AI đang thay đổi cách bác sĩ Trung Quốc làm việc
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang dần trở thành một phần trong hoạt động khám chữa bệnh tại Trung Quốc. Từ việc tra cứu tài liệu y khoa, viết hồ sơ bệnh án đến hỗ trợ nghiên cứu và phân tích phương án điều trị, các công cụ AI đang mở rộng vai trò trong công việc thường ngày của bác sĩ.
Theo một bài viết đăng trên Economic Observer, ngày 17/10/2026, ông Duan Tao, Giám đốc Khoa Sản phụ khoa kiêm Giám đốc Trung tâm Đổi mới Trí tuệ Nhân tạo Y tế tại Bệnh viện Đông Phương Thượng Hải, đã giới thiệu thư mục AI trên điện thoại cá nhân với 11 ứng dụng khác nhau, trong đó có DeepSeek, Doubao, Ant Doctor và Hydrogen Ion.
Trường hợp của Duan Tao phản ánh sự thay đổi đáng chú ý trong ngành y tế Trung Quốc. AI không còn chỉ là công cụ thử nghiệm dành cho những người am hiểu công nghệ mà đang được nhiều bác sĩ sử dụng để hỗ trợ công việc chuyên môn.
Sự thay đổi cũng thể hiện qua thái độ của đội ngũ y tế. Khi Duan Tao thuyết trình tại các sự kiện dành cho bác sĩ trên cả nước, ông thường hỏi hai câu: Họ có sử dụng AI hay không và liệu họ có cảm thấy bị AI đe dọa hay không. Nếu như năm 2025, phần lớn câu trả lời là không, thì đến năm 2026, tình hình đã đảo chiều.
Một trong những nguyên nhân là bệnh nhân ngày càng chủ động sử dụng AI trước khi đến khám. Họ mang theo những câu trả lời, thông tin sức khỏe và nhận định ban đầu do các ứng dụng cung cấp, sau đó đối chiếu với ý kiến của bác sĩ.
Điều này tạo ra một áp lực mới đối với nhân viên y tế. Khi chẩn đoán hoặc giải thích của bác sĩ khác với kết quả AI đưa ra, bệnh nhân có thể lập tức đặt câu hỏi về độ chính xác của hai nguồn thông tin. Đáng chú ý, trong một số trường hợp, câu trả lời từ AI thực sự có cơ sở tốt hơn, khiến bác sĩ phải xem xét lại cách tiếp cận của mình.
Theo Duan Tao, trong bối cảnh bệnh nhân đã quen với những ứng dụng như Doubao hay các nền tảng y tế trực tuyến, việc bác sĩ không biết sử dụng AI có thể khiến họ gặp bất lợi trong quá trình giao tiếp và tạo dựng niềm tin với người bệnh.
Alibaba Health, Ant Group và JD Health bước vào cuộc đua AI y tế
Nhận thấy nhu cầu đang tăng lên, các doanh nghiệp Internet lớn của Trung Quốc bắt đầu phát triển những nền tảng AI chuyên biệt dành cho bác sĩ.
Trong năm 2026, Alibaba Health, Ant Group và JD Health lần lượt giới thiệu các sản phẩm hướng đến việc tích hợp AI sâu hơn vào quy trình làm việc của đội ngũ y tế.
- Alibaba Health ra mắt Hydrogen Ion vào tháng 5/2026, tập trung chuyển đổi bằng chứng y khoa và tài liệu nghiên cứu thành công cụ hỗ trợ bác sĩ ra quyết định lâm sàng.
- Ant Group đổi tên Good Doctor thành Ant Afu Doctor Edition vào tháng 8/2026, bổ sung trợ lý AI và hình đại diện bác sĩ.
- JD Health giới thiệu MedWork vào tháng 9/2026, hướng đến một nền tảng có thể thực hiện nhiều công việc phức tạp, từ nghiên cứu, viết hồ sơ bệnh án đến hỗ trợ tư vấn đa chuyên khoa.
