Cận thị đang trở thành một vấn đề sức khỏe đáng chú ý tại Hàn Quốc khi tỷ lệ trẻ em và thanh thiếu niên gặp vấn đề về thị lực ở mức rất cao. Đáng chú ý, số liệu được cộng đồng nhãn khoa Hàn Quốc trình bày cho thấy tỷ lệ cận thị ở nam giới 19 tuổi tại Seoul lên tới 96,5%, cao hơn mức được báo cáo tại Đài Loan và Trung Quốc, đồng thời cao hơn nhiều so với Mỹ.
Trong bối cảnh cận thị xuất hiện ngày càng sớm, các chuyên gia cho rằng việc kiểm tra thị lực đơn thuần có thể chưa đủ. Thay vào đó, trẻ cần được phát hiện tật khúc xạ sớm, theo dõi diễn biến cận thị và hình thành thói quen sinh hoạt có lợi cho mắt, đặc biệt là tăng thời gian hoạt động ngoài trời.
Tỷ lệ cận thị ở thanh thiếu niên Hàn Quốc ở mức rất cao
Theo thông tin được cộng đồng y khoa Hàn Quốc công bố, tại Hội nghị Cận thị Nhi Đông Á, Hiệp hội Nhãn khoa Nhi và Lác mắt Hàn Quốc đã đưa ra các số liệu so sánh đáng chú ý về tình trạng cận thị ở thanh thiếu niên.
Ở nhóm nam giới 19 tuổi tại Seoul, tỷ lệ cận thị được báo cáo ở mức 96,5%. Con số này cao hơn mức 95,9% tại Đài Loan và 87,7% tại Trung Quốc. Trong khi đó, tỷ lệ được nêu đối với Mỹ là khoảng 42%.
Những con số này cần được hiểu trong bối cảnh từng nghiên cứu có thể sử dụng nhóm tuổi, địa điểm và phương pháp đo khác nhau. Tuy nhiên, xu hướng chung của nhiều nghiên cứu quốc tế đều cho thấy Đông Á là một trong những khu vực có tỷ lệ cận thị trẻ em và thanh thiếu niên cao nhất thế giới.
Một nghiên cứu quy mô lớn phân tích dữ liệu của hơn 370.000 người tại 42 quốc gia cũng cho thấy tỷ lệ cận thị ở tuổi 15 tại Đông Á ở mức rất cao. Điều này củng cố nhận định rằng cận thị đang là một vấn đề sức khỏe cộng đồng quan trọng tại nhiều quốc gia châu Á.
Cận thị tăng nhanh từ những năm đầu đi học
Một trong những vấn đề khiến giới chuyên môn lo ngại là cận thị không chỉ phổ biến mà còn có xu hướng xuất hiện ngày càng sớm.
Theo một phân tích dữ liệu từ Khảo sát Sức khỏe và Dinh dưỡng Quốc gia Hàn Quốc, tỷ lệ cận thị ở nhóm trẻ từ 5 đến 18 tuổi được ước tính khoảng 65,4%, trong đó cận thị nặng chiếm khoảng 6,9%.
Tỷ lệ này không tăng đều theo độ tuổi mà có thể tăng nhanh trong những năm đầu của quá trình học tập.
Ở khoảng 5 tuổi, tỷ lệ cận thị được ghi nhận vào khoảng 15%. Sau 7 tuổi, tỷ lệ này tăng nhanh và có thể lên tới khoảng 76% ở tuổi 13 trong dữ liệu được phân tích.
Điều đáng chú ý là độ tuổi bắt đầu cận thị có liên quan đến nguy cơ tiến triển thành cận thị nặng. Trẻ bị cận càng sớm thì khoảng thời gian để tật khúc xạ tiếp tục tiến triển càng dài.
Đây là lý do các chuyên gia không chỉ quan tâm đến việc trẻ có cần đeo kính hay không mà còn muốn theo dõi tốc độ thay đổi độ cận theo thời gian.
