Ngành công nghiệp ô tô Mỹ kêu gọi ông Trump cấm các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc vào thị trường Mỹ

Ngành công nghiệp ô tô Mỹ đang phát đi một thông điệp thống nhất hơn tới Tổng thống Donald Trump: duy trì các chính sách hạn chế hoạt động của các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc tại Mỹ, bao gồm việc bán, nhập khẩu và sản xuất xe trong nước.

Trong một bức thư gửi ông Trump ngày 17/9, lãnh đạo sáu hiệp hội thương mại lớn đại diện cho các nhà sản xuất ô tô, nhà cung cấp linh kiện và hệ thống đại lý đã đề nghị chính quyền tiếp tục giữ những rào cản hiện nay đối với các hãng xe Trung Quốc. Liên minh này đại diện cho các nhà sản xuất lớn đang hoạt động tại Mỹ, trong đó có Tesla, cùng khoảng 17.000 đại lý nhượng quyền trên toàn quốc.

Động thái trên diễn ra ngay trước cuộc gặp dự kiến giữa Tổng thống Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Washington. Đây cũng là thời điểm đặc biệt đáng chú ý khi ông Trump gần đây công khai cho biết ông không phản đối khả năng các doanh nghiệp Trung Quốc xây dựng nhà máy sản xuất ô tô tại Mỹ.

Trump từng để ngỏ khả năng cho xe Trung Quốc sản xuất tại Mỹ

Trong cuộc phỏng vấn với Fox News ngày 11/9, ông Trump cho biết nếu Trung Quốc muốn xây dựng nhà máy sản xuất ô tô tại Mỹ, ông sẽ không phản đối. Ông đồng thời nhấn mạnh yếu tố việc làm tại Mỹ khi so sánh với các nhà sản xuất ô tô nước ngoài đã đầu tư nhà máy tại nước này.

Phát biểu này tạo ra sự khác biệt đáng chú ý so với lập trường mà nhiều nhóm trong ngành ô tô Mỹ đang thúc đẩy.

Các hiệp hội cho rằng việc một hãng xe Trung Quốc chỉ xây nhà máy tại Mỹ không đồng nghĩa với việc những lo ngại về cạnh tranh, chuỗi cung ứng, công nghệ và dữ liệu sẽ biến mất.

Trong bức thư, các nhóm ngành lập luận rằng việc mở rộng cửa cho các nhà sản xuất Trung Quốc có thể làm suy yếu nền tảng sản xuất ô tô của Mỹ và ảnh hưởng đến những chính sách nhằm hạn chế sự phụ thuộc vào Trung Quốc trong các ngành công nghiệp quan trọng. Đây là lập luận của các hiệp hội trong thư, không phải kết luận độc lập về tác động cuối cùng của chính sách.

Vì sao ngành ô tô Mỹ lo ngại sự cạnh tranh từ Trung Quốc?

Một trong những nguyên nhân nằm ở tốc độ mở rộng của ngành ô tô Trung Quốc trên thị trường quốc tế.

Các nhà sản xuất Trung Quốc, đặc biệt trong lĩnh vực xe điện, đã mở rộng hoạt động sang nhiều thị trường ngoài Trung Quốc. Alliance for Automotive Innovation trước đó cũng đã kêu gọi Quốc hội Mỹ ban hành lệnh cấm lâu dài đối với việc bán, nhập khẩu và sản xuất các phương tiện kết nối của Trung Quốc cùng phần cứng, phần mềm có liên quan.

Các hiệp hội ô tô Mỹ cho rằng lợi thế về quy mô sản xuất, chuỗi cung ứng pin, công nghệ và sự hỗ trợ của chính phủ Trung Quốc có thể tạo ra sức ép cạnh tranh lớn nếu các hãng xe Trung Quốc được tiếp cận trực tiếp thị trường Mỹ.

Tuy nhiên, vấn đề không chỉ nằm ở giá bán.

Ô tô kết nối và bài toán dữ liệu

Xe hiện đại ngày càng giống một thiết bị công nghệ di động. Xe điện và xe thông minh có thể tích hợp camera, cảm biến, hệ thống định vị, kết nối internet, phần mềm điều khiển và nhiều tính năng thu thập dữ liệu.