Điểm chung của ba sản phẩm là không chỉ hướng đến người tiêu dùng phổ thông mà còn tìm cách trở thành công cụ làm việc hằng ngày của bác sĩ.
Đây là một thị trường có yêu cầu cao hơn đáng kể so với các ứng dụng hỏi đáp sức khỏe thông thường. AI dành cho bác sĩ phải xử lý các tình huống chuyên môn phức tạp, cung cấp thông tin có căn cứ và hạn chế tối đa những sai lệch có thể ảnh hưởng đến quyết định điều trị.
Duan Tao chia quá trình hợp tác giữa con người và AI thành ba giai đoạn: AI như một công cụ, AI như một cộng sự và cuối cùng là một thành viên đáng tin cậy trong nhóm chuyên môn.
Theo ông, ngành y tế hiện đang chuyển từ giai đoạn đầu tiên sang giai đoạn thứ hai. Do đó, doanh nghiệp nào giúp bác sĩ tin tưởng giao phó nhiều nhiệm vụ hơn cho AI sẽ có cơ hội tạo dựng vị thế trên thị trường.
Ant Group đưa hình đại diện AI của bác sĩ vào thực tế
Một trong những hướng phát triển đáng chú ý của Ant Group là tạo ra hình đại diện AI dựa trên kiến thức, kinh nghiệm và phong cách giao tiếp của các bác sĩ có chuyên môn.
Duan Tao là một trong những bác sĩ đầu tiên tham gia dự án này. Từ đầu năm 2025, ông đã phối hợp với Ant Group để xây dựng hình đại diện AI của mình.
Quá trình huấn luyện sử dụng nhiều nguồn tài liệu, bao gồm sách giáo khoa sản khoa, hướng dẫn lâm sàng, nghiên cứu khoa học, bài viết phổ biến kiến thức và video ngắn mà ông thực hiện trong khoảng mười năm.
Mục tiêu không chỉ là giúp AI ghi nhớ kiến thức chuyên môn mà còn khiến hệ thống có thể giao tiếp gần gũi, dễ hiểu hơn với bệnh nhân.
Tuy nhiên, quá trình phát triển cho thấy việc chuyển kiến thức y khoa thành một công cụ tư vấn trực tuyến hiệu quả không hề đơn giản.
Ban đầu, khi một phụ nữ mang thai hỏi về tình trạng đau đầu, hình đại diện AI liên tục đặt thêm câu hỏi về tuổi tác, tuổi thai và tiền sử bệnh. Hệ thống có thể trải qua năm hoặc sáu lượt trao đổi mà vẫn chưa đưa ra hướng dẫn ban đầu.
Cách tiếp cận này có thể phù hợp trong một buổi khám trực tiếp, nhưng lại khiến người dùng trực tuyến thiếu kiên nhẫn. Sau khi điều chỉnh, Duan Tao yêu cầu hệ thống đưa ra gợi ý sơ bộ trong vòng ba lượt đối thoại, rồi mới tiếp tục thu thập thông tin bổ sung.
Ví dụ này cho thấy AI y tế phải giải quyết đồng thời hai yêu cầu: bảo đảm an toàn chuyên môn và mang lại trải nghiệm thuận tiện cho người sử dụng.
Một bác sĩ khác là Xu Hongjun, Phó trưởng khoa Da liễu tại Bệnh viện Hữu nghị Bắc Kinh, cũng tham gia xây dựng hình đại diện AI. Bệnh nhân có thể cung cấp thông tin về tiền sử bệnh và thuốc đang sử dụng. AI sau đó sắp xếp dữ liệu thành hồ sơ bệnh án có cấu trúc để bác sĩ xem xét.
Những công việc thu thập và tổ chức thông tin vốn cần nhiều thời gian có thể được xử lý sơ bộ trước khi bác sĩ trực tiếp đánh giá.
