Visa được Trung Quốc bật đèn xanh sau 40 năm hiện diện: Cơ hội lớn trong thị trường thanh toán tỷ dân

Visa tiến gần hơn đến thị trường thanh toán nội địa Trung Quốc

Tập đoàn thanh toán toàn cầu Visa vừa nhận được sự chấp thuận của Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) để bắt đầu các bước thành lập doanh nghiệp thanh toán bù trừ thẻ ngân hàng tại Trung Quốc đại lục. Đây là cột mốc quan trọng đối với hãng thanh toán Mỹ sau nhiều năm tìm cách mở rộng hoạt động tại một trong những thị trường tiêu dùng lớn nhất thế giới.

Thông báo được Visa đưa ra hôm thứ Ba, trong bối cảnh quan hệ kinh tế Mỹ – Trung tiếp tục thu hút sự chú ý và lãnh đạo hai nước được cho là đang hướng tới cuộc gặp cấp cao tiếp theo trong năm. Việc cấp phép cho một doanh nghiệp thanh toán nước ngoài cũng được theo dõi như tín hiệu liên quan đến khả năng mở cửa thị trường tài chính Trung Quốc.

Visa cho biết sự chấp thuận này tạo điều kiện để công ty tiến thêm một bước trong kế hoạch phục vụ thị trường thanh toán nội địa. Tuy nhiên, đây chưa đồng nghĩa doanh nghiệp đã có thể ngay lập tức triển khai đầy đủ hoạt động thương mại. Visa vẫn cần thực hiện các thủ tục tiếp theo và tuân thủ những yêu cầu quản lý của PBOC trước khi chính thức vận hành.

Giám đốc điều hành Visa, Ryan McInerney, cho biết công ty đã đóng góp vào sự phát triển của hệ sinh thái thanh toán Trung Quốc trong hơn 40 năm và mong muốn tiếp tục hoàn tất các bước cần thiết theo quy định của cơ quan quản lý.

Động thái này có ý nghĩa đáng kể bởi Trung Quốc từ lâu duy trì cơ chế kiểm soát chặt chẽ đối với hệ thống tài chính, đồng thời dành vị trí quan trọng cho các doanh nghiệp thanh toán trong nước. Việc Visa được chấp thuận về nguyên tắc cho thấy cơ hội tiếp cận thị trường đang được mở rộng, nhưng khả năng cạnh tranh thực tế vẫn phụ thuộc vào mô hình kinh doanh, quy định vận hành và thói quen thanh toán của người tiêu dùng.

Bước tiến diễn ra trong bối cảnh quan hệ Mỹ – Trung được chú ý

Thời điểm Visa nhận được sự chấp thuận thu hút sự quan tâm của giới phân tích. Theo George Chen, đối tác kiêm chủ tịch bộ phận kỹ thuật số tại The Asia Group, quyết định này có ý nghĩa đáng chú ý khi được đưa ra trước một sự kiện ngoại giao cấp cao trong khu vực mà lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc dự kiến tham dự.

Ông cho rằng động thái của Bắc Kinh có thể thể hiện mong muốn đưa ra những tiến triển cụ thể đối với doanh nghiệp Mỹ trước các cuộc tiếp xúc cấp cao tiếp theo.

Tuy nhiên, việc cấp phép không nên được xem là bằng chứng duy nhất cho thấy quan hệ thương mại giữa hai nước đã chuyển biến căn bản. Các quyết định về dịch vụ tài chính còn chịu ảnh hưởng của quy định nội địa, yêu cầu giám sát rủi ro, chính sách dữ liệu và mục tiêu phát triển hệ thống thanh toán của Trung Quốc.

Theo thông tin được cung cấp, McInerney từng tham gia phái đoàn doanh nghiệp của Tổng thống Mỹ Donald Trump tới Bắc Kinh vào tháng 5. Đến tháng 6, ông trở thành chủ tịch Hội đồng Kinh doanh Mỹ – Trung và tiếp tục dẫn đầu một chuyến công tác tới Bắc Kinh vào đầu tháng 9.

Sau chuyến thăm Trung Quốc hồi tháng 5, ông Trump cho biết đã đề cập đến yêu cầu tiếp cận thị trường của Visa. Sau cuộc gặp cấp cao vào tháng 9, phía Trung Quốc cũng từng đưa ra thông điệp về việc chấp thuận các đơn xin hoạt động của những tổ chức tài chính nước ngoài.

Những diễn biến này cho thấy hoạt động kinh doanh của các tập đoàn tài chính quốc tế có thể gắn với cả tiến trình quản lý trong nước lẫn bối cảnh quan hệ kinh tế song phương. Dù vậy, hiệu quả thương mại của giấy phép sẽ chỉ được đánh giá rõ hơn khi Visa hoàn tất thủ tục và bắt đầu triển khai dịch vụ cụ thể.

