Mỹ phê duyệt Samsung xuất khẩu thiết bị sản xuất chip sang Trung Quốc đến năm 2026: “Khoảng lặng” chiến lược trong cuộc chiến công nghệ

Quyết định mới nhất của chính phủ Mỹ cho phép Samsung Electronics tiếp tục xuất khẩu thiết bị sản xuất chip sang các nhà máy của hãng tại Trung Quốc đến năm 2026 đang thu hút sự chú ý lớn từ giới công nghệ và tài chính toàn cầu. Theo nguồn tin thân cận được Reuters dẫn lại ngày 30/12 tại Seoul, Washington đã cấp giấy phép hàng năm cho Samsung, tạo ra một “vùng đệm” quan trọng trong bối cảnh các biện pháp kiểm soát xuất khẩu công nghệ ngày càng siết chặt.

Sự chấp thuận mang tính tạm thời nhưng có ý nghĩa lớn

Việc Mỹ phê duyệt giấy phép xuất khẩu thiết bị sản xuất chip cho Samsung được xem là một sự cứu trợ ngắn hạn cho tập đoàn công nghệ hàng đầu Hàn Quốc. Trước đó, Washington đã quyết định thu hồi các giấy phép miễn trừ từng được cấp cho một số công ty công nghệ lớn, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu.

Theo nguồn tin, thay vì duy trì cơ chế miễn trừ dài hạn, Mỹ đã chuyển sang hệ thống phê duyệt hàng năm đối với các công cụ sản xuất chip xuất khẩu sang Trung Quốc. Điều này đồng nghĩa với việc các tập đoàn như Samsung phải liên tục xin cấp phép, khiến kế hoạch đầu tư và vận hành tại Trung Quốc trở nên kém ổn định hơn so với trước đây.

“Người dùng cuối được xác nhận” sắp hết hiệu lực

Trong nhiều năm qua, Samsung Electronics, SK Hynix và TSMC là những doanh nghiệp được hưởng lợi lớn từ quy chế miễn trừ đặc biệt trong chính sách kiểm soát xuất khẩu của Mỹ. Quy chế này, thường được gọi là trạng thái “người dùng cuối được xác nhận”, cho phép các công ty tiếp tục đưa thiết bị sản xuất chip của Mỹ vào các nhà máy đặt tại Trung Quốc mà không cần xin giấy phép riêng lẻ.

Tuy nhiên, đặc quyền này sẽ chính thức kết thúc vào ngày 31/12. Sau thời điểm đó, mọi lô hàng thiết bị sản xuất chip có nguồn gốc từ Mỹ gửi đến các cơ sở của Samsung, SK Hynix hay TSMC tại Trung Quốc đều phải được cấp phép xuất khẩu theo từng năm.

Đây là thay đổi mang tính bước ngoặt, bởi nó đặt các tập đoàn bán dẫn lớn vào tình trạng phụ thuộc nhiều hơn vào quyết định chính trị và chiến lược của Washington.

Samsung và các “ông lớn” giữ im lặng

Cho đến thời điểm hiện tại, Samsung Electronics, SK Hynix và TSMC vẫn chưa đưa ra bình luận chính thức khi được yêu cầu phản hồi. Sự im lặng này phần nào phản ánh tính nhạy cảm của vấn đề, đặc biệt khi hoạt động sản xuất chip tại Trung Quốc vẫn đóng vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu của các tập đoàn này.

Đối với Samsung, Trung Quốc không chỉ là thị trường tiêu thụ lớn mà còn là nơi đặt nhiều cơ sở sản xuất then chốt. Việc tiếp tục được phép đưa thiết bị vào các nhà máy tại đây giúp hãng tránh được những gián đoạn nghiêm trọng trong ngắn hạn, dù rủi ro dài hạn vẫn còn hiện hữu.

Bối cảnh chính trị và chiến lược kiểm soát công nghệ

Quyết định cấp phép cho Samsung diễn ra trong bối cảnh chính quyền Mỹ đang xem xét lại toàn bộ hệ thống kiểm soát xuất khẩu liên quan đến công nghệ bán dẫn. Với mục tiêu hạn chế Trung Quốc tiếp cận các công nghệ tiên tiến của Mỹ, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đánh giá rằng một số biện pháp dưới thời chính quyền Biden là “quá lỏng lẻo”.

Do đó, thay vì cấm hoàn toàn, Washington lựa chọn phương án kiểm soát linh hoạt hơn: cho phép xuất khẩu có điều kiện, kèm theo cơ chế phê duyệt định kỳ. Cách tiếp cận này giúp Mỹ vừa duy trì sức ép chiến lược, vừa tránh gây xáo trộn quá lớn cho các tập đoàn công nghệ đồng minh.

Tác động dài hạn tới ngành bán dẫn toàn cầu

Dù được xem là tin tích cực trong ngắn hạn, quyết định này vẫn đặt ra nhiều dấu hỏi cho tương lai của ngành bán dẫn. Việc phải xin giấy phép hàng năm có thể khiến các doanh nghiệp cân nhắc lại chiến lược đầu tư tại Trung Quốc, đồng thời đẩy nhanh xu hướng đa dạng hóa sản xuất sang các khu vực khác như Hàn Quốc, Mỹ hoặc Đông Nam Á.

Trong dài hạn, động thái của Mỹ cho thấy cuộc cạnh tranh công nghệ với Trung Quốc sẽ không hạ nhiệt. Ngành bán dẫn – trái tim của nền kinh tế số – tiếp tục là mặt trận trung tâm, nơi các quyết định chính trị có thể ảnh hưởng trực tiếp đến dòng vốn, chuỗi cung ứng và định hướng phát triển của các tập đoàn toàn cầu.