Thị trường đầu tư trực tiếp nước ngoài đang cho thấy một sự dịch chuyển đáng chú ý khi các tập đoàn đa quốc gia ngày càng tập trung nguồn vốn vào chip bán dẫn, trung tâm dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, năng lượng và hạ tầng kỹ thuật số.
Theo phân tích mới nhất của The fDi Report 2026 được Visual Capitalist tổng hợp, các tập đoàn đa quốc gia trên toàn cầu đã công bố hơn 1,3 nghìn tỷ USD đầu tư trực tiếp nước ngoài mới trong năm 2025, tăng khoảng 2,2% so với năm trước. Đáng chú ý, phần lớn các dự án quy mô lớn đều liên quan tới việc xây dựng năng lực vật chất mới thay vì chỉ mua lại các tài sản hiện hữu.
Trong bảng xếp hạng 10 nhà đầu tư xuyên biên giới lớn nhất, TSMC đứng đầu với 100 tỷ USD, vượt xa ByteDance ở vị trí thứ hai với 45,1 tỷ USD. MGX Fund Management của Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) đứng thứ ba với 43,4 tỷ USD.
Đáng chú ý, có tới 5 doanh nghiệp công nghệ lọt vào top 10, phản ánh nhu cầu vốn khổng lồ đang hình thành xung quanh AI, chip bán dẫn và các trung tâm dữ liệu.
Hơn 1,3 nghìn tỷ USD vốn đầu tư xuyên biên giới được công bố
Số liệu trong bảng xếp hạng không phải là tổng giá trị mọi hoạt động đầu tư quốc tế của doanh nghiệp.
Phạm vi thống kê tập trung vào FDI greenfield, tức những dự án đầu tư mới hoặc mở rộng cơ sở vật chất tại nước ngoài, chẳng hạn như xây dựng nhà máy, trung tâm dữ liệu, cơ sở năng lượng hoặc hạ tầng mới.
Các thương vụ mua bán và sáp nhập (M&A) cũng như các khoản vay giữa các công ty trong cùng tập đoàn không được tính vào thống kê này. Vì vậy, bảng xếp hạng phản ánh tương đối rõ những khoản vốn mà doanh nghiệp thực sự cam kết cho việc mở rộng năng lực hoạt động tại một thị trường nước ngoài.
Trong năm 2025, tổng giá trị các khoản đầu tư greenfield được các tập đoàn đa quốc gia công bố vượt 1,3 nghìn tỷ USD, tăng 2,2% so với năm trước.
Mặc dù tốc độ tăng không quá cao, cơ cấu đầu tư lại cho thấy một xu hướng quan trọng: vốn quốc tế đang chảy mạnh vào những ngành được xem là nền tảng của nền kinh tế số và quá trình chuyển đổi năng lượng.
Nhà máy bán dẫn, trung tâm dữ liệu AI, hạ tầng kỹ thuật số, năng lượng và các dự án cơ sở hạ tầng quy mô lớn trở thành những điểm đến nổi bật của dòng vốn.
Top 10 nhà đầu tư xuyên biên giới lớn nhất năm 2025
Theo bảng xếp hạng của Visual Capitalist dựa trên dữ liệu The fDi Report 2026, 10 doanh nghiệp có giá trị đầu tư nước ngoài được công bố lớn nhất năm 2025 gồm:
| Xếp hạng | Doanh nghiệp | Quốc gia/vùng lãnh thổ | Vốn đầu tư công bố |
|---|---|---|---|
| 1 | TSMC | Đài Loan | 100,0 tỷ USD |
| 2 | ByteDance | Trung Quốc | 45,1 tỷ USD |
| 3 | MGX Fund Management | UAE | 43,4 tỷ USD |
| 4 | Brookfield Asset Management | Canada | 28,2 tỷ USD |
| 5 | Alphabet | Mỹ | 25,1 tỷ USD |
| 6 | DAMAC Holding | UAE | 24,6 tỷ USD |
| 7 | Iberdrola | Tây Ban Nha | 24,3 tỷ USD |
| 8 | Microsoft | Mỹ | 17,7 tỷ USD |
| 9 | Woodside Energy | Australia | 17,5 tỷ USD |
| 10 | Micron Technology | Mỹ | 16,6 tỷ USD |
Nhìn vào danh sách có thể thấy sự đa dạng về ngành nghề, nhưng công nghệ vẫn là nhóm nổi bật nhất. TSMC, ByteDance, Alphabet, Microsoft và Micron đều thuộc lĩnh vực công nghệ hoặc bán dẫn, chiếm một nửa danh sách top 10.