Vì sao Trung Quốc là thị trường quan trọng đối với Visa?

Trung Quốc có quy mô dân số lớn, hoạt động thương mại điện tử phát triển và nhu cầu thanh toán xuyên biên giới đáng kể. Đối với Visa, khả năng mở rộng hoạt động tại đây có thể tạo thêm cơ hội kết nối người tiêu dùng, ngân hàng, doanh nghiệp bán lẻ và mạng lưới thanh toán quốc tế.

Trước khi nhận được chấp thuận mới, Visa đã hợp tác với các ngân hàng Trung Quốc để phát hành thẻ tín dụng đồng thương hiệu. Trong mô hình này, UnionPay của Trung Quốc xử lý các giao dịch nội địa, trong khi Visa đảm nhiệm những khoản thanh toán quốc tế theo cơ chế áp dụng cho từng loại thẻ.

Cách tiếp cận này cho phép khách hàng sử dụng thẻ trong nước thông qua hệ thống nội địa và tận dụng mạng lưới quốc tế khi đi du lịch hoặc mua sắm ở nước ngoài. Tuy nhiên, mô hình hợp tác cũng đồng nghĩa Visa chưa có vị thế tương đương một doanh nghiệp thanh toán bù trừ nội địa độc lập trên thị trường Trung Quốc.

Visa cho biết trong tháng 1 rằng một số thẻ được phát hành tại Trung Quốc đại lục có thể liên kết với Apple Pay để sử dụng ở nước ngoài. Đây là ví dụ cho thấy khả năng kết nối giữa hệ thống ngân hàng nội địa, dịch vụ thanh toán trên thiết bị di động và mạng lưới quốc tế có thể mang lại tiện ích cho khách hàng.

Nếu hoàn tất các thủ tục và chính thức hoạt động trong nước, Visa có thể có thêm cơ hội phát triển các dịch vụ phù hợp với nhu cầu thanh toán tại Trung Quốc. Dẫu vậy, quy mô cơ hội sẽ phụ thuộc vào phạm vi giấy phép, đối tượng khách hàng được phục vụ, quan hệ với ngân hàng đối tác và các điều kiện kinh doanh cụ thể.

Thị trường thanh toán Trung Quốc vẫn ưu tiên các nền tảng nội địa

Một trong những thách thức lớn nhất đối với Visa là sự phổ biến của thanh toán di động tại Trung Quốc. Trong các giao dịch tiêu dùng hằng ngày, người dân thường sử dụng những nền tảng như WeChat Pay của Tencent và Alipay thuộc Ant Group, công ty liên kết với Alibaba.

Hai hệ sinh thái này đã trở thành một phần quan trọng trong hoạt động thanh toán của nhiều cửa hàng, nhà hàng, dịch vụ vận tải và nền tảng thương mại điện tử. Người dùng có thể thanh toán thông qua mã QR và kết nối với nhiều dịch vụ khác trong cùng hệ sinh thái.

Điều đó khiến cuộc cạnh tranh không chỉ xoay quanh phí giao dịch hoặc mạng lưới chấp nhận thẻ. Một doanh nghiệp muốn mở rộng tại Trung Quốc còn cần xem xét thói quen tiêu dùng, trải nghiệm thanh toán trên điện thoại, quan hệ với đơn vị bán hàng và khả năng tích hợp với các dịch vụ đang được sử dụng rộng rãi.

Visa sở hữu mạng lưới thanh toán quốc tế và kinh nghiệm kết nối các ngân hàng, nhà bán lẻ cùng tổ chức tài chính tại nhiều quốc gia. Lợi thế này có thể đặc biệt hữu ích đối với những giao dịch liên quan đến du lịch, thương mại xuyên biên giới và chi tiêu quốc tế.

Tuy nhiên, lợi thế toàn cầu không tự động chuyển thành thị phần lớn trong thanh toán nội địa Trung Quốc. Visa sẽ phải thích ứng với khuôn khổ quản lý, hệ thống ngân hàng và hành vi tiêu dùng đặc thù của thị trường.

Ngoài ra, cơ quan quản lý Trung Quốc có thể đặt ra các yêu cầu liên quan đến bảo mật, quản trị rủi ro, dữ liệu và khả năng vận hành liên tục. Đây là những điều kiện quan trọng trong một lĩnh vực có vai trò trực tiếp đối với sự ổn định của hệ thống tài chính.