Chính vì vậy, các tranh luận về xe Trung Quốc tại Mỹ không chỉ xoay quanh thương mại mà còn liên quan đến an ninh dữ liệu và công nghệ.

Alliance for Automotive Innovation trong tháng 9 đã đề nghị Quốc hội Mỹ ban hành lệnh cấm lâu dài đối với xe kết nối của Trung Quốc cũng như một số phần cứng và phần mềm liên quan, với lập luận rằng những công nghệ này có thể tạo ra rủi ro về dữ liệu và an ninh quốc gia. Đây là quan điểm của tổ chức đại diện ngành, trong bối cảnh Quốc hội và chính quyền Mỹ vẫn đang tranh luận về cách quản lý lĩnh vực này.

Mỹ đã có những rào cản nào với xe Trung Quốc?

Các hạn chế đối với phương tiện và công nghệ Trung Quốc tại Mỹ đã được hình thành qua nhiều lớp chính sách.

Trước đó, chính quyền Mỹ đã đưa ra các quy định liên quan đến công nghệ xe kết nối có nguồn gốc từ Trung Quốc, trong khi thuế quan cũng khiến xe điện sản xuất tại Trung Quốc khó cạnh tranh trực tiếp trên thị trường Mỹ. Các nhóm trong ngành hiện muốn những rào cản này tiếp tục được duy trì hoặc được luật hóa lâu dài.

Đáng chú ý, đây không phải lần đầu ngành ô tô Mỹ đề nghị chính quyền Trump hạn chế xe Trung Quốc. Một bức thư hồi tháng 3/2026 cũng đã đề nghị ngăn các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc bán xe và xây dựng nhà máy tại Mỹ.

Điểm khác biệt của động thái lần này là sáu hiệp hội cùng tham gia, tạo nên một mặt trận ngành rộng hơn, bao gồm nhà sản xuất, nhà cung cấp và đại lý.

Cuộc cạnh tranh Mỹ – Trung có thể ảnh hưởng thế nào đến ngành ô tô?

Nếu chính sách hạn chế được duy trì, thị trường Mỹ có thể tiếp tục là một trong những thị trường lớn mà các hãng xe Trung Quốc khó tiếp cận trực tiếp.

Ngược lại, nếu các hãng Trung Quốc được phép đầu tư sản xuất tại Mỹ, câu chuyện sẽ trở nên phức tạp hơn. Khi đó, vấn đề không còn đơn giản là xe nhập khẩu từ Trung Quốc mà sẽ chuyển sang câu hỏi về quyền sở hữu nhà máy, chuỗi cung ứng, công nghệ sử dụng, nguồn linh kiện, dữ liệu xe và mức độ đóng góp vào việc làm tại Mỹ.

Đây cũng là lý do phát biểu của ông Trump về khả năng cho phép các công ty Trung Quốc xây dựng nhà máy tại Mỹ nhanh chóng thu hút sự chú ý của ngành ô tô.

Một nhà máy đặt tại Mỹ có thể tạo việc làm và đầu tư trực tiếp, nhưng đồng thời vẫn đặt ra câu hỏi về mức độ phụ thuộc vào công nghệ, linh kiện và chuỗi cung ứng có nguồn gốc từ Trung Quốc.

Tác động tới người tiêu dùng Mỹ cũng là một câu hỏi lớn

Một yếu tố khác cần được theo dõi là tác động đến người mua xe.

Sự xuất hiện của các đối thủ mới thường có thể tạo thêm lựa chọn về sản phẩm và giá bán. Trong khi đó, các nhà sản xuất hiện hữu có thể phải tăng tốc đổi mới để duy trì sức cạnh tranh.

Nhưng đối với ngành ô tô, cạnh tranh không chỉ là câu chuyện về giá. Đây còn là cuộc đua về pin, phần mềm, khả năng tự lái, chip, hệ thống kết nối và chuỗi cung ứng.

Một số lãnh đạo ngành ô tô Mỹ gần đây cũng cảnh báo rằng các nhà sản xuất Trung Quốc đang tiến nhanh về công nghệ và khả năng cạnh tranh quốc tế. CEO Hyundai Motor Jose Munoz cho rằng nếu thiếu các rào cản phù hợp, xe Trung Quốc có thể tạo ra sức ép đáng kể tại Mỹ, trong khi hiện tại mức thuế cao đang hạn chế khả năng thâm nhập của chúng.