Gần 60% học sinh Hàn Quốc có bất thường về thị lực
Số liệu chính thức của Bộ Giáo dục Hàn Quốc cũng cho thấy vấn đề thị lực trong học sinh đang ở mức đáng quan tâm.
Kết quả thống kê sức khỏe học sinh năm 2025, được Bộ Giáo dục Hàn Quốc công bố ngày 28/4/2026, cho thấy 58,25% học sinh trong mẫu khảo sát thuộc nhóm có bất thường về thị lực, tăng 1,21 điểm phần trăm so với năm trước. Cuộc khảo sát được thực hiện trên 1.131 trường với 92.620 học sinh; riêng phần khám sức khỏe áp dụng cho học sinh lớp 1 và 4 tiểu học cùng lớp 1 trung học cơ sở và trung học phổ thông.
Con số này không đồng nghĩa với việc 58,25% học sinh đều mắc cận thị. “Bất thường về thị lực” là một nhóm chỉ số sàng lọc rộng hơn, có thể bao gồm những học sinh có thị lực thấp và các vấn đề thị giác khác.
Tuy nhiên, dữ liệu vẫn cho thấy sức khỏe thị giác đang cần được quan tâm nhiều hơn trong hệ thống chăm sóc sức khỏe học đường.
Số trẻ và thanh thiếu niên khám cận thị tăng
Một chỉ dấu khác đến từ dữ liệu bệnh nhân.
Theo số liệu được cộng đồng y khoa Hàn Quốc dẫn lại, trong khoảng 1,1 triệu bệnh nhân đến cơ sở y tế khám cận thị trong năm 2024, nhóm từ 0 đến 19 tuổi chiếm khoảng 655.942 người, tương đương gần 58%.
Số bệnh nhân cận thị trong nhóm 0-19 tuổi cũng tăng so với vài năm trước. Từ khoảng 579.667 trường hợp vào năm 2020, con số này tăng thêm khoảng 70.000 trường hợp trong vòng bốn năm.
Những số liệu này không nhất thiết phản ánh hoàn toàn mức độ gia tăng thực sự của bệnh trong cộng đồng, bởi số người đi khám còn phụ thuộc vào khả năng tiếp cận y tế, nhận thức của phụ huynh và thay đổi trong hành vi khám chữa bệnh. Tuy vậy, đây vẫn là một dấu hiệu cho thấy nhu cầu chăm sóc mắt ở trẻ em đang rất lớn.
Cận thị nặng mới là vấn đề khiến chuyên gia lo ngại
Cận thị thông thường có thể được điều chỉnh bằng kính, kính áp tròng hoặc các phương pháp kiểm soát cận thị phù hợp. Tuy nhiên, khi độ cận tiến triển đến mức cao, nguy cơ đối với cấu trúc của mắt cũng tăng.
Cận thị xảy ra khi hệ quang học của mắt khiến hình ảnh của vật ở xa hội tụ phía trước võng mạc thay vì đúng trên võng mạc. Một nguyên nhân quan trọng là nhãn cầu kéo dài theo trục trước-sau.
Khi trục nhãn cầu tiếp tục kéo dài, độ cận có thể tăng.
Cận thị nặng có liên quan đến nguy cơ cao hơn đối với một số bệnh lý mắt ở tuổi trưởng thành, bao gồm bong võng mạc, bệnh lý hoàng điểm liên quan đến cận thị và tăng nhãn áp.
Vì vậy, mục tiêu của kiểm soát cận thị ở trẻ không chỉ là giúp trẻ nhìn rõ bằng kính mà còn là hạn chế tốc độ tiến triển khi có nguy cơ.
Vì sao kiểm tra thị lực thông thường có thể chưa đủ?
Trong trường học, kiểm tra thị lực thường được thực hiện bằng bảng đo thị lực. Phương pháp này có thể cho biết trẻ nhìn rõ đến mức nào ở một khoảng cách nhất định.
Nhưng kiểm tra thị lực không phải lúc nào cũng trả lời được câu hỏi: Vì sao trẻ nhìn không rõ?