Theo Huo Jian, phụ trách quản lý sức khỏe và dịch vụ y tế dựa trên AI của Ant Health, hiện đã có hơn 2.000 bác sĩ tạo hình đại diện AI trên nền tảng này, trong đó có tám viện sĩ.
Ant Group cũng đang mở rộng các ứng dụng AI sang hoạt động theo dõi bệnh nhân mắc bệnh mạn tính, chăm sóc người cao tuổi và hỗ trợ bác sĩ gia đình. Hệ thống có thể theo dõi các thông tin bất thường và gửi cảnh báo để bác sĩ kịp thời kiểm tra.
Tại Trung Quốc, một bác sĩ gia đình có thể phải phụ trách khoảng 2.000–3.000 cư dân. AI được kỳ vọng hỗ trợ những công việc như giáo dục sức khỏe, hướng dẫn sử dụng thuốc và quản lý hợp đồng chăm sóc sức khỏe, qua đó giảm bớt khối lượng công việc.
Theo thông tin được công bố trong bài viết, các tính năng hỗ trợ bác sĩ gia đình của Ant Group đã được triển khai tại hơn 40 thành phố, với phạm vi bao phủ hàng chục nghìn bác sĩ gia đình.
Ở khu vực nông thôn, doanh nghiệp còn tổ chức các chương trình đào tạo kỹ năng AI cho bác sĩ thôn tại một số địa phương như Puan thuộc Quý Châu và Meixian thuộc Quảng Đông. AI có thể hỗ trợ đánh giá sơ bộ những báo cáo y tế phức tạp, nhưng việc thăm khám và quyết định điều trị vẫn cần chuyên môn của nhân viên y tế.
Hydrogen Ion: Chuyển từ tra cứu tài liệu sang hỗ trợ quyết định lâm sàng
Nếu Ant Group chú trọng hình đại diện bác sĩ và mở rộng khả năng phục vụ bệnh nhân, Hydrogen Ion của Alibaba Health lại tập trung vào một vấn đề cốt lõi khác: giúp bác sĩ tìm kiếm, phân tích và vận dụng bằng chứng y khoa.
Shao Ming, Giám đốc Bệnh viện Phục hồi chức năng Hạ Môn Hongai, biết đến Hydrogen Ion vào tháng 5/2026 khi tìm kiếm tài liệu trên Internet.
Ông nhận thấy công cụ có thể truy xuất nhiều tài liệu gốc, phân tích nội dung, trích xuất những điểm chính, hệ thống hóa bối cảnh nghiên cứu và hỗ trợ dịch thuật giữa tiếng Trung với tiếng Anh.
Tuy nhiên, Shao Ming ban đầu không hoàn toàn tin tưởng AI. Trước đó, ông từng sử dụng Doubao để tra cứu thông tin y khoa và phát hiện một số tài liệu tham khảo do hệ thống đưa ra không khớp với lập luận trong câu trả lời.
Trong lĩnh vực y tế, sai sót như vậy có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng. Vì thế, ông phải kiểm tra nhiều lần các tài liệu được trích dẫn trước khi dần chấp nhận sử dụng AI thường xuyên.
Trường hợp này cho thấy khả năng tạo ra câu trả lời trôi chảy không đồng nghĩa với độ tin cậy về mặt khoa học. Đối với bác sĩ, nguồn tham khảo phải tồn tại thực sự, nội dung trích dẫn phải chính xác và kết luận phải phù hợp với bằng chứng.
Theo Yin Jie, phụ trách hệ sinh thái ngành công nghiệp Hydrogen Ion và chiến lược kinh doanh tại Alibaba Health, đội ngũ phát triển đã phỏng vấn nhiều nhóm chuyên môn trước khi xây dựng sản phẩm, từ bác sĩ đa khoa đến chuyên gia tại các bệnh viện hàng đầu, nhà khoa học lâm sàng và nhà quản lý bệnh viện.
