Nhà đầu tư hoảng loạn trước làn sóng chi tiêu AI của Big Tech: Thị trường đang phản ứng quá mức hay bỏ lỡ cơ hội?

Mùa công bố báo cáo tài chính quý II đang tạo ra một nghịch lý trên Phố Wall. Trong khi các tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới liên tục khẳng định trí tuệ nhân tạo (AI) đang mang lại hiệu quả kinh doanh rõ rệt và quyết định tăng mạnh chi tiêu vốn (Capital Expenditure – CapEx), thị trường chứng khoán lại phản ứng theo chiều hướng ngược lại.

Không ít cổ phiếu công nghệ vốn hóa lớn đã mất hàng trăm tỷ USD giá trị chỉ sau khi công bố kế hoạch đầu tư AI quy mô lớn. Điều này khiến nhiều chuyên gia đặt câu hỏi: Phải chăng thị trường đang đánh giá quá tiêu cực về các khoản đầu tư vào AI, hay đây chỉ là phản ứng ngắn hạn trước áp lực chi phí?

Thị trường luôn phản ánh kỳ vọng, nhưng không phải lúc nào cũng đúng

Một trong những nguyên tắc lâu đời của thị trường tài chính là giá cổ phiếu phản ánh kỳ vọng của nhà đầu tư.

Mỗi phiên giao dịch đều kể một “câu chuyện” về cách thị trường nhìn nhận tương lai của doanh nghiệp. Tuy nhiên, câu chuyện đó không phải lúc nào cũng phản ánh đầy đủ giá trị thực.

Trong mùa báo cáo tài chính lần này, nhiều cổ phiếu công nghệ giảm mạnh dù doanh nghiệp vẫn ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực và tiếp tục mở rộng đầu tư vào AI.

Điều này làm dấy lên quan điểm rằng thị trường có thể đang quá tập trung vào chi phí ngắn hạn mà bỏ qua tiềm năng tăng trưởng dài hạn.

AI đang bước vào giai đoạn thương mại hóa mạnh mẽ

Trái với lo ngại của nhiều nhà đầu tư, các lãnh đạo doanh nghiệp công nghệ cho biết họ không hề chứng kiến dấu hiệu chững lại của AI.

Ngược lại, AI đang được triển khai ngày càng sâu rộng trong hoạt động sản xuất, nghiên cứu, phát triển sản phẩm và dịch vụ khách hàng.

Theo nhiều doanh nghiệp, AI không còn là một xu hướng mang tính thử nghiệm mà đã bước sang giai đoạn tạo ra giá trị thương mại rõ ràng.

Việc các tập đoàn tiếp tục tăng đầu tư được xem là sự chuẩn bị cho một chu kỳ tăng trưởng mới của ngành công nghệ.

CEO AMD: AI đồng nghĩa với trí thông minh

Bà Lisa Su, Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc điều hành AMD, tiếp tục thể hiện niềm tin mạnh mẽ vào tương lai của AI.

Theo bà, nếu điện toán AI đại diện cho trí thông minh thì sẽ không có lý do gì để doanh nghiệp từ chối sở hữu nhiều năng lực tính toán hơn.

Điều quan trọng không phải là doanh nghiệp có đầu tư vào AI hay không, mà là khoản đầu tư đó tạo ra lợi nhuận như thế nào.

Lisa Su cho biết AMD đang mở rộng việc ứng dụng AI trong toàn bộ hoạt động nội bộ.

Kết quả bước đầu đã mang lại nhiều lợi ích như:

• Tăng năng suất làm việc.
• Phát triển sản phẩm nhanh hơn.
• Rút ngắn thời gian đưa sản phẩm ra thị trường.
• Nâng cao chất lượng thiết kế và nghiên cứu.

Theo bà, những hiệu quả này sẽ tiếp tục được phản ánh rõ hơn trong kết quả kinh doanh dài hạn.

Mastercard cũng đẩy mạnh AI để chống gian lận

Không chỉ các công ty bán dẫn, lĩnh vực thanh toán cũng đang hưởng lợi từ AI.

CEO Mastercard Michael Miebach cho biết doanh nghiệp đang ứng dụng trí tuệ nhân tạo để tăng cường khả năng phát hiện gian lận trong thanh toán.

Bên cạnh đó, Mastercard còn phát triển mô hình thương mại dựa trên các tác nhân AI (Agentic Commerce), mở ra cách thức giao dịch mới trong tương lai.

Điều này cho thấy AI đang dần trở thành hạ tầng cốt lõi của nhiều ngành nghề thay vì chỉ giới hạn trong lĩnh vực công nghệ.

IBM: Lợi nhuận ngắn hạn giảm vì đầu tư cho tương lai

IBM là một ví dụ khác cho thấy AI đang trở thành ưu tiên hàng đầu.

