Một khởi đầu “không tệ”, nhưng vẫn là tệ nhất trong 20 năm
Thị trường chứng khoán Mỹ trong năm đầu tiên Tổng thống Donald Trump quay trở lại Nhà Trắng đã tạo nên một nghịch lý hiếm thấy: tăng trưởng dương, nhưng lại bị đánh giá là khởi đầu yếu nhất của một nhiệm kỳ tổng thống kể từ năm 2005, thời điểm George W. Bush bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai.
Tính từ ngày ông Trump tuyên thệ nhậm chức cho đến ngày 20/1/2026, chỉ số S&P 500 tăng 13,3% – con số đủ tốt nếu xét riêng lẻ. Tuy nhiên, trong bối cảnh lịch sử thị trường, mức tăng này lại trở thành thành tích kém nhất của năm đầu nhiệm kỳ tổng thống trong vòng hai thập kỷ. Để so sánh, theo dữ liệu từ CFRA Research, S&P 500 đã tăng tới 24,1% trong năm đầu nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump.
Sự chênh lệch này không chỉ phản ánh yếu tố chu kỳ thị trường, mà còn cho thấy kỳ vọng quá cao mà giới đầu tư đặt vào nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump – đặc biệt sau giai đoạn thị trường Mỹ tăng trưởng bùng nổ trước đó.
AI nâng đỡ Phố Wall, nhưng không đủ tạo đột phá
Bất chấp những biến động chính trị và chính sách, thị trường chứng khoán Mỹ trong năm 2025 vẫn tiếp tục đi lên nhờ làn sóng lạc quan xoay quanh trí tuệ nhân tạo (AI), cùng với kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang (Fed) sớm cắt giảm lãi suất, lợi nhuận doanh nghiệp duy trì ở mức cao và nền kinh tế Mỹ cho thấy khả năng chống chịu đáng kể.
Tuy nhiên, điểm đáng chú ý là chứng khoán quốc tế đã vượt trội hơn chứng khoán Mỹ trong năm 2025, đánh dấu lần đầu tiên xu hướng này xảy ra sau nhiều năm Mỹ dẫn đầu. Điều này cho thấy dòng vốn toàn cầu đang có sự dịch chuyển, khi nhà đầu tư bắt đầu tìm kiếm cơ hội ngoài thị trường Mỹ – vốn đã tăng quá mạnh trong giai đoạn trước.
Chính sách bất ổn: “liều thuốc độc” của thị trường
Nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump bắt đầu ngay sau khi S&P 500 ghi nhận hai năm tăng trưởng liên tiếp trên 20%, điều chưa từng xảy ra kể từ thập niên 1990. Điều này khiến ngưỡng kỳ vọng cho năm tiếp theo bị đẩy lên rất cao, trong khi dư địa tăng trưởng tự nhiên của thị trường lại thu hẹp.
Thêm vào đó, năm vừa qua chứng kiến hàng loạt thay đổi chính sách đột ngột từ chính quyền Trump, đặc biệt liên quan đến thuế quan và thương mại. Vào tháng 4, thị trường chứng khoán Mỹ đã lao dốc sát ngưỡng thị trường gấu do lo ngại về các biện pháp thuế mới, trước khi phục hồi mạnh khi ông Trump rút lại những tuyên bố cứng rắn nhất.
Dù vậy, trong suốt năm, S&P 500 vẫn lập 39 mức đỉnh lịch sử, con số thấp hơn đáng kể so với 62 mức đỉnh của năm 2017, năm đầu tiên trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump. Điều này phản ánh rõ sự khác biệt về động lực thị trường giữa hai giai đoạn.
Thị trường – thước đo chính trị của ông Trump
Ông Trump từ lâu được biết đến là người theo dõi sát sao diễn biến thị trường chứng khoán và coi đây như một chỉ báo cho mức độ thành công của mình. Trong bối cảnh thị trường biến động do bất ổn xoay quanh Greenland và thuế quan, ông từng gọi những đợt sụt giảm là “chuyện nhỏ” và khẳng định thị trường sẽ sớm “tăng gấp đôi”.
Đáng chú ý, chỉ vài giờ sau những phát biểu đó, ông đã rút lại quyết định áp thuế, giúp thị trường chứng khoán nhanh chóng phục hồi. Diễn biến này một lần nữa cho thấy sự liên thông chặt chẽ giữa phát ngôn chính trị và phản ứng của Phố Wall trong nhiệm kỳ thứ hai của ông.