Họ nhận thấy nhu cầu của bác sĩ rất đa dạng, từ tạo bài thuyết trình, tra cứu hướng dẫn sử dụng thuốc đến tìm hiểu quy định chuyên ngành. Tuy nhiên, Alibaba Health không muốn chỉ tập hợp những chức năng rời rạc. Mục tiêu chính là cung cấp thông tin đáng tin cậy hơn để hỗ trợ quyết định trong chẩn đoán, điều trị và nghiên cứu.
Hydrogen Ion xác định ba trụ cột phát triển gồm bằng chứng y khoa, y học thực chứng và năng lực của AI.
Tháng 5/2026, nền tảng công bố hợp tác với BMJ, sau đó mở rộng hợp tác với các ấn phẩm y khoa như NEJM và JAMA. Theo Yin Jie, khả năng khai thác toàn văn các bài báo khoa học, thay vì chỉ dựa vào phần tóm tắt, là một điểm khác biệt quan trọng.
Nhờ đó, công cụ có thể xem xét những chi tiết cụ thể trong nghiên cứu, bao gồm dữ liệu của các nhóm bệnh nhân phụ và những kết quả có ý nghĩa thống kê.
Theo bài viết, tại một số bệnh viện hàng đầu, tỷ lệ bác sĩ sử dụng Hydrogen Ion đã vượt 15%. Một nhóm người dùng có tần suất sử dụng cao còn đặt hơn 100 câu hỏi mỗi tháng.
Đáng chú ý, nội dung câu hỏi cũng đang thay đổi. Nếu ban đầu bác sĩ chủ yếu yêu cầu tìm kiếm thông tin, thì về sau họ bắt đầu hỏi AI về phương án điều trị và những khuyến nghị mới nhất đối với các nhóm bệnh nhân cụ thể.
Một số bác sĩ thậm chí tải lên hồ sơ y tế đã ẩn danh, với độ dài khoảng 4.000–5.000 từ mỗi lần, để hệ thống phân tích.
Sự chuyển dịch này cho thấy AI đang tiến gần hơn đến quy trình hỗ trợ quyết định lâm sàng. Dù vậy, khả năng phân tích tài liệu vẫn cần được phân biệt với việc tự đưa ra quyết định điều trị thay cho bác sĩ.
JD Health muốn AI hoàn thành cả quy trình công việc
Trong khi Hydrogen Ion tập trung vào bằng chứng y khoa và Ant Group phát triển trợ lý bác sĩ, JD Health định hướng MedWork theo hướng thực thi nhiệm vụ.
Theo Hu Haoyuan, phụ trách thuật toán thông minh tại JD Health, một số công cụ AI chỉ cung cấp nguyên liệu hoặc hỗ trợ từng công đoạn. MedWork hướng đến việc kết nối nhiều bước để hoàn thành một quy trình công việc tương đối đầy đủ.
Ví dụ, khi viết một bài nghiên cứu, bác sĩ có thể cần xác định chủ đề, xây dựng câu hỏi nghiên cứu, thiết kế thí nghiệm, thu thập dữ liệu, phân tích thống kê, xây dựng mô hình và tạo biểu đồ trước khi viết bản thảo.
Thay vì yêu cầu bác sĩ liên tục đặt câu hỏi riêng lẻ cho AI, MedWork hướng đến việc hỗ trợ xuyên suốt các bước trên. Bác sĩ vẫn tham gia xác định hướng đi, đánh giá kết quả và quyết định khi nào cần chuyển sang bước tiếp theo.
Hu Haoyuan nhấn mạnh MedWork được thiết kế như một hệ thống hỗ trợ công việc của bác sĩ, chứ không phải hệ thống tự động hóa hoàn toàn. Người sử dụng vẫn giữ quyền quyết định và có thể dừng quy trình bất cứ lúc nào.
Sản phẩm được giới thiệu vào tháng 9/2026. Đến ngày 21/10, Shao Ming đã có trải nghiệm ban đầu và nhận xét rằng công cụ có nét tương đồng với WorkBuddy của Tencent, nhưng được định hướng cụ thể hơn cho các nhiệm vụ chuyên môn trong y tế.