TSMC dẫn đầu với khoản đầu tư 100 tỷ USD
TSMC (Taiwan Semiconductor Manufacturing Company) đứng đầu bảng xếp hạng với khoản đầu tư được công bố trị giá 100 tỷ USD, chủ yếu liên quan tới kế hoạch mở rộng hoạt động sản xuất chip tiên tiến tại Arizona, Mỹ.
Khoản đầu tư này đặc biệt đáng chú ý vì ngành bán dẫn đang trở thành một trong những lĩnh vực có nhu cầu vốn lớn nhất thế giới.
Ngày 4/3/2025, TSMC công bố kế hoạch bổ sung 100 tỷ USD đầu tư vào hoạt động sản xuất bán dẫn tiên tiến tại Mỹ, bên cạnh 65 tỷ USD đã được lên kế hoạch trước đó. Kế hoạch mở rộng bao gồm ba nhà máy sản xuất chip mới, hai cơ sở đóng gói tiên tiến và một trung tâm nghiên cứu và phát triển lớn.
TSMC cho biết chương trình mở rộng dự kiến hỗ trợ khoảng 40.000 việc làm xây dựng trong bốn năm và tạo thêm hàng chục nghìn việc làm công nghệ cao trong lĩnh vực sản xuất chip tiên tiến và R&D.
Điều này cho thấy đầu tư vào bán dẫn hiện không đơn thuần là hoạt động mở rộng kinh doanh của một doanh nghiệp. Đây còn là một phần của quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng chip toàn cầu.
Đến năm 2026, quy mô kế hoạch đầu tư của TSMC tại Mỹ tiếp tục được nâng lên. Theo NIST, khoản đầu tư của TSMC tại Mỹ đã được nâng lên tổng cộng 265 tỷ USD, với tổng cộng 12 cơ sở sản xuất bán dẫn và đóng gói tiên tiến theo kế hoạch.
Vì sao TSMC phải đầu tư mạnh vào Arizona?
Sự phát triển nhanh chóng của AI đang làm thay đổi nhu cầu đối với chip bán dẫn.
Các hệ thống AI hiện đại cần một lượng lớn chip xử lý hiệu năng cao, bộ nhớ và các linh kiện bán dẫn tiên tiến. Trong khi đó, việc xây dựng năng lực sản xuất chip tại nhiều khu vực khác nhau giúp các doanh nghiệp công nghệ giảm phụ thuộc vào một địa điểm sản xuất duy nhất.
Đây là một trong những lý do TSMC từng bước mở rộng hiện diện tại Mỹ.
Nhà máy Arizona không chỉ hướng tới sản xuất chip mà còn được kết nối với hệ sinh thái đóng gói tiên tiến và nghiên cứu phát triển. TSMC cho biết cơ sở tại Phoenix đã bắt đầu sản xuất số lượng lớn từ cuối năm 2024.
Vì vậy, khoản đầu tư 100 tỷ USD của TSMC trở thành biểu tượng cho xu hướng đưa năng lực sản xuất bán dẫn đến gần các thị trường tiêu thụ và trung tâm công nghệ lớn.
ByteDance đứng thứ hai với 45,1 tỷ USD
Đứng sau TSMC là ByteDance, công ty Trung Quốc sở hữu TikTok, với 45,1 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài được công bố.
Gần 40 tỷ USD trong số này liên quan tới kế hoạch xây dựng một trung tâm dữ liệu quy mô lớn tại Brazil. Dự án được kỳ vọng tạo ra khoảng 5.000 việc làm.
Vị trí của ByteDance cho thấy trung tâm dữ liệu đang trở thành một trong những lĩnh vực thu hút dòng vốn xuyên biên giới lớn nhất.
Trong nền kinh tế AI, trung tâm dữ liệu không chỉ là nơi lưu trữ dữ liệu. Đây còn là hạ tầng thiết yếu cho điện toán đám mây, mô hình AI, dịch vụ trực tuyến, quảng cáo kỹ thuật số và nhiều ứng dụng công nghệ khác.
Việc một công ty internet đầu tư hàng chục tỷ USD vào cơ sở hạ tầng vật lý cũng cho thấy ranh giới giữa doanh nghiệp công nghệ và nhà đầu tư hạ tầng đang ngày càng mờ đi.
MGX và Brookfield: dòng vốn đổ vào hạ tầng AI
MGX Fund Management của UAE đứng thứ ba với 43,4 tỷ USD.
MGX tập trung đáng kể vào các công nghệ liên quan đến AI và hạ tầng kỹ thuật số. Một trong những khoản đầu tư đáng chú ý là dự án trung tâm dữ liệu quy mô lớn tại Pháp, hướng tới việc xây dựng một trong những khu tổ hợp dữ liệu lớn tại châu Âu.
Trong khi đó, Brookfield Asset Management của Canada đứng thứ tư với 28,2 tỷ USD. Các khoản đầu tư đáng chú ý của Brookfield tập trung vào hạ tầng kỹ thuật số tại Pháp và Thụy Điển.
Điểm chung giữa MGX và Brookfield là dòng vốn không chỉ hướng tới các công ty phần mềm hay ứng dụng AI mà còn tập trung vào hạ tầng vật chất phía sau nền kinh tế AI.
AI cần trung tâm dữ liệu. Trung tâm dữ liệu cần điện. Điện cần lưới truyền tải và nguồn cung ổn định. Đồng thời, các trung tâm dữ liệu cần kết nối viễn thông, hệ thống làm mát và cơ sở hạ tầng kỹ thuật số.
Do đó, cuộc cạnh tranh AI đang kéo theo một làn sóng đầu tư vào cả những lĩnh vực truyền thống như bất động sản công nghiệp, năng lượng và cơ sở hạ tầng.
Alphabet và Microsoft tiếp tục tăng đầu tư quốc tế
Alphabet, công ty mẹ của Google, đứng thứ năm với 25,1 tỷ USD đầu tư nước ngoài được công bố.
Một trong những dự án đáng chú ý là khu phức hợp trung tâm dữ liệu lớn tại Bỉ, phục vụ nhu cầu ngày càng tăng đối với các dịch vụ Google Cloud và hạ tầng điện toán.
Trong khi đó, Microsoft đứng thứ tám với 17,7 tỷ USD.
Hai doanh nghiệp này cho thấy một xu hướng rõ ràng: các tập đoàn công nghệ lớn đang phải đầu tư ngày càng nhiều vào cơ sở hạ tầng để đáp ứng nhu cầu điện toán đám mây và AI.
Nếu trước đây phần lớn vốn của các công ty công nghệ được phân bổ cho phần mềm, nhân sự và nghiên cứu, thì thời kỳ AI đang khiến hạ tầng vật lý trở thành một phần quan trọng của chiến lược tăng trưởng.
DAMAC, Iberdrola và Woodside cho thấy vai trò của bất động sản, điện và năng lượng
Không phải toàn bộ top 10 đều là công ty công nghệ.
DAMAC Holding của UAE đứng thứ sáu với 24,6 tỷ USD. Đây là doanh nghiệp bất động sản duy nhất trong danh sách top 10.
Iberdrola của Tây Ban Nha đứng thứ bảy với 24,3 tỷ USD, trong khi Woodside Energy của Australia đứng thứ chín với 17,5 tỷ USD.