Đó là điểm khác biệt giữa kiểm tra thị lực và kiểm tra khúc xạ.
Kiểm tra khúc xạ giúp xác định trẻ có cận thị, viễn thị hoặc loạn thị hay không và mức độ tật khúc xạ cụ thể. Trong một số trường hợp, bác sĩ nhãn khoa có thể cần thực hiện thêm các bước kiểm tra chuyên sâu để đưa ra đánh giá chính xác.
Do thị lực và độ khúc xạ của trẻ có thể thay đổi trong quá trình phát triển, việc kiểm tra định kỳ có ý nghĩa quan trọng, đặc biệt đối với trẻ có dấu hiệu nhìn xa kém hoặc đã được phát hiện cận thị.
Giới nhãn khoa Hàn Quốc muốn mở rộng sàng lọc
Từ thực tế trên, giới chuyên môn Hàn Quốc đang đề xuất mở rộng hệ thống sàng lọc thị giác trẻ em.
Thay vì chỉ dựa vào kết quả thị lực, một hướng được đề xuất là đưa kiểm tra khúc xạ và kiểm tra lác mắt vào chương trình sàng lọc sức khỏe dành cho trẻ em và thanh thiếu niên.
Mục tiêu là phát hiện những bất thường ngay từ giai đoạn sớm và chuyển trẻ đến cơ sở nhãn khoa khi cần thiết.
Theo quy định hiện hành về khám sức khỏe học sinh tại Hàn Quốc, hệ thống kiểm tra sức khỏe học đường bao gồm nhiều nhóm nội dung về phát triển thể chất, sức khỏe và khám tại cơ sở được chỉ định.
Việc bổ sung các hạng mục nhãn khoa chuyên sâu hơn sẽ cần được cân nhắc về tiêu chí, chi phí, nguồn lực chuyên môn và khả năng triển khai trên quy mô toàn quốc.
Đài Loan đã thử nghiệm cách tiếp cận “120 phút ngoài trời”
Một trong những ví dụ thường được nhắc đến trong phòng ngừa cận thị là chương trình Tian-Tian 120 tại Đài Loan.
Từ năm 2010, chương trình khuyến khích học sinh dành khoảng 120 phút mỗi ngày cho các hoạt động ngoài trời nhằm giảm nguy cơ cận thị.
Một nghiên cứu dựa trên dữ liệu của khoảng 1,2-1,9 triệu học sinh tiểu học mỗi năm trong giai đoạn 2001-2015 cho thấy tỷ lệ thị lực giảm sút đã tăng trong nhiều năm trước khi chương trình được triển khai. Sau đó, tỷ lệ này giảm từ 49,4% năm 2012 xuống 46,1% năm 2015.
Nghiên cứu cho thấy xu hướng dài hạn về suy giảm thị lực đã đảo chiều sau khi chính sách tăng thời gian ngoài trời được triển khai. Tuy nhiên, đây là nghiên cứu quan sát chính sách trên quy mô dân số, vì vậy không nên diễn giải rằng chỉ riêng một yếu tố đã tạo ra toàn bộ thay đổi.
Dù vậy, kết quả vẫn cung cấp một cơ sở đáng chú ý cho việc xem thời gian ngoài trời là một thành phần của chiến lược phòng ngừa cận thị.
Vì sao hoạt động ngoài trời có thể giúp giảm nguy cơ cận thị?
Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra mối liên hệ giữa thời gian trẻ ở ngoài trời và nguy cơ xuất hiện cận thị.
Một trong những giả thuyết được quan tâm là ánh sáng ngoài trời có thể ảnh hưởng đến các cơ chế sinh học liên quan đến sự phát triển của nhãn cầu. Ngoài ra, khi trẻ ở ngoài trời, trẻ thường nhìn xa nhiều hơn và giảm thời gian liên tục tập trung vào các vật ở khoảng cách gần.
Tuy nhiên, hoạt động ngoài trời không có nghĩa là trẻ phải vận động cường độ cao.