JD Health cũng thừa nhận sự tương đồng giữa MedWork và các công cụ AI tổng quát như Codex hay WorkBuddy. Điểm khác biệt mà doanh nghiệp muốn tạo ra là khả năng truy xuất, trích dẫn và xác minh bằng chứng y khoa, nhằm hạn chế những câu trả lời thiếu căn cứ.
Chẳng hạn, nếu thiếu dữ liệu cần thiết như chiều cao và cân nặng của bệnh nhân, hệ thống không nên tự giả định rằng người đó có thể trạng trung bình rồi tiếp tục đưa ra khuyến nghị. Trong y tế, những dữ liệu chưa được xác nhận có thể làm thay đổi đáng kể cách đánh giá một trường hợp.
Tại thời điểm bài viết được công bố, MedWork mới ra mắt hơn một tháng, chưa được quảng bá rộng rãi và chủ yếu phục vụ nhóm người dùng ban đầu, bao gồm các bệnh viện và bác sĩ đối tác.
Khoảng 5 triệu bác sĩ mở ra thị trường AI chuyên ngành quy mô lớn
Cơ hội kinh doanh là một trong những động lực quan trọng khiến các doanh nghiệp công nghệ Trung Quốc đầu tư vào AI y tế.
Theo số liệu được Yin Jie đề cập trong bài viết, Trung Quốc có khoảng 5 triệu bác sĩ và xử lý hơn 10 tỷ lượt khám chữa bệnh mỗi năm. Đây là nhóm người dùng không quá lớn nếu so với toàn bộ thị trường tiêu dùng Internet, nhưng có nhu cầu chuyên môn cao và tạo ra giá trị đáng kể khi được hỗ trợ đúng cách.
Đối với Alibaba Health, AI không chỉ là một sản phẩm Internet thông thường. Doanh nghiệp nhìn nhận đây là công cụ có thể nâng cao năng suất của đội ngũ y tế, đồng thời tạo ra giá trị xã hội thông qua việc cải thiện khả năng tiếp cận thông tin và hỗ trợ chuyên môn.
Ant Group cũng xem Ant Afu là một trong những sản phẩm chiến lược trong thập kỷ tới, với mục tiêu phục vụ nhiều môi trường khác nhau, từ bệnh viện tuyến đầu đến cơ sở chăm sóc sức khỏe ban đầu và khu vực nông thôn.
Tuy nhiên, quy mô người dùng tiềm năng không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp đã tìm ra mô hình kinh doanh hiệu quả.
Theo số liệu cửa hàng ứng dụng Android được Economic Observer dẫn lại, tính đến ngày 21/10/2026, Ant Doctor có khoảng 19,94 triệu lượt cài đặt, Hydrogen Ion khoảng 4,89 triệu lượt và JD Doctor khoảng 2,38 triệu lượt.
Các con số này phản ánh lượng cài đặt được ghi nhận, không đồng nghĩa với số người dùng thường xuyên, số bác sĩ đang sử dụng thực tế hay doanh thu của từng nền tảng. Cả ba doanh nghiệp cũng chưa công bố đầy đủ quy mô người dùng các ứng dụng AI dành cho bác sĩ trong bài viết được dẫn.
Một vấn đề khác là nhiều bác sĩ vẫn chưa biết rõ về các sản phẩm mới, bất chấp hoạt động quảng bá từ những doanh nghiệp lớn. Điều này cho thấy việc phát triển công nghệ mới chỉ là bước đầu; các nền tảng còn phải chứng minh được giá trị trong công việc thực tế.
Duan Tao đánh giá ứng dụng AI dành cho bác sĩ theo bốn tiêu chí: có thể sử dụng, dễ sử dụng, sẵn sàng sử dụng và trở nên không thể thiếu. Theo ông, nhiều sản phẩm hiện vẫn chủ yếu ở hai giai đoạn đầu.