Mặc dù công ty đưa ra cảnh báo lợi nhuận khiến cổ phiếu chịu áp lực giảm mạnh, ban lãnh đạo khẳng định nguyên nhân chủ yếu đến từ việc phân bổ thêm nguồn lực cho AI.

Theo Giám đốc Tài chính Jim Kavanaugh, các doanh nghiệp đang xây dựng hạ tầng công nghệ để chuẩn bị cho giai đoạn AI được thương mại hóa trên quy mô lớn.

Những khoản đầu tư hiện nay không đơn thuần là chi phí, mà là nền móng cho các mô hình kinh doanh trong nhiều năm tới.

Alphabet gây bất ngờ khi nâng mạnh chi tiêu vốn

Alphabet là một trong những doanh nghiệp khiến thị trường phản ứng mạnh nhất.

Trong quý II, chi tiêu vốn của tập đoàn đạt 44,9 tỷ USD, cao hơn nhẹ so với kỳ vọng của Phố Wall.

Đáng chú ý hơn, công ty nâng kế hoạch chi tiêu vốn cả năm từ khoảng 180-190 tỷ USD lên 195-205 tỷ USD, đồng thời cho biết mức đầu tư sẽ còn tăng đáng kể trong năm 2027.

Mặc dù báo cáo tài chính cho thấy hoạt động kinh doanh AI tiếp tục cải thiện và doanh thu từ các dịch vụ AI ngày càng rõ nét, cổ phiếu Alphabet vẫn giảm 7,13% chỉ trong một phiên giao dịch.

Đợt bán tháo này khiến vốn hóa thị trường của Alphabet bốc hơi khoảng 293 tỷ USD.

Tesla tăng gấp ba lần đầu tư cho AI, robot và Robotaxi

Tesla cũng chứng kiến phản ứng tương tự.

Hãng xe điện của Elon Musk cho biết sẽ dành khoảng 25 tỷ USD cho chi tiêu vốn trong năm 2026, cao gấp khoảng ba lần mức đầu tư trước đây.

Nguồn vốn này sẽ được sử dụng để mở rộng các dự án liên quan đến:

• Robot hình người Optimus.
• Hệ thống Robotaxi tự lái.
• Trí tuệ nhân tạo.
• Hạ tầng tính toán phục vụ huấn luyện AI.

Ngay sau thông tin này, cổ phiếu Tesla giảm tới 14,5%, phản ánh tâm lý lo ngại của nhà đầu tư trước áp lực chi phí trong ngắn hạn.

Liệu thị trường có đang phản ứng quá mức?

Đây chính là câu hỏi lớn được nhiều chuyên gia đặt ra.

Các CEO của Alphabet, Tesla, AMD hay IBM đều là những người chịu trách nhiệm phân bổ hàng chục đến hàng trăm tỷ USD vốn đầu tư.

Những quyết định này không được đưa ra chỉ dựa trên kỳ vọng ngắn hạn, mà dựa trên các tính toán về nhu cầu thị trường, năng lực công nghệ và khả năng tạo lợi nhuận trong nhiều năm tới.

Đáng chú ý, nhiều khoản đầu tư AI được thực hiện cách đây khoảng 18 tháng hiện đã bắt đầu tạo ra doanh thu và cải thiện hiệu quả hoạt động.

Điều này cho thấy khoảng thời gian từ đầu tư đến thương mại hóa AI đang rút ngắn nhanh hơn so với dự báo của nhiều nhà đầu tư.

AI có còn là động lực tăng trưởng của Big Tech?

Nhìn tổng thể, hầu hết các tập đoàn công nghệ lớn đều thống nhất một quan điểm: AI sẽ tiếp tục là động lực tăng trưởng quan trọng nhất trong nhiều năm tới.

Từ bán dẫn, điện toán đám mây, thương mại điện tử, thanh toán số cho đến xe tự lái và robot hình người, AI đang dần trở thành nền tảng của các mô hình kinh doanh mới.

Việc chi tiêu vốn tăng mạnh có thể tạo áp lực lên lợi nhuận ngắn hạn, nhưng đồng thời cũng mở ra cơ hội tạo ra doanh thu lớn hơn trong tương lai.

Đối với nhà đầu tư dài hạn, câu hỏi quan trọng không chỉ là doanh nghiệp chi bao nhiêu tiền cho AI, mà là AI sẽ tạo ra giá trị kinh tế lớn đến mức nào trong 5-10 năm tới.

Nếu quá trình thương mại hóa tiếp tục diễn ra đúng như kỳ vọng của các doanh nghiệp, những khoản đầu tư hàng trăm tỷ USD hiện nay có thể trở thành nền tảng cho chu kỳ tăng trưởng mới của ngành công nghệ toàn cầu.