Điều quan trọng là tạo ra khoảng thời gian đủ để trẻ rời khỏi môi trường trong nhà, giảm thời gian nhìn gần liên tục và có cơ hội nhìn ở khoảng cách xa.
Đây là lý do các chuyên gia thường đề cập đồng thời đến hai yếu tố: tăng thời gian ngoài trời và quản lý thời gian làm việc ở khoảng cách gần.
Điện thoại thông minh và sách có phải nguyên nhân duy nhất?
Không nên quy toàn bộ nguyên nhân cận thị cho điện thoại thông minh.
Cận thị là kết quả của nhiều yếu tố, bao gồm di truyền, môi trường, thời gian học tập và làm việc ở khoảng cách gần, thời gian hoạt động ngoài trời và các yếu tố phát triển khác.
Tuy nhiên, việc trẻ dành nhiều thời gian liên tục cho các hoạt động nhìn gần có thể là một yếu tố cần được quản lý.
Vì vậy, thay vì cấm tuyệt đối điện thoại hoặc sách, cách tiếp cận thực tế hơn là tạo thói quen nghỉ mắt, thay đổi khoảng cách nhìn và tăng thời gian hoạt động ngoài trời.
Hàn Quốc có thể cần một chiến dịch phòng ngừa cận thị quy mô quốc gia
Từ các dữ liệu hiện có, giới chuyên môn đề xuất một chiến lược phòng ngừa có phạm vi rộng hơn.
Một chương trình như vậy có thể bao gồm:
- Kiểm tra thị lực định kỳ tại trường học.
- Tăng cường kiểm tra khúc xạ đối với trẻ có dấu hiệu bất thường.
- Phát hiện sớm lác mắt và các vấn đề thị giác khác.
- Theo dõi tốc độ tiến triển của cận thị.
- Tăng thời gian hoạt động ngoài trời.
- Giáo dục phụ huynh về dấu hiệu cảnh báo thị lực.
- Hướng dẫn học sinh quản lý thời gian nhìn gần.
- Xây dựng dữ liệu quốc gia về tuổi khởi phát và tốc độ tiến triển cận thị.
Điểm quan trọng là chuyển từ mô hình “phát hiện trẻ nhìn kém” sang “phát hiện, chẩn đoán và theo dõi nguy cơ thị lực lâu dài”.
Cần dữ liệu quốc gia để theo dõi cận thị từ nhỏ
Một trong những đề xuất đáng chú ý là xây dựng cơ sở dữ liệu dài hạn về cận thị ở trẻ em.
Nếu biết một trẻ bắt đầu cận thị ở độ tuổi nào, độ cận thay đổi bao nhiêu mỗi năm và yếu tố sinh hoạt nào có liên quan, bác sĩ và gia đình sẽ có thêm cơ sở để theo dõi nguy cơ.
Điều này đặc biệt quan trọng bởi cận thị ở trẻ em không phải một tình trạng cố định. Độ cận có thể thay đổi trong nhiều năm.
Một hệ thống dữ liệu tốt cũng có thể giúp cơ quan quản lý đánh giá hiệu quả của các chương trình phòng ngừa, thay vì chỉ nhìn vào tỷ lệ trẻ có thị lực bất thường tại một thời điểm.
Tình trạng cận thị ở trẻ em và thanh thiếu niên Hàn Quốc đang đặt ra một bài toán lớn đối với gia đình, trường học và hệ thống y tế.
Tỷ lệ 96,5% được báo cáo ở nhóm nam giới 19 tuổi tại Seoul là một con số đặc biệt cao, nhưng quan trọng hơn là nhiều nguồn dữ liệu khác nhau cùng cho thấy tỷ lệ vấn đề thị lực ở học sinh Hàn Quốc đang ở mức đáng chú ý. Bộ Giáo dục Hàn Quốc ghi nhận 58,25% học sinh trong mẫu khảo sát sức khỏe năm 2025 thuộc nhóm có bất thường về thị lực.