Nói cách khác, một công cụ có thể tạo ra câu trả lời tốt nhưng chưa chắc đã trở thành một phần không thể thiếu trong quy trình khám chữa bệnh.
Mô hình thu phí vẫn là bài toán khó
Thương mại hóa AI y tế đòi hỏi doanh nghiệp tìm được sự cân bằng giữa chất lượng chuyên môn, chi phí phát triển và khả năng chi trả của người sử dụng.
Hydrogen Ion hiện cung cấp gói VIP dành cho bác sĩ với mức phí 360 nhân dân tệ mỗi năm. Quy đổi tham khảo theo tỷ giá giả định 3.600 đồng/nhân dân tệ, mức phí tương đương khoảng 1,3 triệu đồng mỗi năm. Đây chỉ là phép quy đổi minh họa, không phải tỷ giá thị trường được xác nhận tại thời điểm hiện tại.
Tuy nhiên, thu phí trực tiếp từ bác sĩ không phải con đường duy nhất và cũng không dễ mở rộng. Nếu sản phẩm chỉ giúp tìm kiếm thông tin nhanh hơn, người dùng có thể đặt câu hỏi liệu họ có nên trả tiền khi nhiều công cụ tìm kiếm và AI phổ thông vẫn cung cấp dịch vụ miễn phí.
Ngược lại, nếu nền tảng có thể giúp xử lý dữ liệu lớn, hoàn thành các nhiệm vụ nghiên cứu phức tạp hoặc nâng cao chất lượng hỗ trợ chuyên môn, giá trị kinh tế có thể rõ ràng hơn.
Yin Jie cho biết Alibaba Health đang xem xét khả năng phát hành phiên bản cơ bản miễn phí của Hydrogen Ion để đáp ứng nhu cầu thiết yếu của bác sĩ.
Theo nghiên cứu nội bộ được ông đề cập, khoảng 3% bác sĩ Trung Quốc đã trả phí để sử dụng một số mô hình quốc tế phục vụ các vấn đề lâm sàng thường ngày. Tỷ lệ này có thể vượt 10% tại một số bệnh viện hàng đầu.
Một hướng đi khác là cung cấp dịch vụ cho doanh nghiệp dược phẩm. Các nền tảng AI có thể hỗ trợ đưa thông tin nghiên cứu và dữ liệu lâm sàng mới về thuốc đến bác sĩ, qua đó tạo ra nguồn doanh thu mà không nhất thiết phải thu toàn bộ chi phí từ người sử dụng cuối cùng.
Dù vậy, ranh giới giữa hợp tác thương mại và tính độc lập chuyên môn cần được bảo vệ. Theo quan điểm được Yin Jie trình bày, quan hệ hợp tác với doanh nghiệp dược phẩm không nên can thiệp vào quá trình tạo câu trả lời của AI. Hệ thống cần ưu tiên tính cập nhật, độ tin cậy, sự toàn diện và mức độ liên quan của bằng chứng.
Bài viết cũng đề cập OpenEvidence, nền tảng AI y tế của Mỹ thành lập năm 2022, như một ví dụ về mô hình cung cấp công cụ dựa trên bằng chứng cho bác sĩ và khai thác doanh thu quảng cáo từ doanh nghiệp dược phẩm. Tuy nhiên, theo Duan Tao, môi trường chính sách tại Trung Quốc khác với Mỹ, đặc biệt liên quan đến quảng cáo thuốc kê đơn, nên mô hình này không thể được sao chép nguyên vẹn.
Trong khi đó, Ant Group cho biết chưa có ý định thu phí bác sĩ đối với dịch vụ đang được đề cập và chưa công bố kế hoạch thương mại hóa cụ thể.
Những khác biệt này cho thấy thị trường AI y tế Trung Quốc vẫn đang trong giai đoạn tìm kiếm mô hình phù hợp, thay vì đã hình thành một công thức doanh thu ổn định.
