ngân hàng trung ương Mỹ.

Những bước đi đầu tiên của Kevin Warsh cho thấy FED đang bước vào một giai đoạn chuyển đổi quan trọng. Từ cải cách truyền thông, đánh giá lại lạm phát, ứng dụng trí tuệ nhân tạo cho đến thu hẹp bảng cân đối kế toán khổng lồ, mọi lĩnh vực cốt lõi của ngân hàng trung ương Mỹ đều được đưa vào diện xem xét.

Dù kết quả cuối cùng vẫn cần thời gian để kiểm chứng, nhưng giới tài chính toàn cầu đang đồng thuận rằng một chương mới của chính sách tiền tệ Mỹ đã chính thức bắt đầu. Nếu thành công, cuộc cải tổ này có thể định hình cách FED vận hành trong nhiều thập kỷ tới.