Tesla dừng Model S và Model X, đặt cược tương lai vào robot và taxi tự lái

Bước ngoặt chiến lược: Tesla nói lời chia tay Model S và Model X

Tesla đang bước vào một giai đoạn chuyển mình mang tính lịch sử. Trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh quý IV, CEO Elon Musk xác nhận hãng sẽ ngừng sản xuất hai mẫu xe biểu tượng Model S và Model X, những sản phẩm từng đặt nền móng cho thành công ban đầu của Tesla. Không gian nhà máy vốn dành cho hai mẫu xe cao cấp này sẽ được chuyển đổi sang sản xuất robot hình người, phản ánh rõ ràng sự thay đổi trọng tâm chiến lược của công ty.

Động thái này diễn ra trong bối cảnh Tesla phải đối mặt với một quý nữa lợi nhuận và doanh số bán xe điện suy giảm, cho thấy mô hình tăng trưởng dựa vào ô tô điện đang gặp nhiều thách thức hơn so với giai đoạn bùng nổ trước đây.

Ô tô điện không còn là ưu tiên số một

Elon Musk không giấu tham vọng đưa Tesla vượt ra khỏi vai trò một hãng xe điện. Ông ám chỉ rằng việc bán xe điện có thể sớm trở thành mảng thứ yếu, nhường chỗ cho taxi tự lái và robot. Theo Musk, Cybercab – mẫu taxi robot hai chỗ ngồi không vô lăng và bàn đạp – có thể được bán ra với số lượng “gấp nhiều lần” tổng doanh số tất cả các dòng xe Tesla cộng lại trong tương lai.

Tuy nhiên, thực tế hiện tại vẫn đặt ra nhiều dấu hỏi. Dịch vụ taxi tự lái của Tesla chưa được triển khai rộng rãi, vẫn cần nhân viên đóng vai trò “giám sát an toàn” trong xe. Trong khi đó, một số đối thủ đã vận hành dịch vụ lái xe hoàn toàn tự động tại nhiều thành phố hơn, tạo áp lực không nhỏ lên tham vọng của Musk.

Lợi nhuận và doanh số lao dốc, áp lực ngày càng lớn

Tesla cho biết lợi nhuận điều chỉnh đã giảm 16% trong ba tháng cuối năm 2025. Nghiêm trọng hơn, lợi nhuận ròng giảm 61% trong quý và 46% trong cả năm, tương đương mức sụt giảm khoảng 3,3 tỷ USD. Đây là quý có mức giảm doanh số so với cùng kỳ năm trước lớn nhất trong lịch sử Tesla, đồng thời cũng là mức giảm doanh số hàng năm sâu nhất đối với một công ty từng tăng trưởng gần 50% mỗi năm.

Trong 10 quý gần đây, lợi nhuận của Tesla giảm ở 9 quý, và đến năm 2025, thu nhập hàng năm của hãng chỉ còn khoảng 30% so với đỉnh lợi nhuận 12,6 tỷ USD năm 2022. Những con số này cho thấy nền tảng tài chính của Tesla đang chịu áp lực rõ rệt, trong khi công ty vẫn cần dòng tiền lớn để đầu tư vào xe tự lái và trí tuệ nhân tạo.

Cạnh tranh khốc liệt và hình ảnh thương hiệu suy yếu

Uy tín thương hiệu Tesla cũng bị ảnh hưởng trong năm qua, đặc biệt tại Mỹ và châu Âu, khi một bộ phận người tiêu dùng phản ứng tiêu cực trước các hoạt động chính trị của Musk và mối quan hệ thân cận của ông với Tổng thống Donald Trump. Bên cạnh đó, việc bãi bỏ khoản tín dụng thuế 7.500 USD cho người mua xe điện tại Mỹ đã khiến nhu cầu thị trường giảm mạnh vào cuối năm.

Tại Trung Quốc – thị trường lớn thứ hai của Tesla – sự cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Năm 2025, Tesla đã đánh mất danh hiệu nhà sản xuất xe điện lớn nhất thế giới vào tay BYD, phản ánh sự trỗi dậy mạnh mẽ của các hãng xe nội địa Trung Quốc.

Tác động hạn chế trước mắt, nhưng mang ý nghĩa biểu tượng lớn

Việc ngừng sản xuất Model S và Model X chỉ ảnh hưởng khoảng 3% tổng số xe giao toàn cầu của Tesla, do đây là hai mẫu xe có doanh số thấp so với Model 3 và Model Y. Dự kiến, dây chuyền sản xuất sẽ dừng hoàn toàn trong quý tới. Tuy nhiên, về mặt biểu tượng, đây là dấu chấm hết cho một giai đoạn lịch sử, đồng thời mở ra một canh bạc lớn vào tương lai robot và AI.

Đặt cược vào xAI và lời hứa taxi tự lái

Trong báo cáo thu nhập, Tesla lần đầu tiết lộ đã đầu tư 2 tỷ USD vào xAI, công ty trí tuệ nhân tạo do Musk thành lập năm 2023 và cũng là đơn vị sở hữu nền tảng mạng xã hội X. Lời hứa về robot và taxi tự lái từng đủ sức đẩy giá cổ phiếu Tesla lên mức kỷ lục vào tháng 12, dù sau đó đã hạ nhiệt.

Cổ phiếu Tesla tăng nhẹ trong giao dịch ngoài giờ sau khi công ty cho biết sẽ mở rộng dịch vụ taxi tự lái sang bảy thị trường trong nửa đầu năm, bổ sung vào hai thị trường hiện có. Musk cũng điều chỉnh kỳ vọng, cho rằng từ 25% đến 50% dân số Mỹ có thể tiếp cận xe tự lái hoàn toàn vào cuối năm 2026, tùy thuộc vào sự chấp thuận của cơ quan quản lý.

Một số câu hỏi liên quan đến Model S và Model X của Tesla