Thách thức lớn nhất vẫn là độ tin cậy và trách nhiệm chuyên môn
AI có thể giúp bác sĩ tiết kiệm thời gian, xử lý khối lượng tài liệu lớn và tổ chức dữ liệu bệnh nhân hiệu quả hơn. Tuy nhiên, lĩnh vực y tế có những rủi ro mà các ứng dụng AI phổ thông không phải lúc nào cũng xử lý tốt.
Thứ nhất, câu trả lời có thể chứa thông tin sai hoặc trích dẫn không chính xác. Một tài liệu không tồn tại hoặc kết luận không phù hợp với nghiên cứu gốc có thể khiến bác sĩ mất niềm tin vào hệ thống.
Thứ hai, mỗi bệnh nhân có thể mắc nhiều bệnh cùng lúc, sử dụng nhiều loại thuốc và có tiền sử điều trị khác nhau. Những trường hợp như vậy phức tạp hơn nhiều so với các tình huống đơn giản được mô tả trong một nghiên cứu riêng lẻ.
Duan Tao cho rằng các mô hình y tế chuyên biệt vẫn cần được cải thiện trước khi có thể được ứng dụng rộng rãi trong thực hành lâm sàng. Dù những mô hình này có thể giảm nguy cơ tạo ra thông tin không chính xác trong một số nhiệm vụ, khả năng suy luận các vấn đề phức tạp của chúng không phải lúc nào cũng vượt trội so với những mô hình đa năng như ChatGPT hay Claude.
Điều đó đặt ra yêu cầu phải kết hợp năng lực suy luận, nguồn dữ liệu chuyên môn và quy trình xác minh phù hợp, thay vì dựa hoàn toàn vào một mô hình duy nhất.
Thứ ba, dữ liệu sức khỏe là thông tin nhạy cảm. Khi bác sĩ sử dụng AI để phân tích hồ sơ bệnh án, nền tảng cần có cơ chế bảo vệ dữ liệu, kiểm soát quyền truy cập và hạn chế việc sử dụng thông tin ngoài mục đích được cho phép.
Cuối cùng, AI không thể tự thay thế trách nhiệm nghề nghiệp của bác sĩ. Công cụ có thể hỗ trợ thu thập bằng chứng, đề xuất hướng đánh giá và tự động hóa công việc hành chính, nhưng việc xem xét hoàn cảnh cụ thể của bệnh nhân và đưa ra quyết định điều trị vẫn đòi hỏi sự giám sát của con người.
Triển vọng: AI có thể trở thành hạ tầng làm việc của ngành y tế
Cuộc cạnh tranh giữa Alibaba Health, Ant Group và JD Health cho thấy các doanh nghiệp công nghệ Trung Quốc đang chuyển trọng tâm từ AI phục vụ người tiêu dùng sang AI chuyên ngành có khả năng tạo ra giá trị trực tiếp trong công việc.
Ba hướng tiếp cận hiện khá rõ ràng. Ant Group tập trung vào hình đại diện bác sĩ, theo dõi bệnh nhân và hỗ trợ chăm sóc sức khỏe ban đầu. Alibaba Health chú trọng bằng chứng y khoa và khả năng hỗ trợ quyết định lâm sàng. JD Health hướng đến các tác vụ nhiều bước, giúp bác sĩ hoàn thành công việc từ nghiên cứu đến soạn thảo tài liệu.
Trong ngắn hạn, các nền tảng vẫn phải chứng minh độ chính xác, sự thuận tiện và mức độ phù hợp với quy trình làm việc thực tế. Về dài hạn, lợi thế cạnh tranh có thể không chỉ nằm ở mô hình AI mạnh nhất mà còn ở khả năng kết nối nguồn dữ liệu đáng tin cậy, tích hợp vào hệ thống bệnh viện và đáp ứng các yêu cầu chuyên môn của bác sĩ.