Trong bối cảnh đó, việc chỉ kiểm tra xem trẻ có nhìn rõ hay không có thể chưa đủ.
Một chiến lược toàn diện hơn cần hướng tới phát hiện sớm tật khúc xạ, theo dõi tốc độ tiến triển, tăng thời gian hoạt động ngoài trời và giáo dục thói quen sử dụng mắt lành mạnh.
Kinh nghiệm từ Đài Loan cho thấy chính sách khuyến khích trẻ dành nhiều thời gian ngoài trời có thể góp phần đảo chiều xu hướng suy giảm thị lực ở học sinh. Tuy nhiên, phòng ngừa cận thị cần được nhìn nhận như một chương trình dài hạn, kết hợp giữa gia đình, nhà trường, bác sĩ nhãn khoa và cơ quan quản lý.
Câu hỏi thường gặp về cận thị ở trẻ em Hàn Quốc
Tỷ lệ cận thị ở nam giới 19 tuổi tại Seoul là bao nhiêu?
Theo số liệu so sánh được cộng đồng nhãn khoa Hàn Quốc trình bày, tỷ lệ cận thị ở nam giới 19 tuổi tại Seoul được báo cáo ở mức 96,5%. Đây là số liệu của một nhóm dân số cụ thể và không nên dùng để đại diện cho mọi trẻ em hoặc thanh thiếu niên Hàn Quốc.
Cận thị có nguy hiểm không?
Cận thị có thể được điều chỉnh để giúp người bệnh nhìn rõ. Tuy nhiên, cận thị nặng làm tăng nguy cơ một số bệnh lý mắt nghiêm trọng trong tương lai. Vì vậy, vấn đề quan trọng không chỉ là đeo kính mà còn là theo dõi sự tiến triển của độ cận.
Kiểm tra thị lực và kiểm tra khúc xạ khác nhau thế nào?
Kiểm tra thị lực đánh giá khả năng nhìn rõ của mắt, trong khi kiểm tra khúc xạ giúp xác định tật khúc xạ như cận thị, viễn thị hoặc loạn thị và mức độ của chúng. Hai loại kiểm tra có mục đích khác nhau và có thể bổ sung cho nhau.
Trẻ bị cận có nên hoạt động ngoài trời không?
Có. Hoạt động ngoài trời là một trong những biện pháp được nghiên cứu nhiều trong phòng ngừa và giảm nguy cơ xuất hiện cận thị ở trẻ. Chương trình Tian-Tian 120 tại Đài Loan là một ví dụ về chính sách khuyến khích trẻ dành thời gian ngoài trời.
Cha mẹ nên làm gì nếu trẻ thường xuyên nheo mắt hoặc nhìn gần?
Cha mẹ nên đưa trẻ đi kiểm tra mắt tại cơ sở nhãn khoa, đặc biệt nếu trẻ có dấu hiệu nhìn bảng khó, nheo mắt, ngồi sát màn hình hoặc thường xuyên than phiền nhìn mờ. Việc phát hiện sớm giúp xác định nguyên nhân và có kế hoạch theo dõi phù hợp.
Nguồn tham khảo: Bộ Giáo dục Hàn Quốc; Hiệp hội Nhãn khoa Nhi và Lác mắt Hàn Quốc; các nghiên cứu về cận thị tại Đông Á; nghiên cứu về chương trình Tian-Tian 120 tại Đài Loan; hệ thống pháp luật và quy định khám sức khỏe học sinh Hàn Quốc.
Lưu ý nguồn: Số liệu 58,25% học sinh có bất thường về thị lực là số liệu chính thức từ Bộ Giáo dục Hàn Quốc cho năm 2025, công bố ngày 28/4/2026. Còn con số 96,5% ở nam giới 19 tuổi tại Seoul là số liệu so sánh được hiệp hội nhãn khoa Hàn Quốc trình bày tại hội nghị chuyên ngành theo nội dung nguồn gốc; hai con số này thuộc các nhóm dân số và phương pháp thống kê khác nhau, nên không nên so sánh trực tiếp.