Cuộc gặp Trump – Tập Cận Bình khiến vấn đề được chú ý hơn

Thời điểm gửi thư không phải ngẫu nhiên.

Các hiệp hội ô tô Mỹ đưa ra kiến nghị ngay trước cuộc gặp dự kiến giữa Tổng thống Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình. Reuters cũng đưa tin một số lãnh đạo doanh nghiệp Trung Quốc, trong đó có đại diện BYD và CATL, có thể tham gia phái đoàn trong chuyến thăm Washington, dù danh sách cuối cùng vẫn đang được hoàn thiện.

Điều này khiến chính sách ô tô trở thành một phần đáng chú ý trong bức tranh thương mại và công nghiệp rộng lớn hơn giữa hai nền kinh tế.

Trong những tháng tới, thị trường sẽ cần theo dõi ba vấn đề chính: Mỹ có tiếp tục duy trì các hạn chế hiện tại hay không, Washington có xây dựng thêm quy định đối với xe và công nghệ Trung Quốc hay không, và liệu các hãng xe Trung Quốc có được phép đầu tư sản xuất trực tiếp tại Mỹ hay không.

Việc sáu hiệp hội thương mại lớn cùng kêu gọi Tổng thống Donald Trump tiếp tục hạn chế các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc cho thấy vấn đề đang trở thành một chủ đề quan trọng đối với ngành công nghiệp ô tô Mỹ.

Trong khi các nhóm trong ngành nhấn mạnh nguy cơ đối với năng lực sản xuất, cạnh tranh và an ninh công nghệ, ông Trump lại để ngỏ khả năng cho phép các công ty Trung Quốc xây dựng nhà máy tại Mỹ nếu đáp ứng các điều kiện phù hợp.

Sự khác biệt này có thể trở thành một trong những vấn đề đáng chú ý trong quan hệ thương mại Mỹ – Trung thời gian tới. Đặc biệt, khi ô tô ngày càng trở thành sản phẩm kết hợp giữa cơ khí, pin, phần mềm, dữ liệu và trí tuệ nhân tạo, câu chuyện về một chiếc xe không còn chỉ là câu chuyện về một chiếc xe.

Câu hỏi về ngành ô tô Mỹ muốn hạn chế xe Trung Quốc

Vì sao ngành ô tô Mỹ muốn hạn chế xe Trung Quốc?

Các hiệp hội trong ngành viện dẫn nhiều lý do, bao gồm cạnh tranh, năng lực sản xuất trong nước, chuỗi cung ứng, công nghệ và những vấn đề liên quan đến dữ liệu, an ninh quốc gia. Đây là những lập luận được các tổ chức đại diện ngành đưa ra trong các thư gửi chính quyền và Quốc hội Mỹ.

Donald Trump có phản đối việc hãng xe Trung Quốc xây nhà máy tại Mỹ không?

Trong cuộc phỏng vấn ngày 11/9/2026, ông Trump nói ông sẽ không phản đối nếu Trung Quốc muốn xây nhà máy sản xuất ô tô tại Mỹ. Phát biểu này được đưa ra trong bối cảnh chính sách hạn chế xe Trung Quốc vẫn đang được tranh luận.

Mỹ hiện có bán nhiều xe Trung Quốc không?

Thị trường xe Trung Quốc tại Mỹ vẫn bị hạn chế đáng kể bởi các chính sách thương mại và quy định liên quan đến xe kết nối. Các hiệp hội ô tô Mỹ đang thúc đẩy việc duy trì hoặc luật hóa lâu dài một số hạn chế hiện nay.

Nếu hãng xe Trung Quốc xây nhà máy tại Mỹ thì điều gì có thể thay đổi?

Khi sản xuất được thực hiện tại Mỹ, câu chuyện sẽ chuyển từ vấn đề xe nhập khẩu sang các vấn đề rộng hơn như đầu tư, việc làm, chuỗi cung ứng, công nghệ, quyền sở hữu và dữ liệu. Chính sách cụ thể sẽ quyết định mức độ tiếp cận thị trường của từng doanh nghiệp.