Với khoảng 5 triệu bác sĩ, Trung Quốc có một thị trường chuyên ngành đáng chú ý cho các công cụ AI. Nhưng để biến tiềm năng thành doanh thu bền vững, doanh nghiệp phải giải quyết đồng thời ba bài toán: niềm tin của giới chuyên môn, giá trị thực tế trong khám chữa bệnh và mô hình thương mại hóa phù hợp.
AI có thể trở thành trợ lý quan trọng của bác sĩ, nhưng việc được sử dụng rộng rãi hay trở thành công cụ không thể thiếu sẽ phụ thuộc vào kết quả mà nó mang lại trong thực tế, chứ không chỉ vào số lượng tính năng hoặc lượt cài đặt.
Nguồn tham khảo
Bài viết được biên soạn dựa trên nội dung do Economic Observer đăng tải về cuộc cạnh tranh phát triển AI dành cho bác sĩ tại Trung Quốc, với các thông tin và quan điểm được dẫn từ đại diện Alibaba Health, Ant Group, JD Health và những bác sĩ tham gia thử nghiệm sản phẩm.
Lưu ý: Các số liệu, mốc thời gian và phát biểu trong bài được trình bày theo tài liệu nguồn được cung cấp. Những thông tin về lượt cài đặt không đồng nghĩa với số người dùng hoạt động thực tế.
Câu hỏi về ngành AI dành cho bác sĩ Trung Quốc
1. Vì sao các công ty Internet Trung Quốc cạnh tranh để phát triển AI dành cho bác sĩ?
Trung Quốc có khoảng 5 triệu bác sĩ và hơn 10 tỷ lượt khám chữa bệnh mỗi năm theo số liệu được dẫn trong bài viết. Đây là nhóm người dùng có nhu cầu chuyên môn cao, trong khi AI có tiềm năng giúp giảm công việc hành chính, hỗ trợ nghiên cứu và cải thiện khả năng tiếp cận bằng chứng y khoa.
2. Những doanh nghiệp nào đang phát triển AI y tế cho bác sĩ tại Trung Quốc?
Ba doanh nghiệp nổi bật trong bài viết là Alibaba Health với Hydrogen Ion, Ant Group với Ant Afu Doctor Edition và JD Health với MedWork. Mỗi nền tảng tập trung vào những khía cạnh khác nhau của quy trình làm việc y tế.
3. AI y tế có thể thay thế bác sĩ hay không?
Theo định hướng được JD Health trình bày, MedWork là hệ thống hỗ trợ công việc chứ không phải hệ thống tự động hóa hoàn toàn. AI có thể giúp phân tích tài liệu và tổ chức thông tin, nhưng bác sĩ vẫn cần kiểm tra kết quả và chịu trách nhiệm đối với quyết định chuyên môn.
4. Hydrogen Ion có điểm gì đáng chú ý?
Hydrogen Ion tập trung vào bằng chứng y khoa, y học thực chứng và khả năng AI phân tích tài liệu nghiên cứu. Nền tảng cũng công bố hợp tác với BMJ, NEJM và JAMA nhằm mở rộng khả năng khai thác tài liệu y khoa toàn văn.
5. Vì sao việc kiếm tiền từ AI y tế vẫn khó khăn?
Nếu chỉ cung cấp khả năng tìm kiếm thông tin, nền tảng sẽ phải cạnh tranh với các công cụ miễn phí. Để thu phí bền vững, AI cần chứng minh giá trị lớn hơn, chẳng hạn hỗ trợ xử lý dữ liệu phức tạp, giảm thời gian nghiên cứu và nâng cao hiệu quả công việc.
6. AI y tế cần đáp ứng những điều kiện nào để được bác sĩ tin tưởng?
Các yếu tố quan trọng gồm độ chính xác, khả năng kiểm chứng nguồn tham khảo, bảo vệ dữ liệu bệnh nhân, tích hợp thuận tiện vào quy trình làm việc và duy trì quyền quyết định cuối cùng của bác sĩ.