Sự hiện diện của các công ty năng lượng và bất động sản cho thấy đầu tư xuyên biên giới đang ngày càng gắn chặt với nhu cầu cơ sở hạ tầng.
Đặc biệt, sự phát triển của AI và trung tâm dữ liệu tạo ra nhu cầu rất lớn về điện năng. Điều này khiến các công ty năng lượng có vai trò ngày càng quan trọng trong hệ sinh thái công nghệ.
Micron hoàn tất nhóm 5 doanh nghiệp công nghệ trong top 10
Đứng thứ 10 là Micron Technology, một trong những nhà sản xuất chip nhớ lớn của Mỹ, với 16,6 tỷ USD vốn đầu tư được công bố.
Việc Micron xuất hiện trong top 10 cùng TSMC một lần nữa cho thấy bán dẫn đang là một trong những lĩnh vực thu hút dòng vốn quốc tế mạnh nhất.
Nếu TSMC tập trung nhiều vào năng lực sản xuất chip tiên tiến, Micron lại có vị thế đáng kể trong lĩnh vực bộ nhớ – một thành phần quan trọng đối với máy chủ, trung tâm dữ liệu và các hệ thống AI.
Sự kết hợp giữa TSMC và Micron trong bảng xếp hạng phản ánh nhu cầu đầu tư không chỉ nằm ở chip xử lý mà còn mở rộng sang toàn bộ chuỗi cung ứng bán dẫn.
AI đang thay đổi bản đồ đầu tư toàn cầu
Một trong những điểm đáng chú ý nhất từ bảng xếp hạng năm 2025 là AI đang tạo ra nhu cầu đầu tư vượt xa phạm vi phần mềm.
Để vận hành các mô hình AI quy mô lớn, doanh nghiệp cần chip tiên tiến, bộ nhớ tốc độ cao, trung tâm dữ liệu, hệ thống làm mát và nguồn điện ổn định.
Điều này giải thích tại sao 5 trong số 10 nhà đầu tư xuyên biên giới lớn nhất là các công ty công nghệ, trong khi những doanh nghiệp thuộc lĩnh vực năng lượng, bất động sản và quản lý tài sản cũng đang tham gia vào làn sóng đầu tư mới.
Nói cách khác, cuộc cạnh tranh AI đang tạo ra hiệu ứng lan tỏa sang nhiều ngành.
Một trung tâm dữ liệu mới có thể kéo theo nhu cầu về điện, đất công nghiệp, xây dựng, viễn thông và thiết bị làm mát. Một nhà máy chip mới có thể tạo ra nhu cầu về vật liệu bán dẫn, máy móc, logistics và nguồn nhân lực kỹ thuật cao.
Vì vậy, dòng vốn xuyên biên giới trong những năm tới có thể tiếp tục tập trung vào những dự án có khả năng tạo ra năng lực sản xuất hoặc hạ tầng dài hạn.
Top 10 chiếm hơn một phần tư tổng vốn đầu tư mới toàn cầu
Một điểm đáng chú ý khác là quy mô cộng dồn của 10 doanh nghiệp đứng đầu.
Tổng vốn đầu tư được công bố của 10 doanh nghiệp trong danh sách đạt khoảng 342,4 tỷ USD, tương đương hơn một phần tư tổng giá trị hơn 1,3 nghìn tỷ USD vốn FDI greenfield mới được công bố trên toàn cầu trong năm 2025.
Điều này cho thấy dòng vốn đầu tư quốc tế đang có mức độ tập trung đáng kể vào những doanh nghiệp có khả năng triển khai các dự án quy mô hàng chục tỷ USD.
Trong đó, riêng khoản đầu tư 100 tỷ USD của TSMC đã cao hơn đáng kể so với nhiều doanh nghiệp ở phía sau bảng xếp hạng.
Bảng xếp hạng 10 nhà đầu tư xuyên biên giới lớn nhất năm 2025 cho thấy bản đồ dòng vốn quốc tế đang thay đổi mạnh dưới tác động của AI, bán dẫn và nhu cầu hạ tầng kỹ thuật số.
TSMC đứng đầu với 100 tỷ USD, tiếp theo là ByteDance với 45,1 tỷ USD và MGX Fund Management với 43,4 tỷ USD. Trong top 10, các doanh nghiệp công nghệ chiếm một nửa danh sách, trong khi năng lượng, bất động sản và quản lý tài sản cũng giữ những vị trí quan trọng.
Đáng chú ý nhất là quy mô đầu tư vào các cơ sở vật chất phục vụ nền kinh tế số. Nhà máy chip, trung tâm dữ liệu và hạ tầng năng lượng đang trở thành những điểm đến hàng đầu của vốn đầu tư quốc tế.
Trường hợp TSMC là ví dụ rõ nét. Từ một khoản đầu tư ban đầu tại Arizona, kế hoạch mở rộng đã tăng lên nhiều lần khi nhu cầu chip AI và yêu cầu củng cố chuỗi cung ứng bán dẫn ngày càng lớn. TSMC hiện có kế hoạch đầu tư tổng cộng 265 tỷ USD tại Mỹ sau các cam kết bổ sung, theo thông tin từ NIST.
Với tổng vốn FDI greenfield toàn cầu vượt 1,3 nghìn tỷ USD trong năm 2025, cuộc cạnh tranh thu hút vốn quốc tế trong thời gian tới có thể sẽ không chỉ xoay quanh chi phí lao động hay quy mô thị trường. Khả năng cung cấp điện, đất công nghiệp, nhân lực công nghệ, hạ tầng số và hệ sinh thái bán dẫn ngày càng trở thành những yếu tố quyết định vị trí của một quốc gia trên bản đồ đầu tư toàn cầu.
Nguồn tham khảo: The fDi Report 2026, Visual Capitalist, TSMC, NIST và các nguồn thông tin thị trường được đối chiếu.
Câu hỏi về top 10 nhà đầu tư xuyên biên giới
TSMC đầu tư bao nhiêu tiền tại Mỹ?
Trong bảng xếp hạng đầu tư xuyên biên giới năm 2025, TSMC được ghi nhận với 100 tỷ USD vốn đầu tư mới được công bố, chủ yếu liên quan tới kế hoạch mở rộng hoạt động sản xuất chip tiên tiến tại Arizona. TSMC công bố khoản bổ sung 100 tỷ USD vào tháng 3/2025, nâng kế hoạch đầu tư tại Mỹ từ 65 tỷ USD lên 165 tỷ USD tại thời điểm đó.
Công ty nào đứng thứ hai sau TSMC?
ByteDance đứng thứ hai với 45,1 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài được công bố trong năm 2025. Khoản đầu tư lớn nhất của doanh nghiệp liên quan tới kế hoạch xây dựng trung tâm dữ liệu tại Brazil.
Có bao nhiêu công ty công nghệ trong top 10?
Có 5 doanh nghiệp công nghệ trong top 10 gồm TSMC, ByteDance, Alphabet, Microsoft và Micron Technology.
Bảng xếp hạng có tính các thương vụ M&A không?
Không. Bảng xếp hạng tập trung vào FDI greenfield, tức các dự án đầu tư mới và mở rộng cơ sở vật chất. Các thương vụ mua bán, sáp nhập và khoản vay giữa các công ty trong cùng tập đoàn được loại khỏi thống kê.
Vì sao trung tâm dữ liệu thu hút nhiều vốn như vậy?
Sự phát triển của AI và điện toán đám mây đang làm nhu cầu về năng lực tính toán tăng mạnh. Trung tâm dữ liệu cần lượng vốn lớn để xây dựng máy chủ, hệ thống làm mát, kết nối mạng và hạ tầng điện. Vì vậy, các dự án trung tâm dữ liệu đang trở thành một trong những lĩnh vực đầu tư xuyên biên giới có quy mô lớn.