Visa gia nhập cuộc cạnh tranh với Mastercard và American Express

Visa không phải doanh nghiệp thẻ quốc tế đầu tiên tìm cách vận hành hệ thống thanh toán bù trừ thẻ ngân hàng tại Trung Quốc. Mastercard và American Express đã đạt được những cột mốc cấp phép trước đó, cho thấy các doanh nghiệp quốc tế đang từng bước tiếp cận thị trường theo những lộ trình khác nhau.

American Express là đơn vị được cấp phép xử lý giao dịch vào tháng 6/2020, sau khi nhận được sự chấp thuận từ PBOC vào năm 2018. Đây là một trong những bước mở cửa đáng chú ý đối với doanh nghiệp thanh toán thẻ nước ngoài tại Trung Quốc.

Trong khi đó, liên doanh của Mastercard tại Trung Quốc cho biết đã bắt đầu xử lý thanh toán vào năm 2024, sau khi được PBOC chấp thuận tiến hành công tác chuẩn bị cho hoạt động thanh toán bù trừ thẻ ngân hàng vào tháng 2/2020.

Kinh nghiệm của các đối thủ cho thấy được chấp thuận chỉ là bước khởi đầu. Để hoạt động thương mại thực sự hình thành, doanh nghiệp cần hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, đáp ứng các yêu cầu pháp lý, xây dựng quan hệ với ngân hàng và phát triển mạng lưới chấp nhận thanh toán.

Visa có lợi thế về quy mô mạng lưới toàn cầu, nhưng việc cạnh tranh tại Trung Quốc còn phụ thuộc vào mức độ phù hợp của sản phẩm và khả năng xây dựng quan hệ đối tác trong nước. Mastercard và American Express cũng phải giải quyết những bài toán tương tự khi mở rộng hoạt động.

Trong dài hạn, sự hiện diện của nhiều nhà cung cấp quốc tế có thể góp phần đa dạng hóa lựa chọn thanh toán, nhất là với các giao dịch xuyên biên giới. Tuy nhiên, tác động đối với người tiêu dùng và doanh nghiệp sẽ phụ thuộc vào mức độ triển khai thực tế, giá dịch vụ và khả năng tích hợp với hệ thống hiện hành.

Tác động tiềm năng đối với ngành thanh toán và thương mại xuyên biên giới

Việc Visa được chấp thuận thành lập doanh nghiệp thanh toán bù trừ nội địa có thể mang lại ý nghĩa vượt ra ngoài hoạt động kinh doanh của riêng tập đoàn này.

Trước hết, sự kiện cho thấy các doanh nghiệp thanh toán quốc tế tiếp tục tìm cách mở rộng hiện diện tại Trung Quốc, dù phải hoạt động trong môi trường quản lý có nhiều điều kiện. Đối với ngành tài chính, đây là diễn biến đáng theo dõi vì thanh toán là một mắt xích quan trọng của thương mại, du lịch và giao dịch dịch vụ xuyên biên giới.

Thứ hai, khả năng kết nối giữa hệ thống thanh toán nội địa và mạng lưới quốc tế có thể giúp cải thiện trải nghiệm của một số nhóm khách hàng. Khách du lịch, người thường xuyên công tác và doanh nghiệp có hoạt động ở nhiều quốc gia có thể hưởng lợi nếu việc chấp nhận thanh toán và xử lý giao dịch được mở rộng.

Thứ ba, sự tham gia của các doanh nghiệp quốc tế có thể thúc đẩy cạnh tranh về công nghệ, dịch vụ và giải pháp thanh toán. Tuy nhiên, mức độ cạnh tranh phụ thuộc vào phạm vi giấy phép và khả năng tiếp cận khách hàng, chứ không chỉ vào việc một doanh nghiệp được chấp thuận về mặt quản lý.

Đối với Visa, những bước tiếp theo sẽ mang tính quyết định. Công ty cần hoàn thiện thủ tục với PBOC, xác định mô hình hoạt động, đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật và xây dựng quan hệ với những đối tác trong nước. Cho đến khi các điều kiện này được hoàn tất, chưa thể kết luận thời điểm chính thức triển khai đầy đủ dịch vụ hoặc quy mô doanh thu mà thị trường Trung Quốc có thể mang lại.

Những rủi ro và yếu tố cần theo dõi

Mặc dù việc được chấp thuận là một tín hiệu tích cực đối với kế hoạch mở rộng của Visa, doanh nghiệp vẫn phải đối mặt với một số thách thức.

Rào cản quản lý: Hoạt động thanh toán liên quan trực tiếp đến hệ thống tài chính, nên giấy phép và các điều kiện giám sát có thể quyết định phạm vi kinh doanh thực tế. Visa cần đáp ứng đầy đủ yêu cầu trước khi chính thức vận hành.

Cạnh tranh nội địa: UnionPay, WeChat Pay và Alipay đã có vị trí quan trọng trong hệ sinh thái thanh toán Trung Quốc. Việc xây dựng thị phần mới có thể đòi hỏi thời gian, quan hệ đối tác và sản phẩm phù hợp.