Kích thích tài khóa sớm: Con dao hai lưỡi
Mùa hè năm 2025, ông Trump ký ban hành đạo luật mang tên “Đạo luật Một Lớn Tuyệt Vời”, được xem là gói kích thích tài khóa quan trọng trong giai đoạn đầu nhiệm kỳ.
Theo Matt Maley, chiến lược gia trưởng tại Miller Tabak + Co, việc dồn mạnh kích thích kinh tế vào đầu nhiệm kỳ là lý do then chốt giúp thị trường vẫn duy trì được đà tăng trong năm đầu tiên. Đồng thời, nhiều nhà đầu tư cho rằng chính quyền Trump có động lực để “để nền kinh tế tăng trưởng nóng” ít nhất cho đến kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Tuy nhiên, điều này cũng làm dấy lên lo ngại rằng năm thứ hai có thể không còn thuận lợi như năm đầu, khi tác động kích thích dần suy yếu và rủi ro chính sách quay trở lại.
Biến động lịch sử và bài học kỷ luật
Một trong những dấu ấn rõ nét nhất của năm đầu nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump là mức độ biến động cao bất thường. Chỉ số VIX – thước đo nỗi sợ của Phố Wall – đã vượt mốc 50, lần đầu tiên kể từ đại dịch, đúng thời điểm căng thẳng thương mại leo thang.
Trước bối cảnh này, nhiều nhà quản lý tài sản đã chủ động điều chỉnh danh mục theo hướng phòng thủ hơn, song vẫn giữ trọng tâm vào nền tảng dài hạn như tăng trưởng lợi nhuận, AI và chính sách tài khóa hỗ trợ.
Theo Jim Hagerty, CEO của Bartlett Wealth Management, bài học lớn nhất mà nhà đầu tư cần rút ra là kỷ luật. Trong những giai đoạn thị trường tăng mạnh hoặc biến động dữ dội, việc rời bỏ nguyên tắc đầu tư ban đầu có thể dẫn đến sai lầm nghiêm trọng.
Triển vọng phía trước: Tăng trưởng đi kèm rủi ro
Sau ba năm tăng trưởng mạnh mẽ, Phố Wall vẫn kỳ vọng S&P 500 có thể tiếp tục đi lên trong năm tới. Tuy nhiên, đồng USD suy yếu, trong khi vàng và bạc liên tục lập đỉnh, cho thấy tâm lý phòng ngừa rủi ro vẫn hiện hữu.
Thị trường dưới thời Trump, vì thế, không đơn thuần là câu chuyện lợi nhuận, mà là bài kiểm tra bản lĩnh và kỷ luật của nhà đầu tư trong một môi trường nơi chính sách có thể thay đổi chỉ trong chớp mắt.
Một số câu hỏi liên quan
Vì sao năm đầu nhiệm kỳ thứ hai của Trump bị xem là tệ nhất trong 20 năm?
Vì mức tăng S&P 500 chỉ 13,3%, thấp nhất so với các tổng thống khác trong năm đầu nhiệm kỳ kể từ 2005.
Thị trường Mỹ vẫn tăng, tại sao nhà đầu tư chưa hài lòng?
Do kỳ vọng quá cao sau giai đoạn tăng trưởng mạnh trước đó và sự bất ổn chính sách liên tục.
AI đóng vai trò gì trong thị trường năm 2025?
AI là động lực tăng trưởng chính, giúp nâng đỡ lợi nhuận và tâm lý nhà đầu tư.
Thuế quan ảnh hưởng thế nào đến thị trường?
Các tuyên bố và thay đổi đột ngột về thuế quan khiến thị trường biến động mạnh, làm tăng chỉ số VIX.
Nhà đầu tư nên phản ứng ra sao trước bất ổn chính sách?
Giữ kỷ luật, đa dạng hóa danh mục và tập trung vào yếu tố cơ bản dài hạn.
Triển vọng thị trường năm tới có tích cực không?
Vẫn có cơ hội tăng trưởng, nhưng đi kèm rủi ro cao và biến động lớn hơn.
📊 Theo dõi phân tích thị trường chuyên sâu
Cập nhật liên tục các phân tích về chứng khoán Mỹ, chính sách kinh tế và xu hướng đầu tư dài hạn.