Khác biệt trong hành vi tiêu dùng: Thói quen sử dụng mã QR và ví điện tử khiến thị trường Trung Quốc khác biệt so với nhiều quốc gia nơi thẻ thanh toán vẫn là phương thức phổ biến trong các giao dịch trực tiếp.

Bối cảnh quan hệ Mỹ – Trung: Hoạt động của doanh nghiệp Mỹ tại Trung Quốc còn có thể chịu tác động từ những thay đổi trong quan hệ thương mại, chính sách tài chính và quy định xuyên biên giới. Vì vậy, tiến trình cấp phép là một phần của bức tranh rộng hơn, chứ không phải yếu tố duy nhất quyết định triển vọng kinh doanh.

Nhà đầu tư và giới quan sát nên theo dõi các thông báo tiếp theo của Visa, phạm vi giấy phép được triển khai, tiến độ hoàn thiện thủ tục và những quan hệ đối tác được công bố. Đây là các chỉ dấu thực tế để đánh giá mức độ chuyển đổi từ cơ hội pháp lý sang kết quả kinh doanh.

Việc Visa nhận được sự chấp thuận từ Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc để tiến hành thành lập doanh nghiệp thanh toán bù trừ thẻ ngân hàng là cột mốc quan trọng sau hơn 40 năm công ty hiện diện và hợp tác với thị trường này. Động thái mở ra cơ hội tiếp cận sâu hơn thị trường thanh toán Trung Quốc, đồng thời cho thấy các tập đoàn tài chính quốc tế vẫn quan tâm đến tiềm năng dài hạn của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.

Tuy nhiên, cơ hội chưa đồng nghĩa với thành công chắc chắn. Visa vẫn phải hoàn thiện thủ tục quản lý, xây dựng hệ thống vận hành và tìm cách cạnh tranh trong thị trường mà các nền tảng nội địa đã phát triển mạnh. Tiến độ triển khai, phạm vi hoạt động và khả năng thiết lập quan hệ đối tác sẽ là những yếu tố quyết định tác động thương mại thực tế của sự chấp thuận này.

Nguồn tham khảo: Nội dung tổng hợp và biên soạn từ thông tin bài gốc về Visa, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc, Mastercard, American Express và thị trường thanh toán tại Trung Quốc.

Câu hỏi về chương trình visa của Trung Quốc

1. Visa đã chính thức hoạt động tại thị trường thanh toán nội địa Trung Quốc chưa?

Chưa thể kết luận công ty đã bắt đầu cung cấp đầy đủ dịch vụ nội địa. Visa cho biết đã nhận được sự chấp thuận để bắt đầu quá trình thành lập doanh nghiệp thanh toán bù trừ thẻ ngân hàng, đồng thời vẫn cần hoàn tất các bước tiếp theo theo quy định của PBOC.

2. Vì sao giấy phép này quan trọng đối với Visa?

Sự chấp thuận tạo cơ hội để Visa tiến gần hơn đến việc phục vụ thị trường thanh toán nội địa Trung Quốc, bên cạnh các hoạt động hợp tác và thanh toán quốc tế trước đây.

3. Visa sẽ cạnh tranh với những doanh nghiệp nào tại Trung Quốc?

Các đối thủ và hệ thống liên quan gồm UnionPay, Mastercard, American Express, cùng những nền tảng thanh toán di động phổ biến như WeChat Pay và Alipay. Mỗi đơn vị có mô hình kinh doanh và thế mạnh riêng.

4. Mastercard và American Express đã hoạt động tại Trung Quốc chưa?

Theo thông tin được cung cấp, American Express đã được cấp phép xử lý giao dịch vào năm 2020, còn liên doanh của Mastercard cho biết bắt đầu xử lý thanh toán vào năm 2024 sau các bước chấp thuận trước đó.

5. Người tiêu dùng Trung Quốc có thể hưởng lợi gì từ động thái này?

Trong trường hợp dịch vụ được triển khai và phạm vi chấp nhận thanh toán được mở rộng, khách hàng có thể có thêm lựa chọn cho một số giao dịch. Mức độ ảnh hưởng thực tế còn phụ thuộc vào sản phẩm, mạng lưới đối tác và điều kiện vận hành.

6. Việc Visa được chấp thuận có đồng nghĩa quan hệ Mỹ – Trung đang cải thiện?

Đây là một diễn biến đáng chú ý trong lĩnh vực dịch vụ tài chính, nhưng chưa đủ để kết luận quan hệ song phương đã thay đổi căn bản. Tiến trình thương mại và chính sách giữa hai nước còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác.